<?xml version="1.0" ?>
<!DOCTYPE book PUBLIC "-//KDE//DTD DocBook XML V4.2-Based Variant V1.1//EN" "dtd/kdex.dtd" [
  <!ENTITY kappname "&digikam;"
><!-- replace kapp here, do *not* replace kappname-->
  <!ENTITY package "extragear-graphics">
  <!ENTITY % addindex "IGNORE">
  <!ENTITY % Dutch "INCLUDE"
><!-- change language only here -->
  <!ENTITY digikam '<application
>digiKam</application
>'>
<!-- relative path to snapshots for digikam and showfoto -->
  <!ENTITY path "">
  <!ENTITY doc-file-formats     SYSTEM "file-formats.docbook">
  <!ENTITY doc-sidebar          SYSTEM "sidebar.docbook">
<!-- image editor -->
  <!ENTITY doc-photo-editing    SYSTEM "photo-editing.docbook">
  <!ENTITY doc-editor-color     SYSTEM "editor-color.docbook">
  <!ENTITY doc-editor-enhance   SYSTEM "editor-enhance.docbook">
  <!ENTITY doc-editor-transform SYSTEM "editor-transform.docbook">
  <!ENTITY doc-editor-filters   SYSTEM "editor-filters.docbook">
  <!ENTITY doc-editor-decorate  SYSTEM "editor-decorate.docbook">
  <!ENTITY doc-color-management SYSTEM "color-management.docbook">
<!-- menus -->
  <!ENTITY doc-menu-descriptions SYSTEM "menu-descriptions.docbook">
  <!ENTITY doc-ie-menu           SYSTEM "ie-menu.docbook">
  <!ENTITY doc-credits-annexes   SYSTEM "credits-annex.docbook">

  <!-- Do not define any other entities; instead, use the entities
       from kde-genent.entities and $LANG/user.entities. -->
]>

<book id="digikam" lang="&language;">

<bookinfo>

<title
>Het handboek van &digikam;</title>

<authorgroup>

    <author
><firstname
>Gerhard</firstname
><surname
>Kulzer</surname
> <affiliation
><address
><email
>gerhard_at_kulzer_dot_net</email
></address
></affiliation>
    </author>

    <author
><firstname
>Gilles</firstname
><surname
>Caulier</surname
> <affiliation
><address
><email
>caulier_dot_gilles_at_gmail_dot_com</email
></address
></affiliation>
    </author>

    <author
><firstname
>Elle</firstname
><surname
>Stone</surname
> <affiliation
><address
><email
>jrle1_at_twcny_dot_rr_dot_com</email
></address
></affiliation>
    </author>

    <author
><firstname
>Oliver</firstname
><surname
>Doerr</surname
> <affiliation
><address
><email
>oliver_at_doerr-privat.de</email
></address
></affiliation>
    </author>

    <author
><firstname
>Ralf</firstname
><surname
>Hoelzer</surname
> <affiliation
><address
><email
>kde_at_ralfhoelzer.com</email
></address
></affiliation>
    </author>

    <author
><firstname
>Joern</firstname
><surname
>Ahrens</surname
> <affiliation
><address
><email
>joern.ahrens_at_kdemail_dot_net</email
></address
></affiliation>
    </author>

&ged.vertaald;&Freek.de.Kruijf;<othercredit role="translator"
><firstname
>Ivo M.</firstname
><surname
>de Klerk</surname
><affiliation
><address
><email
>imklerk@hetnet.nl</email
></address
></affiliation
><contrib
>Vertaler</contrib
></othercredit
> 
</authorgroup>



<copyright>
    <year
>2001</year>
    <year
>2010</year>
    <holder
>Het ontwikkelingsteam van &digikam;</holder>
</copyright>

<!-- Translators: put here the copyright notice of the translation -->
<!-- Put here the FDL notice.  Read the explanation in fdl-notice.docbook
     and in the FDL itself on how to use it. -->
<legalnotice
>&FDLNotice;</legalnotice>

<date
>2010-02-20</date>
<releaseinfo
>1.2</releaseinfo>

<abstract>

    <para>
        <inlinemediaobject>
            <imageobject
><imagedata fileref="&path;digikamlogo.png" format="PNG"/></imageobject>
            <textobject
> <phrase
>&digikam;-logo</phrase
> </textobject>
        </inlinemediaobject>
    </para>

    <para
>&digikam; is een fotobeheertoepassing voor &kde; met ondersteuning voor digitale camera's. </para>

</abstract>

<keywordset>
    <keyword
>KDE</keyword>
    <keyword
>Digitale camera</keyword>
    <keyword
>digiKam</keyword>
    <keyword
>gphoto</keyword>
    <keyword
>Grafisch</keyword>
    <keyword
>Kleurbeheer</keyword>
    <keyword
>exiv2</keyword>
    <keyword
>libraw</keyword>
    <keyword
>RAW-afbeeldingsformaat</keyword>
</keywordset>

</bookinfo>

<!-- *********************************************************************** -->

<chapter id="introduction"
>     <title
>Inleiding</title>

 <sect1 id="using-background"
>         <title
>Achtergrond</title>

       <sect2 id="using-about">
       <title
>Informatie over &digikam;</title>

       <para
>&digikam; is een geavanceerde toepassing voor het beheer van digitale foto's voor het &kde; bureaublad. Het biedt een eenvoudig interface dat het gemakkelijk maakt om digitale foto's in een &quot;oogwenk&quot; te importeren en te organiseren. &digikam; maakt het mogelijk om grote aantallen digitale foto's in albums te beheren en deze te ordenen voor gemakkelijk opzoeken met tags (kenwoorden), titels, verzamelingen, datums, geo-locatie en zoeken. Het heeft veel functies voor bekijken, organiseren, bewerken en delen van uw afbeeldingen. &digikam; is dus formidabele <link linkend="dam"
>Digital Asset Management</link
> (DAM)-software inclusief krachtige functies voor bewerking van afbeeldingen. </para>

       <para
>Het bevat een gemakkelijk te gebruiken camera-interface, dat verbinding maakt met uw digitale camera en foto's direct download in albums van &digikam;. Meer dan <ulink url="http://www.gphoto.org/proj/libgphoto2/support.php"
>1000 digitale camera's</ulink
> worden er ondersteund door de gphoto2-bibliotheek. Natuurlijk wordt elke medium of kaartlezer, ondersteund door uw besturingssysteem, zich verbinden met &digikam;. </para>

       <para
>&digikam; bevat een snelle afbeeldingsbewerker met vele hulpmiddelen. U kunt de afbeeldingsbewerker gebruiken om uw foto's te bekijken, er commentaar en een waardering bijzetten, ze corrigeren, verbeteren en veranderen. De bewerkingskracht kan gemakkelijk worden uitgebreid door een set plugins, het <ulink url="http://projects.kde.org/projects/extragear/graphics/kipi-plugins"
>KDE Image Plugins Interface</ulink
> (<ulink url="help:/kipi-plugins/index.html"
>handboek</ulink
>) </para>

       <para
>Terwijl &digikam; gemakkelijk blijft te gebruiken, biedt het op professioneel niveau talrijke functies. Het is volledig 16 bits inclusief alle beschikbare plugins, ondersteunt conversie van RAW-formaat via libraw, exporteren naar DNG en ICC kleurbeheer <link linkend="rawprocessing.anchor"
>workflow</link
>. </para>

       </sect2>

       <sect2 id="news"
>      <title
>Nieuwe functies van de KDE4 versie</title>
	 <itemizedlist>
		 <listitem
><para
>Draait op elk platform dat Qt4 en KDE4 ondersteunt (inclusief Win32 en OS X)</para
></listitem>
		 <listitem
><para
>Ondersteunt XMP-metagegevens</para
></listitem>
		 <listitem
><para
>Leest, schrijft en converteert naar DNG-formaat</para
></listitem>
		 <listitem
><para
>Nieuw hulpmiddel voor RAW bewerken, gammacorrectie in 16 bits</para
></listitem>
		 <listitem
><para
>Voorvertoning van video- en geluidsbestanden</para
></listitem>
		 <listitem
><para
>Databasebestand is onafhankelijk van fotobibliotheken, externe paden, meervoudige hoofdmappen en offline archieven zijn hiermee mogelijk</para
></listitem>
		 <listitem
><para
>Verbeterde database met veel meer metagegevens die doorzocht kunnen worden, &eg; camera of lens</para
></listitem>
		 <listitem
><para
>Integratie met Marble, geografische filtering met de muis op de kaart</para
></listitem>
		 <listitem
><para
>Nieuwe zoekopdrachten om dubbele of vrijwel gelijke afbeeldingen te vinden</para
></listitem>
		 <listitem
><para
>Helpmenu toont alle RAW-formaten en componentversies van &digikam;</para
></listitem>
		 <listitem
><para
>DNG-, RWL-, NEF- en PEF RAW-bestand waarvan de metagegevens kunnen worden bewerkt</para
></listitem>
		 <listitem
><para
>Bruikbaarheidsverbeteringen voor netbooks</para
></listitem>
		 <listitem
><para
>Non-modal afbeeldingsbewerker</para
></listitem>
		 <listitem
><para
>Balk met miniaturen in voorgaande modus</para
></listitem>
		 <listitem
><para
>Direct werkende zoekvakken in zijbalken en hoofdvenster</para
></listitem>
		 <listitem
><para
>Nieuw camerainterface, hulpmiddel voor vastleggen, scannerinterface</para
></listitem>
		 <listitem
><para
>Nieuwe plugin gebaseerd op lensfun voor automatische lensfoutencorrecties</para
></listitem>
	 </itemizedlist>
       </sect2>

       <sect2>
       <title
>Fouten/bugs melden</title>

       <para
>Net zoals de rest van &kde; is &digikam; een opensource-project. Dit betekent dat het afhankelijk is van de gebruikers voor het waarborgen van de kwaliteit van de software. Wij stellen het zeer op prijs dat de gebruiker eventuele problemen met het programma meldt, en eventuele suggesties voor verbeteringen aan ons doorgeeft. </para>

       <para
>&digikam; levert een eenvoudige manier om uw foutmeldingen en suggesties naar ons te sturen. Overal in het programma vindt u een help-menu, met daarin de mogelijkheid om een bugrapport te verzenden. De dialoog die geopend wordt bevat een webkoppeling die een browservenster opent met het URL-adres van KDE's bugrapporteersysteem. Volg de instructies om uw rapport in te dienen. </para>
       </sect2>

       <sect2>
       <title
>Ondersteuning</title>

       <para
>&digikam; is een door de gemeenschap ondersteund project. Dit betekent dat de ontwikkelaars en gebruikers elkaar ondersteunen. Als u een reguliere gebruiker van &digikam; wordt, dan willen we u uitnodigen om lid te worden van de gebruikersmailinglijst van &digikam;. U kunt dan beginnen met het stellen van vragen aan andere &digikam;-gebruikers, en wie weet kunt u dan enige tijd later zelf antwoord geven op vragen van andere gebruikers. </para>

       <para>
       <ulink url="https://mail.kde.org/mailman/listinfo/digikam-users"
>Instructies voor het lid worden van de gebruikersmailinglijst van &digikam;.</ulink>
       </para>

       <para
>U kunt ook een bezoek brengen aan de <ulink url="http://digikam.org"
>&digikam;-website</ulink
> voor nieuws over nieuwe uitgaven en andere informatie over &digikam;. </para>
       </sect2>

       <sect2>
       <title
>Meewerken</title>

       <para
>U kunt op verschillende manieren meehelpen bij het ontwikkelen van &digikam;. Hiervoor hoeft u geen programmeur te zijn. U kunt meehelpen met het schrijven van documentatie, het vertalen in andere talen, ontwerp van de gebruikersinterface of gewoon uw briljante ideeën kenbaar maken via de wishlist. U kunt ons ook helpen door de nieuwste ontwikkelcode uit te proberen en de programmeurs uw ervaringen te vertellen. Als u programmeur bent, dan bent u natuurlijk van harte welkom om mee te helpen om van &digikam; het beste digitale fotoprogramma dat er is te maken. </para>

       <para
>Om te beginnen kunt u het beste lid worden van de ontwikkelaarsmailinglist van &digikam;. Volg <ulink url="https://mail.kde.org/mailman/listinfo/digikam-devel"
>deze instructies op om lid te worden van deze lijst.</ulink
> </para>
       </sect2>

    </sect1>

 <sect1 id="using-firstrun"
>           <title
>Grondbeginselen</title>

       <sect2
>   <title
></title>
        <para
></para>
        <sect3 id="firstrundialog"
>   <title
>De 'Eerste keer' dialoog</title>
           <para>
            <!-- <imagedata fileref="&path;introductionfirstrundialog.png" format="PNG"/>  -->
           <inlinemediaobject
><imageobject>
              <imagedata fileref="&path;firstrunassistant_step1.png" format="PNG"/>
              </imageobject>
           </inlinemediaobject>
           </para>

        <para
>Wanneer u &digikam; voor de allereerste keer start zal het vragen waar u uw foto's en de &digikam;-database wilt opslaan. U kunt elke map lokaal, op afstand od verwijderbaar kiezen. Typ gewoon de padnaam van een map in of klik op het pictogram <guilabel
>map</guilabel
> <inlinemediaobject
> <imageobject
><imagedata fileref="&path;introductionfoldericon.png" format="PNG"/></imageobject
> <textobject
> <phrase
>Mappictogram</phrase
> </textobject
> </inlinemediaobject
> om een map met de dialoog te kiezen. </para>
           
           <para
>Later kunt u zoveel locaties als u wilt toevoegen - &digikam; zal ze toevoegen aan de albumbibliotheek. <menuchoice
><guimenu
>Instellingen</guimenu
><guimenuitem
>DigiKam instellen</guimenuitem
><guimenuitem
>Verzamelingen</guimenuitem
></menuchoice
> </para>
           
           <para>
            <inlinemediaobject
><imageobject>
              <imagedata fileref="&path;firstrunassistant_step2.png" format="PNG"/></imageobject>
              <textobject
> <phrase
>Het databasepad voor digikam kiezen</phrase
> </textobject>
           </inlinemediaobject>
        </para>
        
        <para
>Vervolgend zult u moeten kiezen hoe u RAW bestanden wilt openen: ofwel met automatische aanpassingen of met het hulpmiddel van digiKam voor het importeren van RAW bestanden en handmatige aanpassingen.</para>
        
        <para
>Als u niet weet wat een RAW bestand is of uw camera ondersteunt geen RAW bestanden, dan behoud u de standaard instellingen en staat u deze stap over.</para>
        
        <para>
          <inlinemediaobject>
            <imageobject
><imagedata fileref="&path;firstrunassistant_step3.png" format="PNG"/></imageobject>
            <textobject
> <phrase
>Raw-importeren</phrase
> </textobject>
           </inlinemediaobject>
        </para
> 
        
 	<!--<para
>Then you have to specify a local folder that resides on your computer, in which the database will be stored. This path will be the same for all image folders.
	</para>
       
	<para
><inlinemediaobject
><imageobject>
              <imagedata fileref="&path;addinglibraries.png" format="PNG"/>  </imageobject>
           </inlinemediaobject
></para
>-->
	
	<para
>Opslag van metagegevensinformatie kan belangrijk zijn als u van plan bent met een ander fotobeheertoepassing te werken en u gebruikt <guilabel
>Informatie aan bestanden toevoegen</guilabel
>. Maar als u uw afbeeldingen niet wilt veranderen, behoudt dan de standaard instelling: <guilabel
>Niets doen</guilabel
>.</para>
	
	<para>
	<inlinemediaobject>
	<imageobject
><imagedata fileref="&path;firstrunassistant_step4.png" format="PNG"/></imageobject>
        <textobject
> <phrase
>Metagegevensinformatie</phrase
> </textobject>
        </inlinemediaobject>
        </para>
	
	<para
>Kies daarna hoe digiKam afbeeldingen in voorbeeldmodus en lichttafel moet laden. Een gereduceerde versie zal sneller laden maar ten koste gaan van de kwaliteit.</para>
	
	<para>
	<inlinemediaobject>
	<imageobject
><imagedata fileref="&path;firstrunassistant_step5.png" format="PNG"/></imageobject>
        <textobject
> <phrase
>Methode voor afbeeldingsvoorbeeld</phrase
> </textobject>
        </inlinemediaobject>
        </para>
        
        <para
>Nu hoe digiKam afbeeldingen zal openen bij rechtsklikken. Voorbeelden laden sneller maar u kunt geen correcties maken.</para>
        
        <para>
	<inlinemediaobject>
	<imageobject
><imagedata fileref="&path;firstrunassistant_step6.png" format="PNG"/></imageobject>
        <textobject
> <phrase
>Methode voor afbeelding openen</phrase
> </textobject>
        </inlinemediaobject>
        </para>
        
        <para
>Tekstballonnen zijn een snelle en gemakkelijke manier om belangrijke informatie over een foto te tonen, ze verschijnen als de muis over een miniatuur beweegt. Selecteer "Tekstballonnen gebruiken" als u ze wilt tonen.</para>
        
        <para>
	<inlinemediaobject>
	<imageobject
><imagedata fileref="&path;firstrunassistant_step7.png" format="PNG"/></imageobject>
        <textobject
> <phrase
>Tekstballonnen</phrase
> </textobject>
        </inlinemediaobject>
        </para>
        
        <para
>Klik op <guibutton
>Beëindigen</guibutton
>. DigiKam zal nu beginnen met het scannen naar foto's...</para>
	
        <para>
	<inlinemediaobject>
	<imageobject
><imagedata fileref="&path;firstrunassistant_step8.png" format="PNG"/></imageobject>
        <textobject
> <phrase
>Tekstballonnen</phrase
> </textobject>
        </inlinemediaobject>
        </para
>	
	
        </sect3>

        <sect3
>        <title
>De 'Scan mappen' dialoog</title>
        <para
>Als u al een verzameling foto's op uw harde schijf hebt staan, dan kunt u de bovenste map opgeven als albumverzameling. &digikam; zal alle submappen van deze map gebruiken als album. De foto's zelf zullen niet worden gewijzigd. Tijdens het scannen van de mappen ziet u een voorgangsindicator zoals deze: </para>
        <para>
          <inlinemediaobject
> <imageobject>
            <imagedata fileref="&path;introductionscandialog.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject>
        </para>
	<note
><para
>&digikam; zal recursief het bibliotheekpad tot zijn volledige diepte doorlopen. U kunt geen subpad uitsluiten (prune) tenzij u dat subpad verbergt. U moet dat buiten &digikam; doen door een punt vóór het subpad te zetten.</para
></note>
 
	<para
>Omdat &digikam; uw mappen op de harde schijf als albums gebruikt, kunnen andere programma's, zoals bestandsbeheerders, buiten &digikam; om albums verplaatsen of verwijderen. In dat geval zal &digikam; bij de volgende start u melden dat alle albums die uit de albumbibliotheek van &digikam; zijn verwijderd zullen worden weggehaald uit de database. Als u mappen wilt verplaatsen, maar dat liever niet in &digikam; zelf wilt doen, dan adviseren wij u om dat te doen terwijl &digikam; nog draait. Op die manier kan het programma er voor zorgen dat de database op de wijziging wordt aangepast en er geen metagegevens verloren gaan. </para>
 
        <para
>Wanneer u een bestaande map met foto's gebruikt als albummap, dan zult u zien dat het albums in de albumlijst geen foto's als pictogrammen heeft. U kunt dat veranderen door een foto in het album naar het mappictogram te slepem in de linker zijdbalk en die als het albumpictogram te gebruiken. Zie de sectie <link linkend="using-myalbumsview"
>Album</link
> voor details van hoe het albumpictogram te wijzigen. </para>

        <para
>Als u eerder uw fotoverzameling met een andere toepassing hebt benaderd en daarbij miniaturen in niet-standaard submappen hebt aangemaakt, zal &digikam; deze mappen met miniaturen als aparte Albums laten zien. &digikam; volgt de <ulink url="http://www.freedesktop.org/"
>freedesktop.org</ulink
> standaarden voor mappen met miniaturen. Er is geen manier om niet-standaard mappen voor miniaturen van de lijst met &quot;Albums&quot; te verbergen. Als u ze wilt behouden dan zou u een Albumverzameling moeten aanmaken die alleen alle mappen met miniaturen bevat en dan uw Albums bekijken in volgorde van de verzameling. Zie de sectie <link linkend="using-myalbumsview"
>Album</link
> voor meer over Albumverzamelingen. </para>

        <para
>Nadat u de albumbibliotheekmap hebt ingesteld kunt u &digikam; instellen om met uw digitale camera samen te werken. Leer daarna hoe <link linkend="using-myalbumsview"
>Albums</link
> te gebruiken en <link linkend="using-mytagsview"
>Tags</link
> aan uw albums te hangen. </para>
        </sect3>
       </sect2>
    </sect1>
&doc-file-formats; <sect1 id="using-camerasupport"
>      <title
>Ondersteunde digitale camera's</title>
    <anchor id="digitalstillcamera.anchor"/>

          <note
><para
>Ondersteuning van RAW-bestanden: als u de modus RAW schieten met uw camera gebruikt, zal &digikam; waarschijnlijk wel in staat zijn daar mee te werken. Ondersteuning van RAW hangt af van de bibliotheek libraw. Om uit te zoeken of uw specifieke camera wordt ondersteund, breng dan de lijst met ondersteunde RAW-camera's te voorschijn uit het menu <menuchoice
><guimenu
>Help</guimenu
><guimenuitem
>Ondersteuning van RAW-camera's</guimenuitem
></menuchoice
>. </para>
          <para
>Hoe in te stellen en te werken met RAW-bestanden is beschreven in <link linkend="setup-raw-decoder"
>Instellingen voor RAW-decoder</link
> en <link linkend="raw-workflow"
>RAW-workflow</link
>.</para>
          </note>

          <para
>Het bevat een gemakkelijk te gebruiken camera-interface, dat verbinding maakt met uw digitale camera en foto's direct download in albums van &digikam;. Meer dan <ulink url="http://www.gphoto.org/proj/libgphoto2/support.php"
>1000 digitale camera's</ulink
> worden er ondersteund door de gphoto2-bibliotheek. Natuurlijk laat elke medium of kaartlezer, ondersteund door uw besturingssysteem, zich verbinden met &digikam;. </para>
          <para
>Huidige digitale camera's worden gekarakteriseerd door het gebruik van <emphasis
>Compact &Flash; geheugen</emphasis
>kaarten en <emphasis
>USB</emphasis
> of <emphasis
>FireWire (IEEE-1394 of i-link)</emphasis
> voor  gegevensoverdracht. De actuele overdracht naar een hostcomputer wordt gewoonlijk uitgevoerd met de apparaatklasse <emphasis
>USB-massaopslag</emphasis
> (zodat de camera als een schijfapparaat verschijnt) of gebruik maakt van het <emphasis
>Picture Transfer Protocol (PTP)</emphasis
> en zijn afgeleiden. Oudere camera's kunnen de verbinding <emphasis
>Seriële poort (RS-232)</emphasis
> gebruiken. </para>

            <informaltable
><tgroup cols="2">

            <thead
><row>
                <entry
>Voorbeeld</entry>
                <entry
>Verbindingstype</entry>
            </row
></thead>

            <tbody>
                <row>
                    <entry>
                    <para
><inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;introductionfirewireconnector.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject
></para>
                    </entry>

                    <entry
>FireWire (IEEE-1394 or i-link) verbinding van een professionele digitale camera </entry>
                </row>

                <row>
                    <entry>
                    <para
><inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;introductionusbconnector.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject
></para>
                    </entry>

                    <entry
>Universal Serial Bus (USB) verbinding van een digitale camera (consumentenversie) </entry>
                </row>

                <row>
                    <entry>
                    <para
><inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;introductionserialconnector.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject
></para>
                    </entry>

                    <entry
>Seriële poort (RS-232) verbinding van een oude digitale camera </entry>
                </row>

            </tbody>

            </tgroup
></informaltable>

        <para
><guilabel
>Overdracht met gPhoto2: PTP en RS-232 seriële poort</guilabel
></para>

            <para
>&digikam; gebruikt het programma <emphasis
>gPhoto2</emphasis
> om met de digitale fotocamera's te communiceren. gPhoto2 is een vrije, opnieuw te distribueren, set van software toepassingen voor de digitale camera die een groeiend aantal van meer dan 800 camera's ondersteunt. gPhoto2 heeft ondersteuning voor het <emphasis
>Picture Transfer Protocol</emphasis
>, wat een breed ondersteund protocol is ontwikkeld door de International Imaging Industry Association om de overdracht van afbeeldingen uit digitale camera's naar computers en andere perifere apparaten zonder de noodzaak van extra  apparaatstuurprogramma's. </para>

            <para
>Veel oude camera's maken gebruik van de <emphasis
>seriële poort</emphasis
> om te communiceren met de computer. Omdat foto's vrij grote bestanden zijn en seriële poorten traag wordt dit type verbinding niet meer gebruikt. &digikam; biedt ondersteuning voor dit type camera en gebruikt het programma gPhoto2 voor de overdracht van de afbeeldingen. Een complete lijst met ondersteunde camera's is te vinden op <ulink url="http://www.gphoto.org/proj/libgphoto2/support.php"
>deze website</ulink
>. </para>

            <note>
                <para
>libgphoto2 moet zijn gebouwd met libexif om op de juiste manier miniaturen naar digiKam over te brengen. EXIF-ondersteuning is vereist voor ophalen van miniaturen vanaf sommige libgphoto2 camerastuurprogrammatuur. Als EXIF niet ondersteund wordt in libgphoto2, dan kunt u mogelijk geen miniaturen zien of het ophalen van miniaturen kan erg langzaam zijn.</para>
            </note>

        <para
>        <guilabel
>Overdrachten met massa-opslag-apparaat</guilabel
></para>

            <para
>Voor apparaten die niet direct worden ondersteund door gPhoto2 bestaat er ondersteuning voor het <emphasis
>Massa-opslag</emphasis
> protocol, dat goed wordt ondersteund door: &GNU;/&Linux;. Dit omvat vele digitale camera's en geheugenkaartlezers. Massa-opslag-interfaces zijn: <itemizedlist
> <listitem
><para
><emphasis
>USB Mass Storage</emphasis
>: een computerinterface dat gebruik maakt van communicatieprotocollen gedefinieerd  door het USB  Implementers forum die draaien op de Universal Serial Bus. Deze standaard biedt een interface voor verscheidene geheugenopslag apparaten, inclusief digitale camera's.</para
></listitem
> <listitem
><para
><emphasis
>FireWire Mass Storage</emphasis
>: een computerinterface dat gebruik maakt van communicatieprotocollen die als eerste ontwikkeld werden door Apple Computer in de 90er jaren. Fire Wire biedt hoge snelheid communicatie en isochrone realtime data diensten. Net als USB Mass Storage biedt deze standaard een interface naar een variëteit van opslagapparaten, inclusief digitale camera's. Bijna alle recente digitale camera's ondersteunen USB versie 1 en ondersteunen eventueel USB versie 2; een paar ondersteunen FireWire. </para
></listitem
> </itemizedlist
> Om een algemeen Mass Storage apparaat met &digikam; te gebruiken, selecteer het item <guilabel
>Aangekoppelde camera</guilabel
> in de lijst <link linkend="cameraselection.anchor"
>Instellingen van camera</link
> en stel het juiste pad in naar de punt van aankoppeling. </para>

    </sect1>

 <sect1 id="using-pluginssupport"
>     <title
>Ondersteunde plugins</title>

        <para
>Een van de mooiste dingen van &digikam; is hoe gemakkelijk zijn functionaliteit kan worden uitgebreid met plug-ins: <itemizedlist
> <listitem
><para
><emphasis
>Kipi-plug-ins</emphasis
>: de <ulink url="https://projects.kde.org/projects/extragear/graphics/kipi-plugins"
>Het project Kde Image Plugins Interface (Kipi)</ulink
> (<ulink url="help:/kipi-plugins/index.html"
>Handboek</ulink
>) is een poging om een algemene structuur voor plug-ins te ontwikkelen voor &digikam;, <application
>KPhotoAlbum</application
>, <application
>Showimg</application
> en <application
>Gwenview</application
>. De bedoeling is om plug-ins voor afbeeldingen te delen met andere grafische toepassingen. Kipi-Plugins setup wordt in deze <link linkend="setup-kipiplugins"
>sectie</link
> beschreven.</para
></listitem>

        </itemizedlist>

        <inlinemediaobject>
            <imageobject
><imagedata fileref="&path;introductionplugininterfaces.png" format="PNG"/></imageobject>
            <textobject
> <phrase
>De plugininterface van  &digikam;</phrase
> </textobject>
        </inlinemediaobject>
        </para>

        <para
>Met plugins kunt u de afbeeldingen op veel manieren manipuleren. Het voordeel van plugins is dat het veel eenvoudiger is om &digikam; uit te breiden met nieuwe functionaliteit. </para>

    </sect1>

</chapter>

<!-- *********************************************************************** -->

<chapter id="using-kapp"
>       <title
>Het gebruik van &digikam;</title>


 <sect1 id="using-mainwindow"
>         <title
>Het hoofdscherm van &digikam;</title>

        <sect2 id="using-mainwindow-intro">
        <title
>Inleiding tot het hoofdvenster</title>

            <para>
              <inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;maininterfacepreview.png" format="PNG"/> </imageobject>
              </inlinemediaobject>
            </para>

            <para
>Het hoofdvenster van &digikam; heeft vier gebeiden. Het eerste is in de zijbalk, waarbinnen u kunt overstappen tussen 4 beelden: <guibutton
>Albums</guibutton
>, <guibutton
>Gegevens</guibutton
>, <guibutton
>Labels</guibutton
> en <guibutton
>Zoeken</guibutton
>. Ook vind u een navigatiepaneel met boomstructuur waarin het geselecteerde beeld word getoond. Het hoofdvenster bevindt zich in het centrum van het beeld. Aan de rechter zijde bevindt zich nog een<link linkend="using-sidebar"
>Zijpaneel</link
>. Dit kan worden gebruikt om alle informatie over uw afbeeldingen te tonen. Al deze vensters kunt u gebruiken om uw afbeeldingen te vinden en te ordenen. </para>
            <para
>Om een rommelige interface te vermijden schakelt u de zichtbaarheid van de zijbalken om met een &LMB; of gebuikt u de modus weergave volledig scherm (F11, Ctrl+Shift+F).</para>
            <para
>Slepen en loslaten van afbeeldingen werkt bijna overal: s&amp;l een afbeelding in een andere tak van de albumboomstructuur, over de horizontale albumscheidingslijn of naar een ander toepassingsvenster. De enige beperking is dat u geen s&amp;v naar een tag, datum of zoeken kunt doen.</para>

            <anchor id="maininterface-statusbar"/>
            <para
>De statusbalk onderaan toont in alle vier weergaven: <itemizedlist>
                     <listitem
><para
>de bestandsnaam bij selectie van een enkel bestand</para
></listitem>
                     <listitem
><para
>selectieinformatie wanneer verscheidene items zijn geselecteerd</para
></listitem>
                     <listitem
><para
>voortgangsbalk voor bulkprocessen, &eg; toekennen van tags</para
></listitem>
                     <listitem
><para
>Snelfilters:</para>
                        <para
>- veld voor zoektekst: levend filter op bestandsnamen, bijschriften (commentaar) en tags</para>
                        <para
>- een bestandstypeselector laat u de meest gewone uitselecteren: JPEG, PNG, TIFF, RAW, films en geluid</para>
                        <para
>- een filter voor waarderingen om afbeeldingen te selecteren met het aangeklikte aantal sterren</para>
                     </listitem>
                     <listitem
><para
>een afmetingenschuif voor de afmeting van een miniatuur</para
></listitem>
                     <listitem
><para
>een navigatiebalk die door de afbeeldingen leidt in de hoofdweergave</para
></listitem>
                   </itemizedlist>
            </para>

            <note>
                <para
>Het tekstfilter wordt alleen gebruikt voor die velden die ook werkelijk worden weergegeven in het pictogrambeeld. Bijvoorbeeld, "bestandsnaam matching" werkt alleen als de bestandsnamen worden getoond. Welke velden worden getoond, kan worden geconfigureerd in de instellingendialoog voor albums.</para>
            </note>

            <para
>De bovenkant van het venster toont de menubalk en de hoofdwerkbalk eronder. </para>

            <para>
                <inlinemediaobject>
                    <imageobject
><imagedata fileref="&path;maininterfacetoolbar.png" format="PNG"/></imageobject>
                    <textobject
> <phrase
>De hoofdwerkbalk</phrase
> </textobject>
                </inlinemediaobject>
            </para>

            <para>

            <orderedlist>

                <listitem
><para
>Ga een weergave terug in het weergave geschiedenis van het hoofdvenster (Alt+Links)</para
> </listitem>

                <listitem
><para
>Ga een weergave voorwaarts in het weergave geschiedenis van het hoofdvenster (Alt+Rechts)</para
> </listitem>

                <listitem
><para
>Afbeeldingen toevoegen, importfunctie (Ctrl+I)</para
></listitem>

                <listitem
><para
>Een nieuw album maken (Ctrl+N)</para
></listitem>

                <listitem
><para
>Albumeigenschappen bewerken</para
></listitem>

                <listitem
><para
>Hulpmiddel voor snelzoeken</para
></listitem>

                <listitem
><para
>Afbeelding bekijken (F3)</para
></listitem>

                <listitem
><para
>In bewerker van afbeeldingen openen (F4)</para
></listitem>

                <listitem
><para
>Afbeelding hernoemen (F2)</para
></listitem>

                <listitem
><para
>Volledig scherm omschakelen (Ctrl+Shift+F)</para
></listitem>

                <listitem
><para
>Diashow (F9)</para
></listitem>

            </orderedlist>

            </para>

        </sect2>

        <sect2 id="using-myalbumsview">
        <title
>Weergave van albums</title>

            <para
>De boomstructuur &quot;Albums&quot; biedt een georganiseerd beeld van uw fotoalbum.  Alle foto's die door &digikam; worden beheerd, worden opgeborgen in een enkele map met boomstructuur. De albums kunnen worden gesorteerd op de layout van de mappen op de harde schijf, door de verzamelingsnaam die is gegeven in de albumeigenschappen of door de datum van die albums (deze datum kan ook worden gewijzigd in de eigenschappen van ieder album) </para>

            <para
>U kunt tussen deze volgordes van sorteren schakelen met <guimenuitem
>Albums sorteren</guimenuitem
> uit het menu <guimenu
>Beeld</guimenu
>. </para>

            <sect3 id="using-createnewalbum">
            <title
>Een nieuw album aanmaken</title>

                <para
>Er bestaan meerdere manieren om een nieuw album aan te maken. U kunt een album aanmaken wanneer u nieuwe foto's van uw camera upload met gebruikmaking van het hulpmiddel voor camera's. U kunt ook een album aanmaken door te klikken op de knop <guibutton
>Nieuw</guibutton
> op de werkbalk. Nog een mogelijkheid is om een bestaand album met foto's te importeren vanaf uw computer; gewoon <menuchoice
><guimenu
>Importeren</guimenu
> <guimenuitem
>Mappen toevoegen...</guimenuitem
></menuchoice
> kiezen op de menubalk en kies de map die u wilt importeren. Er zal dan een album worden aangemaakt met dezelfde naam als die map op de harde schijf heeft. U kunt slepen en loslaten gebruiken om een map te importeren. Sleep dan het pictogram van een map, bijvoorbeeld uit het venster in &konqueror;. En plak het vervolgens in de albumlijst links op het beeld. Er verschijnt dan een menu dat u de keuze biedt uit kopiëren of verplaatsen van de map naar &digikam;. </para>

            </sect3>

            <sect3 id="using-deletealbum">
            <title
>Een album verwijderen</title>

                <para
>Als u een album verwijderd uit &digikam; zal het worden verplaatst naar de prullenbak van &kde;. Er is een mogelijkheid om dit veranderen, zodanig dat het album met alle foto's daarin ook werkelijk verwijderd word. Dit kan worden veranderd door te kiezen: <menuchoice
><guimenu
>Instellingen</guimenu
><guimenuitem
>&digikam; instellen</guimenuitem
></menuchoice
> en te kiezen voor de pagina "Diversen". Boven aan die pagina zijn de instellingen die bepalen wat er gebeurt als een foto wordt verwijderd. Om een album te verwijderen, klik rechts op het album in de structuur &quot;Albums&quot; en kies: Verwijder album van de harde schijf in de het contextmenu. </para>

            </sect3>

            <sect3 id="using-addphototoalbum">
            <title
>Een foto toevoegen aan een album</title>

                <para
>Meestal zult u nieuwe albums aanmaken en die vullen met foto's, direct van de camera door gebruik te maken van het hulpmiddel voor camera's. Soms wilt u echter een foto, die u al op uw computer heeft, toevoegen aan een bestaand album. Om een foto aan een album toe te voegen, kiest u eerst het album.  Klik dan, ofwel op het pictogram <guilabel
>Afbeeldingen toevoegen</guilabel
> in de hulpmiddelenbalk of selecteer <menuchoice
><guimenu
>Importeren</guimenu
> <guimenuitem
>Afbeeldingen toevoegen...</guimenuitem
></menuchoice
> uit de menubalk. Selecteer de foto's die u wilt toevoegen uit de map-dialoog en klik op <guilabel
>Openen</guilabel
>. De foto zal gekopieerd worden naar het album. Ook kunt u slepen en loslaten gebruiken om foto's te importeren. Sleep het pictogram van de foto, bijvoorbeeld uit een venster van &konqueror;. Laat het daarna los op de lijst met afbeeldingen aan de rechterzijde. </para>

                <para
>Als u een scanner hebt ingesteld, dan kunt u ook een foto rechtstreeks in een album scannen. Selecteer <menuchoice
><guimenu
>Importeren</guimenu
> <guimenuitem
>Vanaf een scanner importeren...</guimenuitem
></menuchoice
>. </para>

            </sect3>

            <sect3 id="using-movecopyitem">
            <title
>Foto's kopiëren en verplaatsen tussen albums</title>

                <para
>Om foto's van het ene album naar het andere te verplaatsen of te kopiëren selecteert u gewoon de foto en sleep die naar het bestemmingsalbum. Er verschijnt een menu dat u de optie biedt om de foto te <guilabel
>Verplaatsen</guilabel
> of te <guilabel
>Kopiëren</guilabel
>. Op dezelfde manier kunt u meerdere foto's verplaatsen of kopiëren. Selecteer gewoon de foto's die u wilt verplaatsen en sleep ze naar hun bestemming. </para>

            </sect3>

            <sect3 id="using-managealbums">
            <title
>Albums beheren</title>

                <anchor id="albumpropsedit.anchor"/>

                <para
>Een album bevat een serie foto's. Met Albumeigenschappen kunt u informatie over het album invoeren. Voor toegang tot Albumeigenschappen klikt u met de rechter muisknop op het album en kiest u  uit het contextmenu <guilabel
>Albumeigenschappen wijzigen</guilabel
>. </para>

                <para
>U kunt de volgende albumeigenschappen instellen:</para>

                <example>
                    <title
>Dialoogvenster 'Albumeigenschappen'</title>
                    <screenshot
><mediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;maininterfacealbumproperties.png" format="PNG"/> </imageobject
></mediaobject
></screenshot>
                </example>

                <itemizedlist>

                    <listitem
><para
>De <guilabel
>Titel</guilabel
> van het album : deze wordt gebruikt in de lijst met &quot;Albums&quot;. </para
></listitem>

                    <listitem
><para
>De <guilabel
>Verzameling</guilabel
> van albums is een manier om albums in groepjes samen te brengen onder een gezamenlijk label. De verzameling die u in stelt wordt gebruikt om de albums op te roepen wanneer u kiest voor <guilabel
>Per album</guilabel
> vanuit het afrolmenu in de taakbalk of door het gebruik van <menuchoice
><guimenu
>Bekijken </guimenu
><guimenuitem
>Albums sorteren </guimenuitem
><guimenuitem
>Per verzameling</guimenuitem
></menuchoice
>. Als u verzamelingslabels wilt toevoegen of verwijderen gebruik dan de dialoog <link linkend="setup-collection"
>Instellingen van een verzameling</link
>. </para
></listitem>

                    <listitem
><para
>Het <guilabel
>Commentaar</guilabel
> van het album : dit wordt getoond in de titel boven het rechter gedeelte van het venster dat de afbeeldingen weergeeft. </para
></listitem>

                    <listitem
><para
>De <guilabel
>Datum</guilabel
> van het album : deze wordt gebruikt wanneer u uw albums op datum sorteert met:  <menuchoice
><guimenu
>Bekijken</guimenu
><guimenuitem
>Albums sorteren</guimenuitem
><guimenuitem
>Op datum</guimenuitem
></menuchoice
>. </para
></listitem>

                    <listitem
><para
>Knoppen <guilabel
>Oudste, Gemiddeld, Nieuwste</guilabel
> : deze stellen <guilabel
>Datum</guilabel
> in op Oudste, Gemiddeld of Nieuwste datum van de afbeeldingen in het album. Het programma zal eerst een gemiddelde datum van de afbeeldingen in het album trachten te berekenen op basis van de EXIF-koppen. Als dat mislukt valt het terug op de wijzigingsdatum van de bestanden in die map.  </para
></listitem>

                </itemizedlist>

            </sect3>

            <sect3 id="using-setalbumicon">
            <title
>Het pictogram van het album instellen</title>

                <para
>Wanneer u voor het eerst een album bekijkt, kiest &digikam; de eerste afbeelding uit het album als pictogram voor het tonen in de lijst &quot;Album&quot;. Hierdoor kunt u in een oogopslag zien welke foto's in die map zijn opgeborgen. Soms is de eerste foto niet de meest representatieve foto, u kunt dan een andere foto kiezen om als pictogram te dienen. </para>

                <para
>Om een andere foto als pictogram van het album te kiezen, klik rechts op de foto die u als pictogram voor dat album wilt gebruiken en selecteer: &quot;Instellen als album-miniatuur&quot; uit het contextmenu. U kunt ook gebruik maken van slepen en loslaten om het gewenste pictogram van het album in te stellen. Sleep daartoe het pictogram van de foto en laat deze los op het geselecteerde album. </para>

            <note>
                <para
>Een album kan slechts in één albumverzameling voor komen en albumverzamelingen kunnen niet worden genest. </para>

                <para
>&digikam; laat u ook individuele foto's van tags voorzien met gebruik van het venster "Mijn tags" aan de linkerkant van het hoofdvenster. Het geven van tags aan verzamelingen is anders dan het geven van tags aan individuele foto's omdat de albumverzameling op álle foto's in die verzameling slaat in plaats van op één individuele foto. U kunt gebruik maken van Albumverzamelingen en van het geven van tags om uw foto's te organiseren.  </para>
            </note>

            </sect3>

        </sect2>

        <sect2 id="using-imageview">
        <title
>Het weergavegedeelte</title>

            <sect3>
            <title
>Inleiding</title>

                <para
>Het beeldvenster toont het volledige beeld van uw afbeeldingen. Wanneer u een album selecteert worden de beelden in dat album in het hoofdvenster weergegeven. Iedere afbeelding wordt getoond als een miniatuur. U kunt de grootte van de miniaturen veranderen met het vergrotingsschuifje rechts onderin de statusbalk. <inlinemediaobject>
                    <imageobject
><imagedata fileref="&path;editorzoombuttons.png" format="PNG"/></imageobject>
                    <textobject
> <phrase
>De schuif voor de afmeting van een miniatuur</phrase
> </textobject>
                </inlinemediaobject>
                </para>

                <para
>Als u voor de eerste keer een album kiest kunt u even moeten wachten omdat de miniaturen moeten worden aangemaakt. Behalve wanneer u tevoren gebruik maakte van het menu: <menuchoice
> <guimenu
>Hulpmiddelen</guimenu
> <guimenuitem
>Alle miniaturen opnieuw bouwen...</guimenuitem
> </menuchoice
>  </para>

                <para
>Gegevens over de foto's staan onder elke miniatuur. Met de dialoog <menuchoice
><guimenu
>Instellingen</guimenu
> <guimenuitem
>&digikam; instellen</guimenuitem
> </menuchoice
> kunt u bepalen welke informatie te zien is. Selecteer de pagina <guilabel
>Album bekijken</guilabel
> en kies de sectie <guilabel
>Opties van pictogrambeeld</guilabel
>. </para>

                <para
>De miniaturen hebben tekstballonnen die verschijnen als u de muis een moment boven de miniatuur laat zweven. De tekstballon toont de belangrijkste eigenschappen van de foto, inclusief tags die u hebt toegewezen. De schermafbeelding boven aan de sectie <link linkend="using-mainwindow-intro"
>Introductie tot het hoofdvenster</link
> toont een getoonde tekstballon.  </para>

            </sect3>

            <sect3>
            <title
>Afbeeldingenbeheer</title>

                <para
>Foto's is waar het om gaat bij &digikam;  Met Albums en Tags kunt u foto's organiseren en vinden op een manier die u bij u past. Alle functies die &digikam; op een foto kan uitvoeren zijn bereikbaar door een rechter muisklik een miniatuur (contextmenu) of door de functie te selecteren in het menu Afbeelding op de menubalk. U kunt kiezen tussen bekijken, bekijken als diashow of bewerken van de afbeeldingen. </para>

            </sect3>

            <sect3 id="using-imageviewing">
            <title
>Bekijken van een afbeelding</title>

                <para
>Er zijn diverse manieren om een foto te bekijken. U kunt er op klikken, op <menuchoice
> <shortcut
><keycombo action="press"
><keycap
>F3</keycap
></keycombo
></shortcut
> <guimenu
>Beeld</guimenu
><guimenuitem
>Bekijken...</guimenuitem
> </menuchoice
> of <menuchoice
> <shortcut
><keycombo action="press"
>&Enter;</keycombo
></shortcut
> <guimenu
></guimenu
></menuchoice
> drukken of kies <menuchoice
><guimenu
>Bekijken</guimenu
></menuchoice
> uit het contextmenu. Het beeld gebruikt de gehele middenruimte van het hoofdvenster. Om het beeld nog groter te maken laat u de zijbalken verdwijnen door er op te klikken. Bij het bekijken van de beelden kunt u op elk gewenst moment een bewerking kiezen uit het contextmenu. Om terug te gaan naar Album bekijken klikt u nog een keer of drukt u op<menuchoice
> <shortcut
><keycombo action="press"
>&Esc;</keycombo
></shortcut
> <guimenu
></guimenu
></menuchoice
> of <menuchoice
> <shortcut
><keycombo action="press"
><keycap
>F3</keycap
></keycombo
></shortcut
> <guimenu
></guimenu
></menuchoice
> brengt u terug naar het hoofdvenster. <inlinemediaobject>
                    <imageobject
><imagedata fileref="&path;maininterfaceview.png" format="PNG"/></imageobject>
                    <textobject
> <phrase
>De viewer met de miniaturenschuif hieronder</phrase
> </textobject>
                </inlinemediaobject>
                  </para>

            </sect3>

            <sect3 id="using-imageediting">
            <title
>Een foto bewerken</title>

                <para
>U kunt de afbeeldingsbewerker voor een foto openen, door gebruik te maken van <menuchoice
> <shortcut
><keycap
>F4</keycap
></shortcut
> <guimenu
>Beeld</guimenu
><guimenuitem
>Bewerken...</guimenuitem
> </menuchoice
> of door rechts te klikken en te kiezen voor <guilabel
>Bewerken</guilabel
> uit het contextmenu. Zie de sectie <link linkend="using-imageeditor"
>Afbeeldingsbewerker van &digikam;</link
> voor instructies over het bewerken van uw foto's. Met de afbeeldingsbewerker kunt u foto's bekijken en u kunt er een aantal bewerkingen op uitvoeren. </para>

            </sect3>

            <sect3 id="using-externalapp">
            <title
>Foto's bekijken en bewerken met een ander programma</title>

                <para
>In sommige gevallen biedt &digikam; niet de mogelijkheden die u nodig heeft. U kunt dan door rechts te klikken op het sub-menu <guilabel
>Openen met</guilabel
> een ander programma openen waarmee u de gewenste bewerking wel kan uitvoeren. De lijst van toepassingen die te zien zijn in dat menu wordt beheerd door de standaard &kde; bestandskoppelingen voor het format van dit type afbeeldingsbestand. Zoek in het &kde; handboek naar instructies  voor het veranderen van deze bestandskoppelingen als de toepassing die u nodig heeft niet wordt getoond. </para>

                <para
>Let op dat er problemen kunnen zijn met de in de afbeelding ingebedde metagegevens als ze worden bewerkt door andere toepassingen voor afbeeldingsbewerken. Sommige toepassingen behouden de metagegevens van de afbeeldingen niet wanneer u de bewerkte afbeelding opslaat.Dit betekent dat als u een afbeelding bewerkt met een van deze toepassingen u informatie die in EXIF en IPTC labels worden opgeslagen zoals: oriëntatie, lensopening enz. kunt kwijt raken. </para>

            </sect3>

            <sect3 id="using-rotateimage">
            <title
>Verdraaiing van afbeelding zonder verlies</title>

                <note
><para
>Voor het gebruik van de vrije roteringsfuncties moet de "Kipi JPEG Lossless Plugin" zijn geïnstalleerd. Als u die plug-in niet hebt geïnstalleerd kunt u de foto's ook wel draaien maar dan moet u de bewerker (edit) gebruiken. Beeldbewerking gebruikt namelijk een andere methode van roteren van een afbeelding, U mag eigenlijk geen verschil zien, maar de methode Afbeeldingsbewerker kan, bij het opslaan van de afbeelding als JPEG, enig verlies van kwaliteit tot gevolg hebben. De rotatiemethode die hier beschreven word gebruikt de "Kipi JPEG Lossless Plugin", die de kwaliteit van de originele afbeelding bewaard.  </para
></note>

                <para
>Met &digikam; kunt u uw foto op twee manieren in de juiste stand zetten. De simpelste manier is om met de rechter muisknop op het pictogram van de foto te klikken en in het menu te kiezen voor: <guilabel
>Roteren</guilabel
> en dan te kiezen hoeveel u de foto wilt draaien. </para>

                <para
>Veel digitale camera's hebben een oriëntatiesensor. Deze kan detecteren in welke positie de camera is op het moment dat de foto wordt genomen. Deze oriëntatiegegevens worden vastgelegd in de opname in het deel dat aangeduid word met EXIF metagegevens. De camera's kunnen de afbeelding zelf direct draaien, maar ze hebben een beperkte bewerkingskracht, dus laten ze deze taak over aan een toepassing zoals &digikam;. Als de camera de oriëntatie opslaat, dan kan &digikam; deze gebruiken om uw foto's automatisch te draaien zodat ze op de juiste manier omhoog staan wanneer u ze toont. &digikam; zal de afbeelding op de schijf draaien volgens deze informatie over oriëntatie. </para>

                <para
>De foto wordt gedraaid zonder verlies van kwaliteit en de  oriëntatie-informatie wordt op "normaal" ingesteld zodat andere EXIF herkennende toepassingen het correct zullen hanteren. Om deze voorziening te gebruiken klikt u rechts op een miniatuur en kiest u <menuchoice
> <guimenu
>Afbeelding</guimenu
><guimenuitem
>Automatisch roteren/Omdraaien met gebruik van EXIF Informatie</guimenuitem
> </menuchoice
> . De camera kan deze bewerking automatisch uitvoeren bij het uploaden van de beelden zodat uw foto's altijd met de goede kant boven staan. De rotatiebewerking doet niets als uw camera deze gegevens niet in de foto insluit. </para>

            </sect3>

            <sect3 id="using-renameimage">
            <title
>Een foto hernoemen</title>

                <para
>De bestandsnaam van een foto kunt u veranderen door met de rechter muisknop te klikken en <menuchoice
> <shortcut
><keycap
>F2</keycap
></shortcut
> <guimenu
>Hernoemen </guimenu
> </menuchoice
> te kiezen. Denk er aan om de extensie van het bestand te behouden.(.jpg, .tif, &etc;). </para>

            </sect3>

            <sect3 id="using-deleteimage">
            <title
>Een foto verwijderen</title>

                <para
>Als u een foto verwijderd uit &digikam; wordt die foto verplaatst naar de prullenbak van &kde;. <menuchoice
> <shortcut
><keycombo action="simul"
><keycap
>F8</keycap
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Afbeelding</guimenu
><guimenuitem
>Verwijderen</guimenuitem
> </menuchoice
> of <menuchoice
> <shortcut
><keycap
>Delete</keycap
> </shortcut
><guimenu
></guimenu
> </menuchoice
> Als u de foto liever definitief wilt verwijderen, dan kunt u dat doen met <menuchoice
> <shortcut
>&Shift;<keycap
>Delete</keycap
> </shortcut
> <guimenu
></guimenu
> </menuchoice
> </para>
		<para
>Verwijderen werkt vanuit overal in ieder venster van &digikam;</para>

            </sect3>

        </sect2>

   <sect2 id="using-mydatesview"
>       <title
>Agendaweergave</title>

            <para
><inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;maininterfacedateview.png" format="PNG"/> </imageobject>
              <textobject
><phrase
>Op datum bekijken vanuit het hoofdvenster</phrase
></textobject
></inlinemediaobject>
            </para>

            <para
>Op &quot;Datum&quot; bekijken organiseert uw afbeelding op datum. &digikam; gebruikt ofwel de EXIF datum óf, als geen EXIF datum beschikbaar is, de laatste bewerkingsdatum van het bestand. </para>

            <para
>Als een maand kiest uit de lijst met mogelijkheden worden alle beelden uit die maand als miniatuur in het venster getoond. U kunt ook kiezen voor dag of week in het datumhokje onder aan het venster en u krijgt dan de beelden van de gekozen dag of dagen te zien. </para>

        </sect2>

   <sect2 id="using-mytagsview"
>        <title
>Bekijken per tag (sleutelwoorden)</title>

      <para
>(Hiërarchisch) tags geven biedt een flexibele en krachtige manier om uw afbeeldingen te organiseren en te catalogiseren. Tags zijn labels die aan een enkel beeld of aan hele groepen beelden kunnen worden toegewezen. Als een tag eenmaal is toegewezen aan een beeld dan kan het gevonden worden door bij het zoeken, de betreffende tag te kiezen. </para>

            <example
> <title
>Een tag selecteren en een nieuwe tag toewijzen</title>
                <screenshot
><mediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;maininterfacetagsview.png" format="PNG"/> </imageobject
></mediaobject
></screenshot>
            </example>

      <para
>Wanneer een tag wordt gekozen dan zullen alle afbeelding met die tag worden getoond. </para>

      <para
>Tags kunnen worden geordend in een hiërarchische boomstructuur. Dit laat u de tags logisch ordenen. Delen van de structuur kunt u invouwen in de lijst &quot;Tags&quot; zo dat u de tags waarnaar u zoekt gemakkelijk kunt vinden. </para>

             <tip>
              <para
>Voor een snelle toewijzing worden de tags opgeslagen in een database en de toegewezen tags voor JPEG worden ingevoerd in de IPTC datavelden van de afbeelding. Daardoor kunt u uw tags ook met andere programma's gebruiken. Of in geval van het verlies van die data in de database worden de labels opnieuw ingevoerd wanneer de afbeelding wordt herkend door &digikam;</para
></tip>

      <sect3 id="using-managetags"
>          <title
>Tags beheren</title>

         <para
>Nieuwe tags kunt u toevoegen door rechts te klikken op ofwel het label &quot;Tags&quot; of te kiezen voor <guilabel
>Nieuwe tag</guilabel
>. Als u een nieuw tag toevoegt door rechts te klikken op een bestaande tag, dan wordt uw nieuwe tag toegevoegd als een sub-tag.  </para>

         <para
>U kunt een tag verwijderen door rechts te klikken op de tag die u wilt verwijderen en te kiezen voor <guilabel
>Tag verwijderen</guilabel
>. Als u een tag verwijdert wordt de foto zelf niet verwijderd. Alleen wordt de tag van deze foto's verwijderd. </para>

         <para
>U kunt de plaats van een tag binnen de boomstructuur veranderen door de tag naar een andere positie in de tags te slepen. Er verschijnt dan een menu waarin u het item <guilabel
>Verplaatsen</guilabel
> kunt kiezen. Dit werkt zowel in het linker- als in het rechterzijpaneel. Een tag kan maar op één plaats in de boomstructuur tegelijk zijn. </para>

         <para
>U kunt de eigenschappen van de tag instellen door rechts te klikken op een tag en te kiezen voor <guilabel
>Tageigenschappen wijzigen</guilabel
>. De tageigenschappen laten toe dat u naam en pictogram van het, in de &quot;Tag&quot;-boomstructuur, gebruikte tag wijzigt . </para>

         <para
>Om een andere foto als tagpictogram te kiezen, klikt u rechts op de foto die u als tagpictogram wilt gebruiken en selecteert u uit het context menu "Als tagminiatuur instellen". Daarnaast kunt gebruik maken van slepen en loslaten om het tagpictogram in te stellen. Sleep het afbeeldingspictogram en laat het los op de gekozen lijst van tags. </para>

       </sect3>

       <sect3 id="using-taggingimages"
>           <title
>Tags toevoegen aan foto's</title>

         <para
>Voordat u alles uit de tagmogelijkheden van &digikam; kunt halen moet u eerst uw foto's van een tag voorzien. U kunt foto's op twee manieren van tags voorzien. Als u de foto's die u van een tag wilt voorzien hebt uitgezocht dan kunt u die op de tag van uw keuze in de boomstructuur "Mijn tags" loslaten of u kunt door rechts te klikken op de geselecteerde foto's in het venster voor afbeeldingen gebruik maken van het menu <guilabel
>Tag toewijzen</guilabel
> om de gewenste tags te selecteren.  </para>

         <para
>U kunt een foto van zoveel tags als u wenst voorzien. De foto zal verschijnen wanneer u een van de tags die er op zijn ingesteld selecteert. Op deze manier kunt u een tag instellen voor elke persoon in een foto, evenals voor elke plaats of gebeurtenis, &etc;, waar de foto is genomen. </para>

           <example
> <title
>Een foto van een tag voorzien met het contextmenu of met slepen en loslaten van elk van de zijbalken.</title>
           <screenshot
><mediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;maininterfaceassigntags.png" format="PNG"/> </imageobject
></mediaobject
></screenshot>
           </example>

         <para
>Nadat u een foto van een tag hebt voorzien zal de naam van de tag onder de miniatuur in het afbeeldingsvenster te zien zijn. </para>

         <para
>U kunt tags verwijderen door rechts op de foto te klikken en het tagmenu <guilabel
>Verwijderen</guilabel
> te gebruiken. Dit menu toont alleen de tags die aan die foto zijn toegewezen. </para>

            </sect3>

        </sect2>

   <sect2
>	<title
>De tijdlijn</title>
   
	   <para
>De tijdlijnweergave toont aan een tijdschaal instelbaar histogram van het aantal afbeeldingen per tijdseenheid. Een selectieframe beweegt over het histogram. Klik om een tijdsframe te selecteren in het <emphasis
>onderste vierkantje</emphasis
> van het selectieframe waar de tijdseenheid wordt aangegeven. Daarmee worden in het hoofdvenster alle betreffende afbeeldingen getoond.</para>
	   <para
>In het veld direct daaronder kunt u een titel invoeren en uw selectie opslaan. Die selectie zal dan zichtbaar zijn in de lijst onderaan.</para>
                <example>
                    <title
>Tijdslijn-weergave in actie</title>
                    <screenshot
><mediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;timeline.png" format="PNG"/> </imageobject
></mediaobject
></screenshot>
                </example>
   </sect2>

    <sect2 id="using-mysearchesview"
>        <title
>Zoekweergave</title>

            <sect3>
            <title
>Het snelle zoeken</title>
            <anchor id="quicksearchtool.anchor"/>

                <para
>Snelzoeken is een klein venster in de statusbalk waarmee u op een eenvoudige manier in alle gegevensvelden in de albumbibliotheek met een enkele zoekopdracht kunt zoeken. Zodra u begint met invoeren wordt het zoeken gestart. U kunt elke zoekterm invoeren in het tekstveld <guilabel
>Zoeken</guilabel
> en het zal worden gebruikt om de resultaten te bepalen. U kunt bijvoorbeeld de tekenreeks 'verjaardag' invoeren om in de gehele albumbibliotheek te zoeken naar het voorkomen van het woord verjaardag in alle fotobeschrijvingen óf '05.png' om te zoeken naar een specifiek afbeeldingsbestand dat '05.png' bevat. (niet nodig om escapes zoals in reguliere expressies aan te geven). </para>

               <para
>Zoekeigenschappen: <itemizedlist>
                     <listitem
><para
>zoekopdrachten zijn hoofdlettergevoelig </para
></listitem>
                     <listitem
><para
>door spatie gescheiden zoektermen zijn logische (boolean) EN-combinaties. Voor uitleg (zie: http://www.eur.nl/ub_informatievaardigheden/ub_instructie_nl/internet_research/stap_3/boolean_operators/)</para
></listitem>
                     <listitem
><para
>speciale tekens worden letterlijk genomen, dus niet geïnterpreteerd ( . * ? / &etc;)</para
></listitem>
                     <listitem
><para
>omvat alle elementen van de database: namen, waardering, sleutelwoorden, tags, albums, verzamelingen, datums (en meer in de toekomst)</para
></listitem>
                     </itemizedlist>
               </para>

                <para
>De snelzoekfunctie werkt werkelijk intuïtief. Als u foto's van een bepaalde datum wilt zoeken kunt u gewoon <userinput
>2005</userinput
> typen, maar het is zelfs mogelijk om naar een bepaalde maand te zoeken. Typ gewoon de naam in uw eigen taal. Als dat Nederlands is kunt u <userinput
>maart</userinput
> intoetsen om alle beelden van de maand maart te zien. De combinatie "maart 2006" betekent maart én 2006 en is daarom gelijk aan '2006 maart'. Of zoek naar "maart 2007" om alle bestanden van maart 2007 te vinden. </para>
	       <para
>Naast het zoekvenster is een kleine LED die groen word wanneer de actie resultaten op levert. Klik daar op om de zoekfunctie te resetten en alle afbeeldingen te tonen. Als de zoekactie geen resultaten oplevert wordt de LED rood.</para>

                <example>
                    <title
>De dialoog Snelzoeken in actie</title>
                    <screenshot
><mediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;maininterfacequicksearch.png" format="PNG"/> </imageobject
></mediaobject
></screenshot>
                </example>
		</sect3>

		<sect3
> <title
>Goed zoeken</title>

		<para
>Het meer verfijnde zoekgereedschap is een tab in het linker zijpaneel (verrekijkericoon). Als u die opent krijgt u een eenvoudig zoekvenster te zien dat net zo werkt als wat hiervoor werd beschreven, behalve dat u de zoekactie kunt op slaan als een actieve map die altijd de zoektermen filtert die u in toetst. Als dat filter wordt opgeslagen verschijnt het in de lijst. </para>
		<para
>Klik op knop <guilabel
>Ok</guilabel
> als u de selectie hebt gemaakt zodat het zoekproces kan beginnen. De resultaten worden getoond in "Mijn zoekopdracht" van het hoofdvenster. Het tekstveld <guilabel
>Zoekopdracht opslaan als</guilabel
> wordt gebruikt om uw zoekopdracht van een label te voorzien en op te slaan in "Mijn zoekopdracht". Als u de selectie wilt wijzigen na een zoekproces klik dan met rechter knop op het onderwerp in "Mijn zoekopdracht" en selecteer een van de opties uit het pop-up menu. </para>
                <example>
                    <title
>De dialoog Snelzoeken in actie</title>
                    <screenshot
><mediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;searchinterface.png" format="PNG"/> </imageobject
></mediaobject
></screenshot>
                </example>

                <para
>Als u kiest voor <guilabel
>Zoekopdracht bewerken</guilabel
>, verschijnt het zoekformulier met de voorgaande gegevens opnieuw. Als u kiest voor <guilabel
>Als uitgebreide zoekopdracht bewerken</guilabel
>, dan zal de uitgebreide zoekhulp verschijnen. Daarin kunt u de bestaande zoekopdracht wijzigen en of aanvullende zoekcriteria opgeven. Kijk ook op de sectie <link linkend="using-mainwindow-advancedsearchtool"
>De uitgebreide zoekhulp</link
> voor meer informatie. </para>

                <para
>Als u een bestaande zoekopdracht uit de lijst wilt verwijderen kies dan <guilabel
>Zoekopdracht verwijderen</guilabel
> in het pop-up menu. </para>

                <example>
                    <title
>Zoekweergave in het hoofdvenster</title>
                    <screenshot
><mediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;maininterfacesearchview.png" format="PNG"/> </imageobject
></mediaobject
></screenshot>
                </example>

            </sect3>

            <sect3 id="using-mainwindow-advancedsearchtool">
            <title
>De geavanceerde zoekhulp</title>
            <anchor id="advancedsearchtool.anchor"/>

                <para
>Geavanceerde zoekhulp biedt een uitgebreid zoekformulier met een groot aantal zoekparameters die gebruikt kunnen worden om in specifieke velden van de albumdatabase van &digikam; te zoeken. </para>

                <para
>De lijst <guilabel
>Regels voor het zoeken </guilabel
> wordt gebruikt om alle opties in te stellen voor het verwerken van een zoekopdracht in de albumdatabank. Alle regels zijn verticaal opgenomen en gescheiden door een operator. Een optie kan worden toegevoegd of verwijderd aan de lijst met behulp van <guilabel
>Zoekgroep toevoegen/verwijderen</guilabel
>. Elke optie kan worden gecombineerd met een andere door gebruik van <guilabel
>Voldoen aan alle...</guilabel
> of <guilabel
>Voldoen aan één van... </guilabel
> of <guilabel
>een van deze...</guilabel
> <guilabel
>Minstens één...</guilabel
> logische operatoren. Zo kan men zoekopdrachten samenstellen van het type &quot;EN NIET&quot;". </para>

              </sect3>

        </sect2>

    <sect2 id="fuzzy-searches"
>              <title
>Vaag zoekproces/duplicaten</title>
	    <para
>&digikam; karakteriseert elk beeld door een lang nummer met een specialetechniek (Haar-algoritme) die het mogelijk maakt om beelden te vergelijken met het vergelijken van deze berekende handtekening. Hoe minder numeriek verschil er is tussen twee beeldhandtekeningen, hoe meer ze op elkaar lijken. Deze techniek heeft drie implementaties</para>
		<itemizedlist>
		<listitem
><para
>Vergelijkbare onderwerpen: dit is een slepen en loslaten gebied waar u elke afbeelding kunt loslaten om een vergelijkbaar beeld te vinden. Een drempel kan aangepast worden om de resultaten te verkleinen of te vergroten. Sleep een afbeelding van welke plek dan ook naar het fuzzy-zoek-pictogram in het linker zijpaneel, laat het daar los als het zich opent. </para
></listitem>
		<listitem
><para
>Schets: in kleur schetsen uit de vrije hand: teken een snelle schets en &digikam; zal een overeenkomend beeld zoeken. Ook hier kunt u een drempel bepalen.</para
></listitem>
		<listitem
><para
>Duplicaten: nadat &digikam; alle verzamelingen heeft gescand vind u hier een lijst met duplicaten. Het is aan u om te bepalen wat u daarmee doet. Vanuit het menu <menuchoice
><guimenu
>Extra</guimenu
><guimenuitem
>Herbouw alle vingerafdrukken...</guimenuitem
></menuchoice
> kunt u starten met het bijeen brengen van afbeeldingshandtekeningen (kan uren duren als u een grote collectie scant, een schatting is 2 uur voor 10.000 foto's) of met de toets onderaan kunt u gewoon opnieuw scannen, wat veel sneller is. <guimenu
>Duplicaten zoeken</guimenu
> zal alleen dat doen, maar het zal veel tijd nemen omdat het elke afbeelding moet vergelijken met andere afbeeldingen. Gelukkig kunt u uw zoekopdracht verfijnen door albums en/of tags te gebruiken.</para
></listitem>
		</itemizedlist>
                
                <example>
                    <title
>Vaag zoeken naar gelijkende afbeelding</title>
                    <screenshot
><mediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;fuzzysearchsimilar.png" format="PNG"/></imageobject
></mediaobject
></screenshot>
                </example>
                
                <example>
                    <title
>Duplicaten zoeken binnen een album</title>
                    <screenshot
><mediaobject>
                    <imageobject
><imagedata fileref="&path;duplicates_albumsfilter.png" format="PNG"/></imageobject>
                    </mediaobject
></screenshot>
                </example>
    </sect2>

    <sect2
>                                  <title
>Zoekopdrachten naar mappen</title>
	<para
>Dit tabblad biedt een intuïtieve kaartzoekfunctie, gebaseerd op het "Marble" widget. U kunt daarmee in- en uitzoomen met het muiswiel door te schuiven of te slepen. Panning is mogelijk door de linker muisknop vast te houden. Druk op <keycombo action="press"
>&Ctrl;<keycap
>linker muisknop</keycap
></keycombo
> om een vierkantje groter te maken als aangegeven. Alle opnamen die gemaakt zijn op locaties die binnen dat vierkant vallen worden getoond (voorwaarde is wel dat de foto's van een geo-positie zijn voorzien)</para>
	<para
>In het hokje beneden kunt u een naam voor uw geofilter typen. Die naam wordt toegevoegd aan een lijstweergave eronder voor toekomstige referentie, het dient als een live geomap.</para>
                 <example
>   <title
>De tabblad Kaartzoeken</title>
                    <screenshot
><screeninfo
>Kies voor kaarten met een hogere resolutie "Meer informatie"</screeninfo
><mediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;sidebargeolocation.png" format="PNG"/> </imageobject
></mediaobject
></screenshot>
                </example>

    </sect2>

</sect1>

 <sect1 id="using-lighttable"
>         <title
>De lichttafel van &digikam;</title>
     <para
>&digikam; biedt een lichttafel in een afzonderlijk venster om gemakkelijk beelden te vergelijken. Het werkt met alle ondersteunde beeldformaten inclusief RAW-bestanden. </para>
     <para
>Selecteer een of meerdere afbeeldingen vanuit het hoofdvenster, roep op: <menuchoice
><shortcut
><keycombo
>&Ctrl;<keycap
>L</keycap
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Plaats op lichttafel</guimenu
> </menuchoice
> vanuit het contextmenu. De selectie wordt dan aan de lichttafel toegevoegd en een afzonderlijk venster wordt geopend. Als u terug bent in het hoofdvenster van &digikam; kunt u snel toegang krijgen tot de lichttafel met <menuchoice
> <shortcut
> <keycombo action="press"
><keycap
>L</keycap
></keycombo
></shortcut
><guimenu
>Extra</guimenu
><guimenuitem
>Lichttafel</guimenuitem
> </menuchoice
>. </para>

     <para
>Sleep beelden vanaf de miniaturenbalk en laat ze los op de linker en rechter vergelijkvensters. Een pijltje geeft aan welke beeld wordt getoond in welk venster. Als u kiest <guilabel
>Voorbeeld synchroniseren</guilabel
> vanaf de werkbalk, zal zoomen en pannen in het ene venster gelijktijdig worden uitgevoerd in het andere venster, zodat u het zelfde gebied in beide foto's kunt vergelijken.  </para>

     <para
>Een andere modus is geschikt voor het snel afwijzen van een reeks beelden.Als u kiest <guilabel
> Navigeren per paar</guilabel
> op de werkbalk, worden de eerste twee beelden van een reeks automatisch ingevoegd in de vergelijkingsvensters van de lichttafel. Klik op een miniatuur om het links als voorbeeld te zien, de aangrenzende miniatuur ter rechter zijde zal worden ingevoegd in het rechter venster. Dat maakt het gemakkelijk te ziften door middel van een reeks vergelijkbare beelden. </para>
      <para
>Vanzelfsprekend is de gebruikelijke directe verwijderactie mogelijk vanuit de lichttafel, evenals <menuchoice
> <shortcut
><keycombo action="press"
><keycap
>F4</keycap
></keycombo
> </shortcut
> <guimenu
>Bestand </guimenu
><guimenuitem
>Bewerken..</guimenuitem
> </menuchoice
>. </para>

      <para
>Alle informatie van de afbeelding is beschikbaar in het rechter zijpaneel van het hoofdvenster voor ieder van de twee voorbeelden op de lichttafel. Dit maakt het gemakkelijk om zichtbare verschillen te koppelen aan bijvoorbeeld belichtingsgegevens. </para>
      <para
>In de rechter beneden hoek van elk venster vind u een ingebouwde panningactie (gekruiste pijlen). Klik daarop en houd &LMB; ingedrukt om over het beeld te pannen (in de synchrone modus tonen beide beelden hetzelfde deel van het beeld). </para>
      <para
>Zoomen werkt hetzelfde als in andere weergave modi. Gebruik de zoomschuif onder de vensters of <keycombo action="press"
>&Ctrl;<keycap
>muiswiel</keycap
></keycombo
> om in de synchrone modus op beide beelden in- en uit te zoomen. </para>
                <example>
                    <title
>De lichttafel in actie</title>
                    <screenshot
><mediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;lighttable.png" format="PNG"/> </imageobject
></mediaobject
></screenshot>
                </example>

 </sect1>
&doc-sidebar; <sect1 id="dam"
>                      <title
>Digital Asset Management (DAM) met &digikam;</title>

    <para
><link linkend="build-dam"
>Bouw een systeem om uw foto's te organiseren en te vinden</link
></para>
    <itemizedlist>
       <listitem
><para
><link linkend="case-for-digikam"
>Een voorbeeld van DAM met &digikam;</link
></para
></listitem>
       <listitem
><para
><link linkend="build-archive"
>Bouw het archief: Organiseren van mappen, fysieke indeling als informatie</link
></para
></listitem>
       <listitem
><para
><link linkend="automatic-metadata"
>Automatische aanmaak van metagegevens</link
></para
></listitem>
       <listitem
><para
><link linkend="ranking"
>Waarderen/ordenen</link
></para
></listitem>
       <listitem
><para
><link linkend="keywords"
>Van tags voorzien, sleutelwoord toewijzing</link
></para
></listitem>
       <listitem
><para
><link linkend="captions"
>Bijschrift/opmerkingen</link
></para
></listitem>
       <listitem
><para
><link linkend="geotagging"
>Geo-locatie (geo-tagging)</link
></para
></listitem>
    </itemizedlist>
    <para
><link linkend="copyright-protect"
>Bescherm uw auteurschap en copyright/left</link
></para>
    <itemizedlist>
       <listitem
><para
><link linkend="watermarking"
>Digitaal Watermerken (DW)</link
></para
></listitem>
    </itemizedlist>
    <para
><link linkend="data-corruption"
>Bescherm uw afbeeldingen tegen verminking van gegevens en verlies</link
></para>
    <itemizedlist>
       <listitem
><para
><link linkend="physical-deterioation"
>Fysieke verslechtering</link
></para
></listitem>
       <listitem
><para
><link linkend="logical-errors"
>Logische fouten</link
></para
></listitem>
       <listitem
><para
><link linkend="human-errors"
>Menselijke fouten</link
></para
></listitem>
       <listitem
><para
><link linkend="myths-dispelled"
>Algemene mythen uit de weg geruimd</link
></para
></listitem>
       <listitem
><para
><link linkend="storage-budget"
>Doe uw budgettering: omvang van gegevens, schatting van vereist opslagvolume</link
></para
></listitem>
       <listitem
><para
><link linkend="backup"
>Maak reservekopieën, backup, backup, herstel!</link
></para
></listitem>
       <listitem
><para
><link linkend="technology-review"
>Stel uw beelden veilig door verandering van technologie en eigenaars</link
></para
></listitem>
       <listitem
><para
><link linkend="best-practice"
>Beste aanpak: gegevensbeveiliging</link
></para
></listitem>
    </itemizedlist>
    <para
><link linkend="dam-workflow"
>Een typische DAM workflow</link
></para>

   <sect2 id="dam-introduction"
> <title
>Inleiding</title>
    <epigraph
><para
><emphasis
>...uiteindelijk, vragen foto's veel zorg.</emphasis
> Ik hoop dat u het was die dit zei. </para
></epigraph>

     <para
>Kunt u uw digitale foto's vinden wanneer u ze nodig hebt? Of besteed u meer tijd aan het zoeken op uw harde schijf en in uw opbergkasten dan u lief is? Heeft u een systematische aanpak voor het toewijzen en volgen van de gegevens van uw foto's? Als  fotografie uw bestaan is, zijn uw beelden dan wel voorzien van copyright en contactgegevens of dolen ze rond in de markt zonder enige bescherming? Wilt u dat uw kleinkinderen de foto's, die u gisteren nam ook nog kunnen bewonderen? Hoe verzekert u zich van back-ups en juistheid van de gegevens? Hoe bereidt u zich voor op het gebruik van een andere (nieuwe) computer of harde schijf of besturingssysteem en programma's en op het vinden van uw foto's en films?</para>
     <para
>Wat betekent digital asset management eigenlijk, behalve dat het een aardige uitdrukking is.  Digital Asset Management (DAM) betreft elk deel van het proces dat volgt op het nemen van een foto tot en met de uiteindelijke output en de permanente opslag van de beelden. Iedereen die beelden schiet, scant of opslaat gebruikt de een of andere vorm van DAM, Digital Asset Management. De meeste van ons doen dit niet op een praktische of efficiënte manier.</para>
     <para
>Wij presenteren hier een hulpmiddel, een plan en praktisch advies over opslaan, beschermen en hergebruiken van foto's, gericht op de beste werkwijzen voor digitale fotografen met gebruik van &digikam;. Wij behandelen downloaden, herbenoemen,verwijderen, omzetten, groeperen, reservekopieën maken, waarderen, van tags voorzien, archiveren, optimaliseren, onderhouden en exporteren van afbeeldingsbestanden. </para>
     <para
>Een algemene definitie: <blockquote
><para
>&quot;<emphasis
>Digital Asset Management</emphasis
> haalt binnen, indexeert, categoriseert,  beveiligt, zoekt, transformeert, brengt samen en exporteert materiaal van geld- of culturele waarde.&quot;</para
></blockquote
></para>
     <para
>En omdat we er mee bezig zijn, nog een belangerijke:  <blockquote
><para
>Metagegevens wordt gedefinieerd als <emphasis
>gegevens over gegevens</emphasis
>. Metagegevens zijn definiërende gegevens die informatie verstrekken over of documenteren van andere gegevens die beheerd worden binnen een toepassing of omgeving.</para
></blockquote
></para>
     <para
>In onze context hier staat het voor alle informatie <emphasis
>over</emphasis
> een foto.</para>
     <para
>&digikam; met zijn bibliotheken en plug-ins is een uniek en uitgebreid hulpmiddel voor het uitvoeren van de meeste DAM taken. Het doet dit snel en overzichtelijk. Gebaseerd op open standaards op alle fronten zal het u niet beperken tot een platform of toepassing. Veeleer geeft het u een voorsprong bij het beheer en vinden van uw foto's en als u, als een tijdelijke gebruiker, enthousiast of professioneel verder wilt naar een ander platform of toepassing zonder enig verlies van uw werk.</para>
     <para
>Het grote verschil in het bewaren van film en digitale opnamen is dat u van digitale opnamen net zoveel nieuwe originelen kunt maken als u wilt. Met film heeft u slechts één origineel. Alle kopieën daarvan zullen een beetje lager in kwaliteit zijn en beiden, origineel en de kopieën zullen langzaam in kwaliteit achteruit gaan en uiteindelijk verdwijnen. De enige manier om ze voor altijd vers te houden is om er een digitale kopie van te maken. En dat is ook de enige manier om ze te beschermen tegen alle gevaren.  </para>
     <para
>Zelfs als digitale media vandaag de dag korter blijven bestaan dan film, is het aan u om elk jaar, 5, of 10 jaar of zo vaak als u nodig acht, nieuwe kopieën te maken. En om altijd minstens 2 á 3 kopieën van de bestanden te maken die u op verschillende locaties bewaart. Die mogelijkheid had u met film nooit. Dat kon altijd beschadigen, door brand, overstromingen of diefstal. Het goede en tevens het slechte nieuws is dat als u digitale opnamen kwijt raakt, dan is het te wijten aan uw eigen laksheid.  </para>
  </sect2>

   <sect2 id="build-dam"
><title
>Bouw een systeem om uw foto's te organiseren en te vinden</title>
      <para
>Thema's: hiërarchie, tags, waardering, bijschriften, geolocatie, datum, albums,bestandsnamen, versies, exporteren</para>
      <para
>Ik durf te zeggen dat als u meer dan 1000 foto's op uw computer in no-DAM modus hebt, het te lang duurt om een bepaalde afbeelding te vinden. En als u niet weet hoeveel beelden er zijn in uw bestanden dan gebruikt u beslist geen &digikam;. De tweeledige aanpak om metagegevens op te slaan in een database <emphasis
>en</emphasis
> in de beeldbestanden, garandeert ultra snel zoeken en veilig archiveren vrij toegankelijk voor andere applicaties, platformen en formaten.</para>
      <para
>Voor niks gaat de zon op, zegt men en zo is het ook met catalogiseren of met Digital Asset management (DAM). Zij die in het begin tijd besteden aan de opzet van een systematische methode voor zichzelf, zullen beter af zijn naarmate de tijd vordert en het aantal foto's toeneemt. Het rendement van de investering in DAM werd in diverse onderzoeken geschat op meer dan 10. Houd dit in gedachten: <command
>beknopt, plan voor de toekomst (30-50jr), doe het eenmalig</command
>. Het in betekenis toenemende internet zal geheel integreren in en waarde toevoegen aan de Digital Asset Management omgeving.</para>

      <sect3 id="case-for-digikam"
>  <title
>Een voorbeeld van DAM met &digikam;</title>
      <para
>&digikam; biedt een aantal methoden voor het classificeren van foto's:  bestandsnamen, albums, verzamelingen, datum+tijd, tags, waardering, GPS positie en onderschrift. En of dat nog niet genoeg is, kunt u in de KDE versie van &digikam; zoeken op standaard metadata onderwerpen zoals cameramodel, lens, coördinaten, beeldafmeting en nog veel meer. Metagegevens zoals hier beschreven zijn in feit verschillende weergaven van uw fotobibliotheek. Het combineren van deze weergaven is <emphasis
>de</emphasis
> krachtige methode om het zoeken naar een bestand te bekorten en om het snel te vinden. Stel u voor; u heeft 800 foto's van uw geliefde. Zoeken naar: 'Mary', met een hogere waardering dan '***', genomen in 'Frankrijk' levert beslist weinig kandidaten op. Wat betreft selectiecriteria voor een DAM systeem, presteert &digikam; heel goed in termen van compleetheid, veelzijdigheid, snelheid, schaalbaarheid, accuratesse en transparantie.</para>
      <para
>Het belangrijkste om te onthouden is dat u niet weet hoe u of iemand andersover twee jaar zal proberen om een afbeelding te vinden. U zult zich vroegere gebeurtenissen in een andere context herinneren, zo gaat dat in het leven. Dus als u uw zoekopdracht kan beperken door het onthouden van plaats of tijd of camera of thema of cijfer of eigenaar heeft u een veel betere kans om te vinden wat u zoekt dan door gewoon een van die criteria of geen enkele in te voeren. In het begin, op het tijdstip waarop een foto werd genomen, heeft u alle metadata (behalve de EXIF-gegevens) in het hoofd. Als u er niet wat van in het DAM-systeem vastlegt, gaat het verloren. En zal het net als iedere andere gebeurtenis in de vergetelheid geraken.</para>
      <para
>Hier moet onderscheid gemaakt worden tussen <command
> privé </command
> en <command
>publieke metadata</command
>. Men zou kunnen zeggen dat alle bestandsgebonden attributen in de grond publiekelijk zijn omdat de beelden naar andere locaties en personen  geëxporteerd, verkocht  en gekopieerd kunnen worden. Aan de ander kant kunnen alle ingesloten metagegevens als privé worden beschouwd omdat ze in de database blijven bestaan en nergens naar toe gaan. Met &digikam;'s instellingen kunt u bepalen welke gegevens privé blijven en welke ingesloten worden en uiteindelijk publiekelijk bereikbaar zullen zijn. </para>
    </sect3>

      <sect3 id="build-archive"
> <title
>Opbouw van het archief: organisatie van mappen, fysieke lay-out</title>
      <para
>Het eerste dat u moet doen voordat u begint met het plaatsen van bestanden op uw systeem is: een informatiestructuur (in tegenstelling tot datastructuur) bouwen. Uw beeldbestanden moeten in de computer op een of andere manier worden georganiseerd, u moet beslissen of anderen toegang tot uw foto's (delen van) zouden moeten hebben, als u ze op een speciale schijf plaatst, of op een netwerkschijf &etc; Houd in gedachten dat u de bestanden ooit een keer zult moeten verplaatsen naar een opslagmedium met een grotere volume. </para>
      <para
>De organisatie moet eenvoudige, uniform en schaalbaar zijn, en het zou onafhankelijk moeten zijn van het opslagmedium waarop u ze bewaart. Maak de mappen niet te klein, enkele duizenden beelden in een map is niet veel, maar houd ze klein genoeg zodat ze passen op een backup medium zoals een DVD 4.7 of 9.4 GB voor dubbelzijdige. Onthoud dat het archief blijft groeien. De noodzakelijke structuur hangt natuurlijk af van uw eisen: laten we een eenvoudig voorbeeld nemen. U bent een vrijetijdsfotograaf die foto's maakt van uw privé-leven, uw gezin, vakanties enzovoort. In dat geval zou het praktisch zijn om een structuur aan te houden, gebaseerd op jaren, plus enige vakantiemappen die opnamen van vakanties bevatten en een map bestemd voor export van beelden. Zo zou het er uit kunnen zien: </para>
<blockquote
><screen
>2006
2007
2008
Vakanties
  - A
  - B
  - C
Export
Leuke dingen
</screen
></blockquote>

      <para
>Misschien bent u wel tevreden met deze structuur. Vakantiefoto's kunnen snel worden gevonden aan de hand van hun locatie.(behalve als u ieder jaar naar dezelfde vakantieplaats gaat), de andere foto's worden opgeborgen op datum. Als u voldoende plaatjes schiet dan wilt u de mappen onderverdelen in maanden, onder de jaren &eg; 2008-01, 2008-02 &etc; de map 'export' zou dan een map zijn met foto's om op een website te zetten of om af te drukken.</para>
      <para
>Fotografen die professioneel te werk gaan stellen andere eisen omdat er van de foto's verschillende versies of verschillende archieven, of workflows zullen zijn met een constante invoer van beelden van uiteenlopende thema's en van alle soorten een grote hoeveelheid. Binnen tien jaren zult u 95% archief hebben en 5% werkruimte bestanden en u wilt uw structuur niet rond de inhoud van de beelden organiseren. </para>
      <para
>De overwegingen zijn de volgenden:</para>
<itemizedlist>
        <listitem
><para
>Wat voor bestanden gaan samen? Onderscheid maken in bestandstypen maakt batchverwerking gemakkelijker. Houd nieuwe en oude bestanden gescheiden. </para
></listitem>
        <listitem
><para
>Hoe kunt u de omvang van de structuur aanpasbaar maken?</para
></listitem>
        <listitem
><para
>Onderscheid tussen originele en werkbestanden maakt het gemakkelijker om de backup en migratie strategie toe te wijzen. U zult altijd weten of u op zoek bent naar een origineel of een afgeleide opname. </para
></listitem>
</itemizedlist>
      <para
>TBC</para>
    </sect3>

      <sect3 id="automatic-metadata"
> <title
>Automatisch metagegevens genereren</title>
      <para
>Hoe gaan we om met al die metagegevens? Om te beginnen, er bestaan al vele <command
>automatisch gegenereerde metagegevens</command
>: EXIF gegevens en aantekeningen van de fotograaf. Als u &digikam; heeft geconfigureerd met de identiteitssectie dan zullen alle geïmporteerde beelden, inclusief copyright helemaal automatisch van deze gegevens worden voorzien. Als u gelijktijdig met het nemen van foto's ook GPS-gegevens vastlegt dan kunt u de beelden met een Geolocatie plug-in in één handeling van GPS-gegevens voorzien. Zelfs wanneer u 1000 beelden uit een fotoreportage heeft, dan heeft u tot nu toe niet meer dan 10 minuten besteed om dit alles uit te voeren. En nu heeft u alle camera-instellingen van iedere opname; lensgegevens zoals zoom, focus, lensopening, &etc;, datum en tijd, opnamelocatie, copyrights, auteurschap, gebruikt programma en meer. Niet gek hè ? Maar we hadden nog meer kunnen doen tijdens het importeren, we hadden de bestandsnamen kunnen voorzien van datum of locatie of thema, we hadden het format kunnen veranderen in een verliesloos 16-bits per kanaal format en we hadden JPEG en RAW bestanden automatisch in hun eigen map kunnen opbergen. Ik raad eigenlijk aan om met automatisch hernoemen een gebeurtenis, een plaats of een thema aan te passen. &digikam; biedt alle datum / kalender gerelateerde groepering, zodat er nauwelijks noodzaak is voor het coderen van de datum in de bestandsnaam. Behalve wanneer u dat juist wel wil doen om uw albums te bekijken in een andere toepassing die niet op datum selecteert. U zult ooit wel eens u een ander camera kopen of u heeft al een tweede camera. Het nummeringssysteem van de andere camera begint gewoonlijk opnieuw met IMG_0001.JPG en creëert zodoende bestandsnamen die identiek zijn aan de namen die u al heeft als u de nieuwe namen niet hernoemt. Met het hernoemen verkleint u de kans dat u bestaande opnamen ongewild overschrijft met opnamen uit de nieuwe camera. Houd nieuwe bestandsnamen schoon, gebruik alfanumeriek, streepjes, onderstreep en punt, voorafgaand aan de bestandsextensie.</para>
      <para
>Mijn advies is om de 'save metadata' optie in &digikam; instellingenpagina voor metagegevens aan te zetten. Dat zorgt er voor dat de EXIF en IPC gegevens naar het beeldbestand worden geschreven. Als u het vergeten bent kunt u het altijd herstellen door metagegevens in een keer naar de bestanden te kopiëren (vanuit het album menu).</para>
      <para
>Nu hebben we een heleboel materiaal in de database, maar wat als we iets moeten wijzigen. &digikam; heeft een metagegevens editor voor een aantal met zorg gekozen attributen, de meest belangrijke natuurlijk. </para>
      <para
>Het echte werk begint hier omdat we nu tags, beschrijvingen en waarderingen voor iedere foto gaan aanbrengen. Natuurlijk alle beelden die hetzelfde attribuut behoeven kunnen worden behandeld als een selectie in een actie. Laten we beginnen met de waardering. Het is het beste om met de waardering te beginnen want dan kunt u zich daarna voor de verdere werkzaamheden concentreren op de beste beelden. </para>

    </sect3>

      <sect3 id="ranking"
> <title
>Waardering/rangorde</title>
      <para
>&digikam; beschikt over een 5 sterren classificatiesysteem. In feite zijn er 6 niveaus, nul tot en met vijf sterren(*) die toegewezen kunnen worden. (Bij het opslaan in IPTC metagegevens zorgt een vertaling van de niveaus voor uitwisselbaarheid met andere programma's.) Classificatie wordt snel uitgevoerd met &digikam; door gebruik van sneltoetsen of de muis, op een enkele foto of op een serie foto's. Die classificatie kan dan worden ingevoerd als zoekcriterium of rechtstreeks met snelfilters vanaf de statusbalk. Echter, voordat u begint met het toekennen van sterren neem een ​​moment om persoonlijke criteria voor de waardering vast te stellen. Het beste is als u opschrijft welke persoonlijk sterrenwaardering u wilt toekennen aan welke kwaliteit van de afbeelding. Zo definieert u wat u eigenlijk bedoelt met een waardering van 5 sterren. In het algemeen zal het aantal afbeeldingen minder worden met het toenemen van het aantal sterren. Een verhouding van 3 tot 10 tussen de niveaus is een bruikbare schaal gebleken. Hiermee kunt een tamelijk goed onderscheid maken in de sterrenpiramide. Stel u kiest voor een verhouding van 7 tussen de niveaus. Voor ieder 5 sterren afbeelding heeft u dan 7, 4 sterrenafbeeldingen, 49, 3 sterrenafbeeldingen enzovoort, met als resultaat bijna 20.000 geclassificeerde afbeeldingen. Verrassend? Ja, en 16807 van die beelden hoefde u helemaal niet te classificeren. (want die vallen in de categorie 0 sterren red.) U kunt zelfs verschillende waarderingssystemen gebruiken afhankelijk van het soort gebruik, 2 sterren voor commercieel gebruik, kan iets anders betekenen dan 2 sterren voor vakantiefoto's. Het is verstandig om ook een neutrale waardering in te voeren. Alles wat daar onder valt is negatief. Dit kan u helpen om op een doeltreffende manier op te ruimen en uit te dunnen. Of u kunt een doel bepalen voor de classificatie, bijvoorbeeld 0 sterren staat voor "kunnen weg", 1 ster voor beelden in quarantaine (later beslissen), 2 sterren voor export naar galerij, 3 sterren voor printen, 4 sterren om te verkopen, 5 sterren in bewerking, alles is naar wens mogelijk. Het moet voldoen aan <emphasis
>uw</emphasis
> behoefte. De volgende tabel illustreert een mogelijke evolutie voor een professionele fotograaf met gebruikmaking van een verhouding van ruwweg 7 over een periode van 12 jaren. Het moge duidelijk zijn dat goede opnamen gemakkelijk kunnen worden gevonden zelfs in een bestand van miljoenen foto's.</para>
      <para>
        <inlinemediaobject>
            <imageobject
><imagedata fileref="&path;DAM-pyramid.png" format="PNG"/></imageobject>
            <textobject
> <phrase
>Waardering toewijzen</phrase
> </textobject>
        </inlinemediaobject>
      </para>


      <para
>Laten we verder gaan met tags (of sleutelwoorden zoals andere toepassingen die noemen, het zijn synoniemen)</para>
    </sect3>

      <sect3 id="keywords"
>  <title
>Tags toewijzen, sleutelwoorden toewijzen</title>
      <para
>Tags omvatten een hiërarchisch labelingsysteem dat u creëert terwijl u het uitbreid. Belangrijk is dat u een systeem tot stand brengt dat aan uw eisen voldoet. Bent u een (semi) professional die foto's aan agentschappen wil verkopen, wilt u foto's publiceren op internet-galerijen of bent u een vrijetijds amateur die slechts de familieherinneringen wilt beheren? Voor al deze verschillende gebruiksgevallen wilt u een tag structuur die aan het gebruik is aangepast. Als u het op die manier configureert, zal &digikam; de gehele hiërarchie in de IPTC velden plaatsen zodat deze kan worden gebruikt  door uw fotografieagentschap die misschien een andere toepassing hanteert of om automatisch titels en beschrijvingen te maken voor export naar internettoepassingen. In ieder geval zal het u goed helpen om een specifieke foto terug te vinden. </para>
      <para
>De hierarchie biedt u automatische groepering. Als u bijvoorbeeld, een hiërarchie begint, typisch voor privé gebruik, met op het hoogste niveau 'Activiteiten', 'Mensen', 'Plaatsen', 'Thema's' en 'Projecten', dan wordt alles wat u van een sub-tag voorziet bijeen gebracht in een virtueel album. &digikam; toont deze virtuele albums in het linker weergave venster. Maar het kan nog beter! Als u verder gaat met het toevoegen van sub-labels in de hiërarchieën, zult u niet alleen in staat zijn snel te zoeken, met het rechter zijbalk tag-filter kunt u met combinaties van tag groepen selecteren. Laten we zeggen, u selecteert in het linker weergave venster het virtuele album 'mensen' en u heeft daar 12 verschillende tags voor mensen. Dan kunt u het combineren met het rechter weergave venster en daar alleen kiezen voor: 'Peter', 'Paul' en 'Mary'. </para>
      <para
>Op lange termijn zult u zich de details van uw opnamen en onderwerpen niet kunnen herinneren (eigenlijk raken in uw hersenen de metagegevens van de foto's in verval). Daarom is het van het hoogste belang dat u kiest voor: <command
>algemeen en algemene categorieën</command
>. U zult zich altijd herinneren dat een speciale opnamen werd gemaakt aan de oever van een rivier in een land of werelddeel (->rivier, werelddeel), maar u bent vergeten welke rivier dat was. In plaats van alleen maar de tag 'Okavango' tag het beeld met rivier/Afrika of rivier/Zuid-Afrika. De details kunt u inbrengen in een tag of in de beschrijving van de foto. Deze tip kan u helpen: Hoe zou u op Internet naar de naam van die rivier zoeken? Dat is de beste manier.</para>
      <para
>Een andere indeling zou taakgericht kunnen zijn als in 'afdruktaken', 'web export', 'persoonlijk', 'galleryXYZ', 'klanten', 'diashow' &etc; Creëer groepen als u ze nodig hebt, maar niet meer, u moet op zijn minst de tags uit het hoogste niveau uit het hoofd te kennen anders wordt de differentiatie nutteloos. Vergeet niet dat u alle attributen heeft om uw zoekactie te verfijnen. De functie 'filters' in de rechter taakbalk laat zich combineren met elk van de functies de linker taakbalk. (albums, kalender, tijdlijn, tag en zoeken).</para>
      <para
>Wanneer u gecatalogiseerde beelden importeert uit andere bronnen met ingebedde tags zal &digikam; automatisch de boomstructuur voor u aanmaken en deze voor u op de juiste plaats zetten. Herschikken van de hiërarchie binnen de boomstructuur is geen probleem, u kunt dat eenvoudig doen door een sub-boom te slepen naar een andere plaats in de hiërarchie. De gewijzigde tags zullen worden aangepast terwijl &digikam; langs alle vertakkingen van uw boomstructuur loopt.</para>
      <para
>De grafiek hier laat zien hoe verschillende metagegevens elkaar overlappen. Dit is een ruwe weergave, omdat elk blok met metagegevens onderverdeeld wordt in veel secties. Bestandsnamen en kalender-gegevens zijn eigenschappen van alle beelden. </para>
      <para>
        <inlinemediaobject>
            <imageobject
><imagedata fileref="&path;DAM-Metadata.png" format="PNG"/></imageobject>
            <textobject
> <phrase
>Waardering toewijzen</phrase
> </textobject>
        </inlinemediaobject>
      </para>

      <para
>Genoeg over tags, laten we het hebben over beschrijvingen en opmerkingen, het derde belangrijke hulpmiddel voor het catalogiseren van metagegevens. </para>
    </sect3>

      <sect3 id="captions"
>  <title
>Bijschriften/Opmerkingen</title>
      <para
>Dit is al de vierde soort metagegevens die we hier presenteren. Wat is het onderscheid van bijschriften (caption) vergeleken met tags (commentaar kan gelijktijdig gebruikt worden, maar de IPTC woordenschat bepaalt de term 'caption'), sleutelwoorden? Waar tags tot een hiërarchisch en gegeneraliseerde beschrijving behoren, zijn captions het tegenovergestelde: vrije beschrijving, details, iets anekdotisch. Tags dienen als eerste het zoeken, vinden en groeperen van bezittingen, waar captions de toeschouwer moeten vermaken, informeren en raken. Natuurlijk kunnen ze ook worden gebruikt om de catalogus te filteren, maar dat is gewoon een bijproduct. Captions worden gebruikt om het verhaal te herinneren, de gebeurtenis, de emoties, het is wat foto's veel interessanter om naar te kijken maakt, captions zetten foto's in een context en geven betekenis. Als de afbeeldingen een esthetisch statement zijn, dan moet een caption het emotionele en informatieve complement zijn.</para>
      <para
>U wilt zelden dat niemand uw foto's ziet. U wilt ze liever delen met vrienden, uw familie, andere fotografen, bureaus of ze op Internet plaatsen. En zeg me niet dat je niet geïnteresseerd bent over hoe je foto's worden ontvangen!  </para>
      <para
>U heeft de mooiste portretten, zonsondergangen of landschappen en geen mens lijkt het te raken. Hoe komt dat? Kijk eens naar enkele goeie opnamen die u zelf heeft gemaakt zonder de titel of de beschrijving of achtergrondinformatie te lezen. Hoeveel zijn echt geïnteresseerd in dieptescherpte, witbalans &etc; Maar iedereen zal belangstelling hebben voor het verhaal achter de foto, je wilt een foto die in gedachten blijft hangen, onbetekenende foto's, daar worden we al genoeg meer overspoeld. U moet de kijker iets geven waarmee het allemaal uitgelegd wordt.</para>
      <para
>Kijk eens naar dit panorama. Vanuit de verte is het niet eens een leuk strandpanorama. Maar als je het van dichtbij bekijkt begin je details te zien, mensen, ruimte.</para>
      <para>
        <inlinemediaobject>
            <imageobject
><imagedata fileref="&path;DAM-story.png" format="PNG"/></imageobject>
            <textobject
> <phrase
>Waardering toewijzen</phrase
> </textobject>
        </inlinemediaobject>
      </para>

      <para
>En nu vertel ik u dat dit de landingsstrook van de geallieerden &quot;Omaha Beach&quot; in Frans Normandië 60 jaar na de ontscheping. Wow! Men begint te dromen, heeft associaties, herinneringen, het historische besef ervan is plotseling aanwezig, nu kan er een stilte vallen. De beschrijving heeft de waarneming van het panorama in een geheel ander licht geplaatst. </para>
      <para
>Om uw foto's door anderen te laten waarderen is de titel waarschijnlijk belangrijker om de foto te waarderen dan de foto zelf. Beelden vertonen betekent een verhaal vertellen. Onthoud dat, waar het om gaat, is de betekenis van het beeld aan de kijker over te brengen om te helpen begrip te krijgen voor wat u bewoog om het beeld te maken.</para>
<itemizedlist>
        <listitem
><para
>laat mensen weten wat u weet over het onderwerp, waarom u het de moeite waard vind</para
></listitem>
        <listitem
><para
>creëer een rode draad om de foto's met elkaar te verbinden</para
></listitem>
        <listitem
><para
>stel foto's tegenover of verbind hen met verschillende tijden</para
></listitem>
        <listitem
><para
>maak notities kort na het schieten van de foto om het u te herinneren</para
></listitem>
        <listitem
><para
>overweeg, onderzoek, bekijk en praat - maar luister vooral.</para
></listitem>
        <listitem
><para
>het is niet erg als een foto minder dan perfect is zolang de foto de kracht heeft om zichzelf waar te maken op basis van de beschreven kwaliteiten. </para
></listitem>
</itemizedlist>
      <para
>Met &digikam; kunt u, met gebruikmaking van het geïnternationaliseerde alfabet (UTF-8), onbeperkte hoeveelheden tekst toevoegen als beschrijving. U kunt dat in één keer, voor een selectie van foto's, toevoegen. KDE levert zelfs spellingscontrole. Als u beelden exporteert naar web galerijen, kunnen de beschrijvingen naar keuze worden geëxporteerd naar beschrijving en/of titel van het webgalerijsysteem zonder de noodzaak om het verhaal te herschrijven voor publicatie.</para>
    </sect3>

      <sect3 id="geotagging"
>  <title
>Geolocatie (geo-tagging)</title>
      <para
>Weet u nog, die tijd voor de GPS? Toen u de weg naar een andere plaats kon vinden zonder navigatiesysteem. Was de aarde niet een saaie blauwe bol voor Google earth? Welnu de trein van de ruimtelijke weergave rijdt op kruissnelheid.  </para>
      <para
>Er zijn cameras met ingebouwde GPS, de beelden worden opgeleverd met 3-dimensionale  coördinaten. En met bijna ieder GPS apparaat kunt u een spoor uit zetten en dat opslaan op de computer (natuurlijk moet de ontvanger aangezet worden en meegenomen worden terwijl u foto's maakt en voor een juiste koppeling moet de tijd in de camera juist ingesteld zijn). U moet het (spoor) opslaan in gpx formaat, dat is gemakkelijk met gpsbabel, gpsman en andere app's. Met &digikam; kunt u dan automatisch een heleboel foto's koppelen aan dat spoor. De coördinaten worden geschreven in het JFIF onderdeel van JPG-bestanden (kiezen bij "instellingen") en in de database. De KDE versie maakt zoekopdrachten mogelijk gebaseerd op locaties en coördinaten, u kunt virtuele albums maken van geografische gebieden. In het rechter zijpaneel, onder de metagegevens, vind u uw afbeelding, geplaatst op een locale uitvergroting van de wereldkaart. Eén klik verder  levert diverse kaartdiensten op het web en vergroot de details. Ook al u geen GPS-spoor heeft kunt u met de geo-bewerker meerdere beelden van een geo-tag voorzien.Navigeer op de kaart naar de plek van de opname(n) en klik om het vast te zetten als geo-tag. </para>
      <para
>bijvoorbeeld, conversie van een Garmin track met de bestandsnaam 'xyz':  </para>
<blockquote
><screen
>&dollar; gpsbabel -w -i mapsource -f xyz.mps -o gpx -F xyz.gpx</screen
></blockquote>
      <para
>Er zijn al talloze mogelijkheden om de geo-locatie uit te buiten en ze worden in de toekomst talrijker. Ik ben er zeker van dat we in de niet te verre toekomst, door middel van onze beelden voorzien van geo-tag, onze reizen in een virtuele werkelijkheid opnieuw kunnen beleven. De &digikam; voorzieningen bevatten exporteren naar kml-bestanden die geopend kunnen worden door GoogleEarth (die de foto's tonen op hun opnamelocatie), exporteren naar gallery2, picasaweb, flickr &etc; met GoogleMaps viewer en meer.</para>
    </sect3>
      </sect2>

   <sect2 id="copyright-protect"
>  <title
>Bescherm uw auteursrechten en copyleft/right</title>
      <para
>Thema's: watermerken, IPTC en XMP auteurschapgegevens, exportafmeting</para>
      <para
>Dit wordt het laatste hoofdstuk en stap om uw digitale bibliotheek te merken met auteurschap, eigendom, en copyright of -left. Meer nog dan in de goede oude tijd van papieren foto's maakt het Internet het al heel gemakkelijk om beelden van een website te stelen. Copyright informatie moet eigenlijk deel uit maken van de metagegevens voor alle digitale beelden die worden geëxporteerd en gepubliceerd en welke vorm dan ook. Niets is eenvoudiger dan dat met &digikam;: U kunt een standaard identiteit aanmaken, en alle beelden die worden ingebracht in &digikam; worden automatisch daarvan voorzien. Ik heb 'copyleft' in de titel staan om een reden (citaat uit wikipedia).</para>
<blockquote
><para
>&quot;Copyleft is een woordspeling op het woord copyright en houdt in het gebruik van de auteursrechten om de beperkingen door auteursrecht op te heffen voor distributie van kopieën en gewijzigde versies van bestanden van een werk voor anderen en vereist dat dezelfde vrijheden worden behouden voor gewijzigde versies.</para>
      <para
>Copyleft is a vorm van licensing en kan worden gebruikt om auteursrechten te wijzigen voor werken als muziek en kunst. In het algemeen staan auteursrechten een auteur toe om te beletten dat anderen kopieën van het werk van de auteur reproduceren, wijzigen of distribueren. Aan de andere kant kan een auteur door middel van een copyleft regeling licentie verlenen aan ieder persoon die een kopie van het werk ontvangt om die te wijzigen en te distribueren zolang de resulterende kopieën of aanpassingen gebonden zijn aan dezelfde copyleft regeling. Een algemeen gebruikt, van oorsprong copyleft licentie, is de GNU publieke licentie. Soortgelijke licenties zijn beschikbaar door Creative Commons (een non-profit organisatie ) - Share-alike genoemd.&quot;</para
></blockquote>
      <para
>En hier volgt een beschrijving van wat er aan informatie nodig is voor &digikam;'s instellingenpagina: </para>
      <para
><command
>Auteur</command
> (synoniem met maker en bijschrift): Dit veld is bestemd voor uw naam of de naam van de persoon die de foto heeft gemaakt. Als het niet de bedoeling is om de naam van de fotograaf toe te voegen (bijvoorbeeld als de identiteit van een fotograaf beschermd moet worden) dan kan ook de naam van de onderneming of organisatie worden gebruikt. Als dit eenmaal opgeslagen is dan moet dit veld door niemand meer worden gewijzigd. Dit veld staat geen gebruik van komma's of puntkomma's als scheidingsteken toe. </para>
      <para
><command
>Titel van auteur</command
> (synoniem met titel van maker): Betreft de auteur. Dit veld bevat de functietitel van de maker. Voorbeelden zijn titels zoals: bedrijfsfotograaf, freelance fotograaf of onafhankelijk commercieel fotograaf. Aangezien dit een aanvulling is voor het veld Auteur, moet het veld Auteur ook worden ingevuld.</para>
      <para
><command
>Beschikbaar gesteld door</command
> (synoniem van verstrekker): Gebruik het veld 'Beschikbaar gesteld door' om aan te geven wie de foto beschikbaar heeft gesteld. Dat hoeft niet altijd de maker van de foto te zijn. Als een fotograaf voor een nieuwsagentschap werkt zoals Reuters or Associated Press, dan kan deze organisatie worden vermeld omdat zij de foto beschikbaar maken voor anderen. Als het beeld een 'stock foto' is dan moet hier de groep of het agentschap worden vermeld door wie het beeld beschikbaar wordt gesteld.</para>
      <para
><command
>Bron</command
>: Het veld Bron moet worden gebruikt voor het identificeren van de oorspronkelijke eigenaar of auteursrechthebbende van de foto. De waarde van dit veld moet u niet veranderen nadat, aansluitend op het maken van de foto de informatie is ingevoerd. U moet dit beschouwen als een eenmalig in te vullen veld. De bron kan zijn een individu, een agentschap of een lid van een agentschap. Om te helpen bij latere zoekopdrachten, is het beter om een slash '​​/' met een spaties te scheiden. Gebruik de vorm 'fotograaf / agentschap' in plaats van 'fotograaf/agentschap'. Bron kan verschillen van Maker en van de namen vermeld in het copyright veld.</para>
      <para
><command
>Copyright vermelding</command 
>: De Copyright vermelding moet elke opmerking bevatten die noodzakelijk is voor het claimen van het intellectuele eigendom en moet de huidige eigenaar(s) van de auteursrechten voor de foto identificeren. Normaal gesproken zou dit de fotograaf zijn, maar als het beeld werd gemaakt door een werknemer of als ingehuurde kracht, dan moet het agentschap of het bedrijf worden vermeld. Gebruik de vorm die geschikt is voor uw land. Voor de Verenigde Staten zou je meestal de vorm kiezen van © {datum van eerste publicatie} naam van de eigenaar van het auteursrecht, zoals in "copr 2005 John Doe". Het woord 'copyright' of de afkorting 'copr' wordt gebruikt in plaats van het © symbool als alleen ASCII-tekens zijn toegestaan. In sommige landen wordt alleen het symbool voor auteursrecht erkend en de afkorting niet. Gebruik van iets als (c) waarbij de haakjes een gedeeltelijke cirkel vormen is onvoldoende. Voor extra bescherming wereldwijd, wordt geadviseerd, gebruik te maken van de uitdrukking, 'alle rechten voorbehouden' na de mededeling van het boven vermeldde. In Europa zou u Copyright{Jaar} {copyright eigenaar}, alle rechten voorbehouden, gebruiken. In Japan moeten voor maximale bescherming, de volgende drie items van de IPTC Core in het veld copyright getoond worden: (a) het woord, Copyright; (b) het jaar van de eerste publicatie; en (c) de naam van de auteur. U kunt ook de zinsnede 'alle rechten voorbehouden' meenemen.</para>
      <para
>Overwegende dat het van het grootste belang is de secties voor auteur en copyright in te vullen, vertegenwoordigen dit geen bescherming tegen fraude. Iedereen met een beetje meer dan een elementaire kennis van computers is in staat om ingebedde metagegevens van een afbeelding te verwijderen of aan te passen. De oplossing voor dit probleem wordt genoemd: digitaal watermerken. Voor particuliere personen zal dit voor de meerderheid van foto's van weinig belang zijn. Maar voor professionals en semi-professionals is deze bescherming echt belangrijk.</para>
        <sect3 id="watermarking"
>  <title
>Digitaal watermerken (DW)</title>
      <para
>Digitaal watermerken betreft het onzichtbare digitale watermerk dat op een foto wordt aangebracht als onderdeel van digitaal rechtenbeheer (DRM). Het watermerk bevat dezelfde informatie over eigendom en copyrights als hier bovenbeschreven maar de metagegevens  worden versleuteld en opgeslagen in de eigenlijke metagegevens (anders dan in de metagegevens sectie die een afzonderlijke sectie in de beeldbestand vormt. Deze onzichtbare opdruk beschikt over holografische eigenschappen zodat wijzigingen, aangebracht aan het beeldbestand de copyrightgegevens, niet vernietigen. Slechts wanneer een beeld word gereduceerd tot een erg klein gedeelte zoals een miniatuurtje zal aangebrachte informatie verloren gaan maar in dat geval is het beeld niet langer van enige waarde voor de partij die het copyright overtreedt . </para>
      <para
>Het digitale watermerk zal uniek zijn voor ieder beeld. &digikam; zal in de toekomst een plug-in voor digitaal watermerken  beschikbaar stellen die batch-verwerking mogelijk maakt.</para>
    </sect3>
    </sect2>

   <sect2 id="data-corruption"
>  <title
>Bescherm uw afbeeldingen tegen verminking van gegevens en verlies</title>
        <para
>Thema's: schijffouten, schijf falen, spanningsschommelingen, ECC, overdrachtsfouten, verval van opslagmedia, herstel, overtolligheid, voorkomen van rampen, levensduur, temperatuur, gegevensomvang, veel gehoorde sprookjes.</para>

        <sect3
>   <title
>Wat zijn de hoofdfactoren bij verlies van digitale gegevens?</title>
        <para
>We hebben het natuurlijk niet over het verlies van een CD onderweg  of bij een brand. Dat soort verlies is niet anders dan bij, op papier of film, vastgelegde gegevens. We hebben het over problemen met de zogenaamde "Nieuwe media." </para>
      <para
>Problemen met digitale gegevens kunnen ruwweg ondergebracht worden in de volgende aandachtsgebieden.</para>
      <orderedlist>
       <listitem
><para
>de fysieke aftakeling van de dragers (alle gegevensdragers vervallen binnen verschillende tijdbestekken)</para
></listitem>
       <listitem
><para
>onopgemerkte overdrachtsfouten tijdens gegevensoverdracht </para
></listitem>
       <listitem
><para
>het achterblijven van ondersteuning voor langdurige, door bedrijven geleverde digitale formaten.</para
></listitem>
       <listitem
><para
>ouderwetse apparatuur. </para
></listitem>
      </orderedlist>
      <para
>Kroll Ontrack, de grootste firma voor gegevensherstel beschikt over interessante statistieken betreffende de oorzaak van wat eigenlijk gegevens verloren doet gaan.</para>
<informaltable>
<tgroup cols="3">
<tbody>
<row>
<entry
>Oorzaak van verlies van gegevens</entry>
<entry
>Perceptie</entry>
<entry
>Werkelijkheid</entry>
</row>
<row>
<entry
>Apparatuur- of systeemprobleem</entry>
<entry
>78%</entry>
<entry
>56%</entry>
</row>
<row>
<entry
>Menselijke fout</entry>
<entry
>11%</entry>
<entry
>26%</entry>
</row>
<row>
<entry
>Programmatuur beschadiging of probleem </entry>
<entry
>7%</entry>
<entry
>9%</entry>
</row>
<row>
<entry
>Computervirussen</entry>
<entry
>2%</entry>
<entry
>4%</entry>
</row>
<row>
<entry
>Ramp</entry>
<entry
>1-2%</entry>
<entry
>1-2%</entry>
</row>
</tbody>
</tgroup>
</informaltable>
      <para
>Laten we deze gevallen stap voor stap analyseren!</para>
        </sect3>

        <sect3 id="physical-deterioation"
>  <title
>Fysiek verval </title>
          <sect4
>  <title
>Cd, dvd, optische schijven</title>
      <para
>Fysieke afbraak van media vindt vaker plaats bij papier en cd-roms dan gemiddeld met films. Toch blijft filmmateriaal langer bestaan (soms tientallen jaren langer) dan andere vormen van media, De juiste soort backup van digitale media verliest nooit iets.  Film vergaat - digitale 1-en en O-nullen niet. En film begint te vergaan op het moment dat het wordt gemaakt. Het zal nooit dezelfde kleur, contrast &etc; behouden als dat van het voorgaande moment. Met digitaal gebeurt dat niet. Maar, digitaal is vatbaar voor verval. En ja, fysieke media als floppies en magnetische harde schijven zijn ook vatbaar voor afbraak van het medium. Ze blijven alleen een beetje langer bestaan.  </para>
      <para
>Om het probleem met cd's en dvd's tegen te gaan moeten deze op de juiste manier worden behandeld en men mag niet verwachten dat ze langer dan een paar jaar meegaan. Gelukkig kunt u cd's en dvd's kopen die langer blijven bestaan hoewel deze moeilijker te krijgen zijn en veel duurder zijn. Er bestaan met goud bedekte cd's en dvd's tegen twee &dollar; per stuk en men beweert dat ze honderd jaar meegaan (als u het wil geloven).</para>
      <para
>Cd/dvd-schijven kunnen onleesbaar worden, maar je kunt het risico verminderen met behulp van goede schijven en een goede recorder, en opslaan op een correcte manier. De beste dvd-recorders zijn niet veel duurder dan de goedkoopste, maar ze schrijven op een veel betrouwbaarder manier. Het is een kwestie van het kiezen van de juiste.</para>
      <para
>In wezen, zijn cd's en dvd's zeer gevoelig voor fouten, zelfs in een pas geschreven staat. Dat is waarom ze zwaar zijn beveiligd met een checksum-mechanisme (75% van de gegevens zijn effectieve data, de rest is formatteren en checksum overhead). Maar zelfs met die enorme hoeveelheid bescherming zullen zij achteruit gaan door chemische veroudering, ultraviolet licht, krassen, stof, &etc;</para>
      <para
>Voor beschadigde cd's en dvd's, is er een goedkoop programma genaamd <ulink url="http://www.isobuster.com/"
>IsoBuster</ulink
> dat schijnbaar wonderen verricht op cd's en dvd's. Het draait onder Windows en &Linux;; maar niet (nog) op Macs. Ook zijn er toepassingen die gegevens van beschadigde diskettes, harde schijven, flash-media, zoals camera-geheugen USB-stations enzovoort, kunnen herstellen.  </para>
      <para
>Optische media: blu-ray-schijven lijken de format-oorlog tegen 'HD DVD' te winnen. Een dual-layer blu-ray schijf kan 50 GB opslaan, bijna zes keer de capaciteit van een dual-layer dvd van 8,5 GB. Alles wat is gezegd over cd's/dvd's geldt ook voor blu-ray-schijven.</para>
      <para
>Beste aanpak:</para>
      <para
>Brand ze langzaam met een goede recorder op media archiefkwaliteit in een open, niet-eigen formaat, lees de gegevens terug om die te controleren, label ze met beschrijvende tekst + datum &amp; auteur, berg ze op waar het schoon, donker, dierveilig en droog is. En vergeet niet om ze opnieuw te kopiëren naar de volgende generatie media voordat u het laatste stukje hardware of software weg gooit dat het materiaal nog kan lezen. </para>
          </sect4>
          <sect4
>  <title
>Harde schijven (hard drives, HDD)</title>
      <para
>Schijffabrikanten houden hun statistieken voor zichzelf. Met garantie van een fabrikant koopt u een nieuwe schijf, maar geen verloren gegane gegevens. Google heeft, als een van de weinigen, grootschalig onderzoek op HDD faalmechanismen gedaan: <ulink url="http://research.google.com/archive/disk_failures.pdf"
>Disk Failures study</ulink
></para>
      <para
>In een notendop: schijven draaien het langst bij temperaturen tussen 35 °C en 45 °C, bij lagere temperaturen neemt het aantal fouten drastisch toe. Controlleronderdelen (elektronica) zijn de belangrijkste bronnen van falen. Hiervan heeft SMART geen diagnose gemaakt. Sommige SMART fouten zijn een indicatie van dreigend falen, in het bijzonder aantallen scanfouten en herplaatsingen. Verwachte levensduur is 4-5 jaar. </para>
      <para
>Maar alles hangt af van de echte gebruiksgevallen en een beetje geluk. Zo heb ik een Fujitsu notebook die draait 24/7 sinds 1998, bijna tien jaar zonderde geringste hick up. Gewoon geluk? In het algemeen en in strijd met intuïtie of ecologische overwegingen, resulteert het permanent runnen van een harde schijf in een langere levensduur dan wanneer u hem de hele tijd aan en uit zet. Het is zelfs gemeld dat agressief energiebeheer met stoppen en starten het station het snelst kan schaden. Het hard laten werken verkort de levensduur een beetje. Het meest schadelijke voor HDD zijn waarschijnlijk trillingen, schokken en lage temperaturen.</para>
      <para
>Als uw schijf rare geluiden maakt zal normale software voor herstel van bestanden niet gaan werken. Maak eerst een snelle back-up als dat gebeurt. (Gebruik het commando dd indien mogelijk, niet een normaal programma voor het maken van reservekopieën want dd leest in een gladde, spiraalvormige stroom van begin tot eind en belast niet het mechanische gedeelte). Er zijn gespecialiseerde bedrijven die gegevens kunnen herstellen van een beschadigde schijf, maar ze zijn kostbaar, reken maar op een minimumtarief van &dollar; 2000.</para>
     </sect4>
          <sect4
>  <title
>Spanningspieken</title>
      <para
>Tot wel 1% van alle computers krijgen ieder jaar te maken met bliksem en spanningspieken.</para>
      <para
>(Dit is ongeveer het totale verlies van gegevens als gevolg van spanningspieken. Natuurlijk kunt u af en toe verlies van gegevens krijgen als gevolg van stroomuitval vóór het opslaan van bestanden. Maar die verliezen kunnen normaal zonder veel moeilijkheden worden hersteld).</para>
      <para
>U hoeft niet te wachten op de volgende onweersbui om bezorgd te zijn over hoe een plotselinge schommeling in elektrische energie uw computersysteem kan beïnvloeden. Uit recente statistieken blijkt dat maar liefst 63 procent van alle elektronica-ongelukken te wijten zijn aan problemen met de voeding en de meeste computers zijn onderworpen aan twee of meer spanningsafwijkingen per dag. Omdat spanningspieken of black-outs overal en op elk moment kunnen optreden, is het zinvol om uw computer te beschermen, door te investeren in een soort van overspanningsbeveiliging. </para>
        </sect4>

          <sect4
>  <title
>Hoe spanningspieken ontstaan</title>
            <para
>Een spanningspiek treedt op wanneer de netspanning langer dan 10 milliseconde hoger word dan de nominale waarde. Zestig procent van alle spanningspieken worden thuis of op kantoor veroorzaakt, in het algemeen wanneer een apparaat met een motor (zoals een haardroger, koelkast, of waterpomp) wordt uitgeschakeld en de stroom die werd gebruikt, elders als overspanning beschikbaar komt. De resterende 40 procent van de spanningspieken wordt veroorzaakt door factoren zoals bliksem, schakelingen in het net door nutsbedrijven, zwaaiende elektrische leidingen (niet in Nederland), slechte bedrading, en ga zo maar door.</para>
            <para
>Terwijl het meeste gemiddelde elektrische apparaten niet worden beïnvloed door overspanning, zijn apparaten met computer chips en high-speed microprocessoren vatbaar voor ernstige schade. Voor uw computer, kan de spanningsafwijking leiden tot vastlopen van het toetsenbord, volledig verlies van gegevens, hardware beschadiging, een beschadigd moederbord en meer. Het u uzelf niet beschermt tegen het onvermijdelijke kan dat resulteren in verlies van tijd en geld.</para>
          </sect4>
          <sect4
>  <title
>Spanningspiekbeveiligers </title>
      <para
>De meest voor komende beveiliging tegen spanningspieken is een overspanningsbeveiliging of onderdrukker, een apparaat dat werkt door het absorberen van een deel van de overtollige energie en het omleiden van de rest naar de aarde. Deze zijn meestal verkrijgbaar in de vorm van een stekkerdoos (een van die lange apparaten die zo'n zes verdeelpunten en een enkele, geaarde stekker hebben). Houd in gedachten, dat niet elke stekkerdoos dient als een overspanningsbeveiliging.  </para>
      <para
>Bij het selecteren van uw overspanningsbeveiliging, wilt u er zeker van zijn dat deze voldoet aan de UL 1449 norm, die een bepaalde minimum beveiliging garandeert. U zou ook moeten zoeken naar een apparaat dat bescherming biedt tegen bliksem (niet iedereen let daar op) en dat zekerheid biedt aan apparatuur die goed is aangesloten.</para>
      <para
>Omdat een spanningspiek altijd een weg naar uw computer kan vinden moet u er voor zorgen dat elk randapparaat aangesloten op uw systeem beveiligd is. Dit geldt ook voor uw telefoonlijn of kabel modem, omdat spanningspieken ook via die weg kunnen gaan. Een aantal fabrikanten produceren nu piekspanningonderdrukkers met een telefoonaansluiting voor uw modem samen met de stopcontacten, terwijl anderen aansluitingen voor coaxkabel hebben voor diegenen die een kabelmodem of tv-tunerkaart gebruiken.</para>
      <para
>Als u een notebook-computer hebt, wilt u ook daarvoor een overspanningsbeveiliging bij u hebben. Een verscheidenheid van onderdrukkers speciaal ontworpen voor notebooks is beschikbaar, klein van formaat en ze bezitten zowel elektrische als telefoon stopcontacten wat ze ideaal maakt voor onderweg.</para>
          </sect4>
          <sect4
>  <title
>Niet-te-verbreken stroomvoorziening (UPS)</title>
      <para
>Terwijl een overspanningsbeveiliging uw systeem beschermt tegen kleine fluctuaties in de elektrische leidingen, zal het u niet helpen als de stroom helemaal uit zou vallen. Zelfs een uitval van enkele seconden kan resulteren in verlies van waardevolle gegevens, dus vindt u het misschien de moeite waard om te investeren in een niet-te-verbreken stroomvoorziening. </para>
      <para
>Behalve als piekbeveiliging schakelen deze apparaten automatisch naar batterijvoeding wanneer de stroom uitvalt, waardoor u de kans krijgt om gegevens op te slaan en uw systeem af te sluiten. Sommige modellen kunt u zelfs door laten werken tot de stroomvoorziening is hersteld. Bij aankoop van een UPS, zorg dan dat deze dezelfde kwaliteit heeft als die u zou kiezen bij een overspanningsbeveiliging, maar controleer ook de levensduur van de batterij en de meegeleverde software.</para>
      <para
>Gezien het potentiële risico voor uw computersysteem, is het waarborgen van de veiligheid tegen verstoringen in de stroomvoorziening een waardevolle investering. Een goede kwaliteit piekspanningsbeveilger kost u vanaf € 20, een 500W UPS (niet-te-verbreken stroomvoorziening) minder dan € 60. Het is een kleine prijs om te betalen voor uw gemoedsrust die u zult krijgen wetende dat uw computer goed beschermd is. Trek in ieder geval alle netstekkers van uw apparatuur los wanneer u op vakantie gaan.</para>
          </sect4>
        <sect4
>  <title
>Solid state drives: USB-sticks, geheugenkaarten, flash-schijven</title>
      <para
>SSD's zijn mechanisch robuuster dan HDD's en lijden veel minder op datgebied wanneer ze zijn aangesloten op de computer. Omdat zij meestalvoor mobiele apparaten bedoeld zijn, is hun blootstelling aan vallen en schokken en elektrostatische ontladingen veel hoger. Dus, om verschillende redenen, falen SDD's (Solid State drives) niet meer dan harde schijven. Voeg daar aan toe het gevaar van diefstal, beperkte levensduur en beperkte capaciteit en SDD's zijn als permanente opslag van gegevens niet erg geschikte apparaten. </para>
      <para
>Een belangrijke oorzaak voor het verlies van gegevens (vaak herstelbaar) is het onveilig verwijderen van SDD's uit een computer. Voordat gegevens worden opgeslagen vanuit het computergeheugen op een aangesloten apparaat, blijven deze gegevens enige tijd in buffers. Bij harde schijven betekent dit hooguit seconden, terwijl dit met SDD tientallen minuten kan bedragen. Daarom, voordat u een flash-apparaat loskoppelt, activeer altijd: 'gegevens opslaan' door middel van software (vaak genoemd "apparaat veilig verwijderen").</para>
      <para
>Een nieuwe trend in de technologie, om harde schijven te vervangen door SSD flash drives, is in opkomst. In 2010 kunnen zij concurrerend zijn in prijs met HDD's. Bewaren van gegevens is een probleem met SDD's, deze geheugendragers kunnen niet eindeloos worden overschreven. SDD's slijten in gebruik. Slijtage hangt in hoge mate af van de locatie waar de gegevens worden geschreven en hoe vaak ze worden overschreven. &Linux; heeft een speciale driver ontwikkeld voor het vermijden van te vaak naar een zelfde plek te schrijven. Maar dit is allemaal voorbarige informatie. Houd uw ogen en oren open.</para>
         </sect4>
         <sect4
>  <title
>Magnetische media</title>
      <para
>Magnetische tapes worden gebruikt in de back-up systemen, veel meer in de professionele omgevingen dan in thuisgebruik. Tapes hebben problemen met het bewaren van gegevens en veranderende technologie, maar ze zijn veiliger in één aspect dan dvd's: ze zijn minder gevoelig voor krassen, vuil en schrijffouten. Aan de andere kant zijn ze gevoelig voor magnetische velden. Gooi een magneet naast een tape en de informatie is weg! Tapes moeten om de 5-8 jaar opnieuw worden gekopieerd, anders zullen teveel bits falen en ontsnappen aan de checksum voor bescherming. Het nadeel van magneetbanden is vaak de prijs van de recorder en de hersteltijd (20x langer dan van de HDD). Het back-up systeem op tape heeft zijn beste dagen gehad. </para>
         </sect4>
       </sect3>

       <sect3 id="logical-errors"
>  <title
>Beveiliging tegen logische fouten</title>
         <sect4
>  <title
>Web opslagdiensten </title>
      <para
>Amazon Web Services omvat S3 - Simple Storage Service. Met de juiste configuratie kunt u S3 als een drive op &Linux;  Mac en Windows systemen installeren zodat u het kunt gebruiken als back-up bestemming voor uw favoriete software. Google Shared Storage is een andere populaire aanbieding waarbij men een oneindige hoeveelheid gegevens op kan slaan.</para>
      <para
>Het is duur in vergelijking met harde schijven thuis - 40 GB kosten 75 &dollar; per jaar, 400 GB kost 500 &dollar;. En je moet de afbeeldingen overbrengen via het, relatief trage, internet.</para>
      <para
>Ik denk dat het als bescherming tegen lokaal verlies van gegevens van de meest essentiële beelden geen slecht idee is, maar het is niet een algemene oplossing als reservekopie, daarvoor is het veel te traag.</para>
      <para
>Picasaweb (Google), Flickr (Yahoo) en Foto-Community 23hq.com bieden gespecialiseerde online opslagdiensten voor fotografie. De vrije ruimte is beperkt tot 1 GB en u wilt geen volledige resolutie beelden online. Maar de pro-accounts bieden meer, in geval van Flickr, dramatisch meer. Voor slechts 25 &dollar; per jaar krijgt u onbeperkte opslagruimte (controleer of dit juist is).</para>
      <para
>Voor wat betreft het bewaren van gegevens is de webruimte oplossing waarschijnlijk redelijk veilig. Transmissiefouten worden gecorrigeerd (met dank aan het TCP-protocol) en de grote bedrijven bieden meestal reservekopieën plus gedistribueerde opslag, zodat ze zelfs beveiligd zijn tegen rampen.</para>
         </sect4>
         <sect4
>  <title
>Transmissiefouten</title>
      <para
>Gegevens raken niet alleen verloren op opslagapparaten, ze raken ook verloren bij verplaatsing binnen de computer of via netwerken. (hoewel netwerk verkeer zelf via TCP tegen fouten is beschermd). Fouten treden op in interfaces en in geheugendragers. Consumentenhardware biedt geen bescherming tegen deze bitfouten, zodat het de moeite waard is om daarnaar te kijken. U kunt ECC (error code correctie) beveiligd geheugen kopen (dat is duur). Met ECC RAM wordt het geheugen op zijn minst geschoond hersteld van enkele bitfouten). Dubbele bitfouten zouden aan die regeling ontsnappen, maar ze komen te weinig voor. </para>
      <para>
        <inlinemediaobject>
            <imageobject
><imagedata fileref="&path;DAM-transmission.png" format="PNG"/></imageobject>
            <textobject
> <phrase
>Transmissiefouten</phrase
> </textobject>
        </inlinemediaobject>
      </para>

      <para
>Dit diagram toont de ketenelementen voor transmissie in een computer, alle overgangen zijn gevoelig voor transmissiefouten. Het zfs en btrfs bestandssysteem zorgt tenminste voor integriteit in het pad van het besturingsysteem naar de harde schijf.</para>
      <para
>The Byte Error Rate (BER) for memory and transmission channels is in the order of 1 in 10 Million (10E-7 bit). That just means that <command
>1 in 3000 images has an error only due to transmission problems</command
>. Now how dramatic that is for an image is left to chance, it could mean that the image is destroyed or that a pixel somewhere changed its value, due to the compression used on almost all images one cannot predict the gravity of a single bit error impact. Often one sees some partial images instead of the full image.</para>
      <para
>The worst of all that is that nobody tells you when a transmission error occurs, not your hardware. All those glitches go down unheard until one day you open the photograph, and to your surprise it's broken. It is quite worrisome that there should be no protection within a computer, nobody seems to have thought of it. The Internet (TCP protocol) is much saver as a data path than inside a computer.</para>
      <para
>Flaky power supplies are another source of transmission losses because they create interference with the data streams. With normal files systems those errors go unnoticed. </para>
      <para>
        <inlinemediaobject>
            <imageobject
><imagedata fileref="&path;DAM-errors.png" format="PNG"/></imageobject>
            <textobject
> <phrase
>Expected error rate increasing with complexity</phrase
> </textobject>
        </inlinemediaobject>
      </para>
      <para
>Even if you are not overly concerned today with transmission problems, have a look into the future at illustration. Already in 2010 we'll see thousands of errors per year!</para>
         </sect4>

         <sect4
>  <title
>'Oracle' or 'Rising Sun' at the file system horizon?</title>
      <para
>ZFS from Sun Microsystems seems to be one of two candidates to deal with disk errors on a low level, and it is highly scalable. It is Open Source, heavily patented, comes with an GPL incompatible license, and is available on Solaris and Leopard. Let us hope that it will soon be available for &Linux; and Windows <ulink url="http://blogs.zdnet.com/storage/?p=169"
> (article)</ulink
>.</para>
      <para
>This is for the courageous ones. <ulink url="http://www.wizy.org/wiki/ZFS_on_FUSE"
>Fuse ZFS</ulink
></para>
      <para
>Oracle has also started an initiative with its btrfs file system, which still is in an alpha stage. It employs the same protection technique as zfs does, and it's available on &Linux;, although it is not yet part of the stock kernel.</para>
         </sect4>
       </sect3>

       <sect3 id="human-errors"
>   <title
>Human errors</title>
         <sect4
>  <title
>Theft and accidents</title>
             <para
>Do not underestimate it! Those two factor account for 86% of notebook and 46% for desktop system data losses. For notebooks, theft counts for 50% alone.</para>
          </sect4>
          <sect4
>  <title
>Malware</title>
      <para
>Data loss due to viruses is less grave than common wisdom make you believe. It accounts for less damage than theft or re-installations, for example. And it is limited to Microsoft OS users. Apple users experience very few viruses and under &Linux; they haven't been around for quite some time now.</para>
          </sect4>
          <sect4
>  <title
>Panic is a factor in data loss</title>
      <para
>Human error, as in everything, is a major problem in data loss. Take a deep breath and stop! Panic is a common reaction, and people do really stupid things. Experienced users will pull the wrong drive from a RAID array or reformat a drive, destroying all their information. Acting without thinking is dangerous to your data. Stop stressing about the loss and don’t do anything to the disk. Better yet, stop using the computer until you have a plan. Sit down and explain you plan to a laymen or better, laywoman. You will be amazed how many stupid ideas you'll discover yourself in such an exercise.</para>
      <para
>If your disk is making weird noises, normal file recovery software isn’t going to work. Do a quick backup if that is going to happen to you. If the drive is still spinning and you can’t find your data, look for a data recovery utility and backup to another computer or drive. (Non-&Linux; users: Google for &quot;free data recovery software&quot; for some options, including one from Ontrack). The important thing is to download them onto another drive, either on another computer, or onto a USB thumb drive or hard disk. It is good practice to save the recovered data to another disk. dd is your friend on *nix systems.</para>
     </sect4>
    </sect3>

       <sect3 id="myths-dispelled"
>  <title
>Common myths dispelled</title>
      <para
>I'd like to dispel some common myths:</para>
        <itemizedlist>
        <listitem
><para
>Open Source file systems are less prone to data loss than proprietary systems: Wrong, NTFS is rather a tiny notch better than ext3, ReiserFs, JFS, XFS, to name just the most popular file systems that often come as default FS with distributions. A brilliant article about it is here: <ulink url="http://www.cs.wisc.edu/~vijayan/vijayan-thesis.pdf"
>link</ulink
></para
></listitem>
        <listitem
><para
>Journaling files systems prevent data corruption/loss: Wrong, they only speed up the scan process in case of a sudden interrupt during operation and prevent ambiguous states. But if a file was not entirely saved before the mishap, it'll be lost.</para
></listitem>
        <listitem
><para
>RAID systems prevent data corruption/loss: Mostly wrong, RAID0 and 1 prevent you from nothing, RAID5 can prevent data loss due to disk-failures (but not from disk or file system errors). Many low-end RAID controllers (most mother board controllers are) don’t report problems, figuring you’ll never notice. If you do notice, months later, what is the chance that you’ll know it was the controller’s fault? One insidious problem is corruption of RAID 5 parity data. It is pretty simple to check a file by reading it and matching the metadata. Checking parity data is much more difficult, so you typically won’t see parity errors until a rebuild. Then, of course, it is too late.</para
></listitem>
        <listitem
><para
>Viruses are the biggest thread to digital data: Wrong. Theft, and human errors are the primary cause of data loss.</para
></listitem>
        </itemizedlist>
    </sect3>

       <sect3 id="storage-budget"
>  <title
>Make your budget: Data size, required storage volume estimation</title>
      <para
>Digital camera sensors are 1-2 aperture stops away from fundamental physical limitations. What I mean is this: as technology evolves, there is a natural limit to its progress. Sensitivity and noise characteristics for any kind of light sensor are not far from that limit. </para>
      <para
>Today's cameras tend towards 10 mega pixels sensors, although this resolution is already too high for compact cameras and deteriorates the end result. Given the sensor size and quality of optics, 6 mega pixels are optimum for compact cameras. Even DSLR cameras run into their limits at 10-12 mega pixels, for higher resolutions one has to go for full frame sensors (24x36mm) or even bigger formats.</para>
      <para
>So, taking into account the manufacturer mega pixel propaganda it seems save to say that the bulk of future cameras will see less than 20 mega pixels. This gives us an estimation for the necessary storage space per photograph in the long run: &lt;15 MB per image. Even if file versioning will be introduced (grouping of variations of a photograph under one file reference), the trend is to implement scripting of changes so that a small overhead will be recorded only and not a whole different image per version. With faster hardware this concept will see it's maturity quite soon.</para>
      <para
>In order to estimate the amount of storage space you have to plan for, simply determine the number of photographs you take per year (easy with &digikam;'s timeline sidebar) and multiply it by 15 MB. Most users will keep less than 2000 pictures per year which requires less than 30 GB/year. Assuming that you will change your hard disk (or whatever media in the future) every 4-5 years, the natural increase in storage capacity will suffice to keep you afloat.</para>
      <para
>The more ambitious ones out there will need more space, much more maybe. Think of buying a file server, Giga-Ethernet comes integrated into motherboards today and it's a flick to fetch the files over the local network. Speaking about modern mobos: they now have external SATA connectors. This makes it really a trifle to buy an external SATA drive and hook it up to your machine. 1000 GB drives will hit the market this year (2008). These are terrific compact storage containers for backup swapping: keep one drive at home and one somewhere else.</para>
    </sect3>

       <sect3 id="backup"
>  <title
>Back it up, backup, backup, recover!</title>
      <para
>A 750GB HD costs &euro;100 today. Do not blame anybody else for data loss! 6% of all PCs will suffer an episode of data loss in any given year. Backup your data often according to a plan, and back it up and test the backup before you do anything dramatic like re-installing your OS, changing disks, resizing partitions and so on.</para>

          <sect4
>  <title
>Disaster prevention</title>
      <para
>Say, you religiously do your backups every day on a external SATA drive. Then comes the day where lightning strikes. Happy you if the external drive was not connected at that moment!</para>
      <para
>Disasters strike locally and destroy a lot. Forget about airplane crashes: fire, water, electricity, kids and theft are dangerous enough to our data. They usually cover a whole room or house. </para>
      <para
>Therefore disaster control means de-localized storage. Move your backups upstairs, next house, to your bureau (and vise versa), whatever.</para>
      <para
>There is another good aspect to the physical separation: as said above, panic is often the cause of destroying data, even the backup data. Having a backup not at hand right away may safe your ass one day.</para>
    </sect4>
          <sect4
>  <title
>Some backup technicalities explained for laymen.</title>
<itemizedlist>
        <listitem
><para
>Full Backup: A complete backup of all the files being backed up. It is a snapshot without history, it represents a full copy at one point in time. </para
></listitem>
        <listitem
><para
>Differential Backup: A backup of only the files that have changed since the last full backup. Constitutes a full snapshot of two points in time: the full backup and the last differential one.</para
></listitem>
        <listitem
><para
>Incremental Backup: A backup of only the files that have changed since last whatever backup. Constitutes multiple snapshots. You can recreate the original state at any point in time such a backup was made. This comes closest to a versioning system except that it is only sampled and not continuous.</para
></listitem>
</itemizedlist>
    </sect4>
          <sect4
>  <title
>Best practice: The IT-layman's backup cookbook</title>
<orderedlist>
        <listitem
><para
>do a full backup in a external storage device.</para
></listitem>
        <listitem
><para
>verify its data integrity and put it away (disaster control)</para
></listitem>
        <listitem
><para
>have another storage device for frequent backups</para
></listitem>
        <listitem
><para
>swap the devices every other month after having verified data integrity</para
></listitem>
</orderedlist>
    </sect4>
          <sect4
>  <title
>A useful rsync recipe to backups</title>
      <para
>Rsync is a wonderful little utility that's amazingly easy to set up on your machines. Rather than have a scripted FTP session, or some other form of file transfer script - rsync copies only the differences of files that have actually changed, compressed and through ssh if you want to for security. That's a mouthful.</para>
      <para
>A reasonable backup approach for images could be this one:</para>
<orderedlist>
        <listitem
><para
>backup important images right away (after dumping them to a computer) to DVD/optical media</para
></listitem>
        <listitem
><para
>do daily incremental backup of the work space</para
></listitem>
        <listitem
><para
>do a weekly differential backup and delete integral backups of week-2 (two weeks ago)</para
></listitem>
        <listitem
><para
>do a monthly differential backup and delete backup of month-2</para
></listitem>
        <listitem
><para
>if not physically separated already, separate it now (swapping-in another backup drive)</para
></listitem>
</orderedlist>
      <para
>This protocol tries to leave you enough time to spot losses and to recover fully at the same time keeping the backup volume at &lt;130% of the working space. You end up with a daily version of the last 7-14 days, a weekly snapshot for at least one month, and a snapshot of every month. Any more thinning should be done by hand after a full verification.</para>
      <para
>For German speaking *nix users: <ulink url="http://www.heinlein-support.de/web/rsync-backup/"
> link</ulink
></para>
     </sect4>
    </sect3>

       <sect3 id="technology-review"
>  <title
>Preserve your images through the changes of technology and owners</title>
         <para
>Themes: metadata, IPTC stored in image files, XMP files associated, keep the originals, storage, scalability, media, retrieval of images and metadata, copying image data over to the next generation of media, applications, operating systems, virtualization, viewing device... use of the www.</para>
         <para
>In order for your valuable images to survive the next 40 years or so (because that's about the time that you will become really interested to revisit those nice old photographs of you as a child, adolescent &etc;) there are two strategies to be observed:</para>
        <orderedlist>
        <listitem
><para
>Keep up with technology, don't lag behind more than a couple of years.</para
></listitem>
        <listitem
><para
>Save your photos in an open, non-proprietary standard.</para
></listitem>
         </orderedlist>

        <sect4
>  <title
>How to keep up with technology?</title>
      <para
>As the future is unforeseeable by nature, everything said today is to be taken with caution, and to be reviewed as we advance. Unfortunately there is no shortcut possible to some basic vigilance. Every 5-8 years at least one should ask oneself the question of backwards compatibility of current systems. The less variants we used in the past the less questions are to be answered in the future. </para>
      <para
>Of course every time you change your computer system (machine, operating system, applications, DRM) you have to ask yourself the same questions. Today, if you want to switch to Windows Vista, you have to ask yourself three times if you still can import your pictures, and, more important so, if you are ever able to move them onto some other system or machine. Chances are good that you cannot. I see many people struggling around me, because Vista enforces a strict DRM regime. How can you proof to Vista that you are actually the owner of your pictures copyright?</para>
      <para
>Basically the questions should be answered along the line explained in this document: use and change to open standards supported by a manifold of applications.</para>
      <para
>Virtualization becomes available now for everybody. So if you have an old system that is important for reading your images, keep it, install it as a virtual machine for later.</para>
      <para
>Otherwise the advice is quite simple: every time you change your computer architecture, your storage and backup technology, your file format, check it out, go through your library and convert to a newer standard if necessary. And keep to open standards.</para>
    </sect4>

        <sect4
>  <title
>Scalability</title>
      <para
>Scalability is the tech-geek expression of the (easy) capability of a system to be resized, which always means up-sized. </para>
      <para
>EMVS /LVM Todo</para>
      <para
>Lets assume you planned for scalability and dedicated the container you want to increase to a separate disk or partition. On *nix systems like &Linux; you then can copy and resize the container to the new disk:</para>
      <para
>Check with dmesg if your new disk is recognized by the system, but don't mount it.</para>
<blockquote
><screen
>&dollar; dd if=/dev/sdb[#] of=/dev/sdc # source is /dev/sdb, new disk is /dev/sdc
&dollar; parted resize /dev/sdc1 0 &lt;disk size in MB&gt; # works on ext2,3, fat16, 32 and reiserfs
&dollar; resize2fs /dev/sadc1  #resize_reiserfs in case
</screen
></blockquote>
      <para
>Taken</para>
    </sect4>

        <sect4
>  <title
>Use open, non-proprietary standards as file formats</title>
          <para
>The short history of the digital era in the past 20 years has proven over and over again that proprietary formats are not the way to go when you want your data to be intelligible 10 years into the future. Microsoft is certainly the well known culprit of that sort because of its domineering market share. But other companies are actually (if inadvertently) worse since they may not stay long enough in the market at all or have a small user/contributor base only. In the case of Microsoft one has at least the advantage of many people sharing the same problems. Finding a solution has therefore much more success. Still, in some cases Microsoft is using Open Source documentation to understand their own systems, so badly maintained have been their own documentation. Usually with any given MSoffice suite one cannot properly read a document created with the same application two major versions earlier.</para>
          <para
>Image formats have had a longer live time than office documents and are a bit less affected by obsolescence.</para>
          <para
>Open Source standards have the huge advantage of having an open specification. Even if one day in the future there'll be no software to read it anymore, one can recreate such software, a task becoming simpler every year.</para>
          <para
><command
>JPEG</command
> has been around for a while now, and whilst it's a lossy format losing a bit every time you make a modification and save it, it is ubiquitous, supports JFIF, EXIF, IPTC and XMP metadata, has good compression ratios and can be read by all imaging software. Because of its metadata limitation, lossy nature, absence of transparency and 8 bit color channel depth, we do not recommend it. JPEG2000 is better, can be employed lossless, but lacks in user base.</para>
	<para
><command
>GIF</command
> is a proprietary. patented format and slowly disappearing from the market. Don't use it.</para>
          <para
><command
>PNG</command
> has been invented as a Open Source standard to replace GIF, but it does much more. It is lossless, supports XMP, EXIF and IPTC metadata, 16 bit color encoding and full transparency. PNG can store gamma and chromaticity data for improved color matching on heterogeneous platforms. Its drawback are a relatively big footprints (but smaller than TIFF) and slow compression. We recommend it.</para>
          <para
><command
>TIFF</command
> has been widely accepted as an image format. TIFF can exist in uncompressed form or in a container using a lossless compression algorithm (Deflate). It maintains high image quality but at the expense of much larger file sizes. Some cameras let you save your images in this format. The problem is that the format has been altered by so many people that there are now 50 or more flavors and not all are recognizable by all applications.</para>
	<para
><command
>PGF</command
> "Progressive Graphics File" is another not so known but open file image format. Wavelet-based, it allows lossless and lossy data compression. PGF compares well with JPEG 2000 but it was developed for speed (compression/decompression) rather than to be the best at compression ratio. At the same file size a PGF file looks significantly better than a JPEG one, while remaining very good at progressive display too. Thus it should be well-suited to the web but at the moment few browsers can display it. For more information about the PGF format see the <ulink url="http://www.libpgf.org/"
>libPGF homepage</ulink
>.</para>
         <para
><command
>RAW</command
> format. Some, typically more expensive, cameras support RAW format shooting. The RAW format is not really an image standard at all, it is a container format which is different for every brand and camera model. RAW format images contain minimally processed data from the image sensor of a digital camera or image scanner. Raw image files are sometimes called digital negatives, as they fulfill the same role as film negatives in traditional chemical photography: that is, the negative is not directly usable as an image, but has all of the information needed to create an image. Storing photographs in a camera's RAW format provides for higher dynamic range and allows you to alter settings, such as white balance, after the photograph has been taken. Most professional photographers use RAW format, because it offers them maximum flexibility. The downside is that RAW image files can be very large indeed.</para>
          <para
>My recommendation is clearly to <command
>abstain from archiving in RAW format</command
> (as opposed to shooting in RAW format, which I recommend). It has all bad ingredients: many varieties and proprietary nature. It is clear that in a few years time you cannot use your old RAW files anymore. I have already seen people changing camera, losing their color profiles and having great difficulty to treat their old RAW files correctly. Better change to DNG format!</para>
          <para
><command
>DNG</command
> Digital Negative file format is a royalty free and open RAW image format designed by Adobe Systems. DNG was a response to demand for a unifying camera raw file format. It is based on the TIFF/EP format, and mandates use of metadata. A handful of camera manufacturers have adopted DNG already, let's hope that the main contenders Canon and Nikon will use it one day.</para>
          <para
>I strongly recommend converting RAW files to DNG for archiving. Despite the fact that DNG was created by Adobe, it is an open standard and widely embraced by the Open Source community (which is usually a good indicator of perennial properties). Some manufacturers have already adopted DNG as RAW format. And last not least, Adobe is the most important source of graphical software today, and they of course support their own invention. It is an ideal archival format, the raw sensor data will be preserved as such in TIFF format inside DNG, so that the risk associated with proprietary RAW formats is alleviated. All of this makes migration to another operating system a no-brainer. In the near future we'll see 'non-destructive editing', where files are not changed anymore but rather all editing steps will be recorded (into the DNG as it were). When you open such a file again, the editing script will be replayed. This takes computation power, but it is promising as it leaves the original intact and computing power increases all the time. </para>
          <para
><command
>XML</command
> (Extensible Mark-up Language) or <command
>RDF</command
> (Resource Description Framework). XML is like HTML, but where HTML is mostly concerned with the presentation of data, XML is concerned with the &quot;representation&quot; of data. On top of that, XML is non-proprietary, operating-system-independent, fairly simple to interpret, text-based and cheap. RDF is the WC3's solution to integrate a variety of different applications such as library catalogs, world-wide directories, news feeds, software, as well as collections of music, images, and events using XML as an interchange syntax. Together the specifications provide a method that uses a lightweight ontology based on the Dublin Core which also supports the &quot;Semantic Web&quot; (easy exchange of knowledge on the Web).</para>

          <para
>IPTC goes XMP</para>
          <para
>That's probably one of the reasons why, around 2001, that Adobe introduced its XML based XMP technology to replace the &quot;Image resource block&quot; technology of the nineties. XMP stands for &quot;Extensible Metadata Platform&quot;, a mixture of XML and RDF. It is a labeling technology that lets users embed data about a file in the file itself, the file info is saved using the extension&quot;.xmp&quot; (signifying the use of XML/RDF). </para>
          <para
><command
>XMP</command
>. As much as ODF will be readable forever (since its containing text is written in clear text), XMP will preserve your metadata in a clearly understandable format XML. No danger here of not being able to read it later. It can be embedded into the image files or as a separate accompanying file (sidecar concept). XMP can be used in PDF, JPEG, JPEG2000, GIF, PNG, HTML, TIFF, Adobe Illustrator, PSD, PostScript, and Encapsulated PostScript. In a typical edited JPEG file, XMP information is typically included alongside Exif and IPTC data.</para>
          <para
>Embedding metadata in files allows easy sharing and transfer of files across products, vendors, platforms, customers, without metadata getting lost. The most common metadata tags recorded in XMP data are those from the Dublin Core Metadata Initiative, which include things like title, description, creator, and so on. The standard is designed to be extensible, allowing users to add their own custom types of metadata into the XMP data. XMP generally does not allow binary data types to be embedded. This means that any binary data one wants to carry in XMP, such as thumbnail images, must be encoded in some XML-friendly format, such as Base64.</para>
          <para
>Many photographers prefer keeping an original of their shots (mostly RAW) for the archive. XMP suits that approach as it keeps metadata separate from the image file. I do not share this point of view. There could be problems linking metadata file and image file, and as said above, RAW formats will become obsolete. I recommend using DNG as a container and putting everything inside.</para>
      <para
><ulink url="http://dublincore.org/"
>The Dublin Core Metadata Initiative</ulink
> is an open organization engaged in the development of interoperable online metadata standards that support a broad range of purposes and business models. DCMI's activities include work on architecture and modeling, discussions and collaborative work in DCMI Communities and DCMI Task Groups, annual conferences and workshops, standards liaison, and educational efforts to promote widespread acceptance of metadata standards and practices.</para>
     </sect4>
    </sect3>

        <sect3 id="best-practice"
>  <title
>Best practice: Data protection</title>
      <itemizedlist>
        <listitem
><para
>Use surge protectors (UL 1449 standard), possibly combined with a UPS</para
></listitem>
        <listitem
><para
>use ECC memory to verify correct data transmission (even just saving files)</para
></listitem>
        <listitem
><para
>watch your hard drives (temperature, noise...), make backups</para
></listitem>
        <listitem
><para
>Keep backups at another location, locked up, use web storage space</para
></listitem>
        <listitem
><para
>use archival media and burners</para
></listitem>
        <listitem
><para
>Don't panic in case of data loss, explain your recovery plan to a layperson</para
></listitem>
        <listitem
><para
>choose you file system, partitions, folders to cater for easy scalability</para
></listitem>
        <listitem
><para
>Use open, non-proprietary standards to manage and save photographs</para
></listitem>
        <listitem
><para
>Do a technology/migration review at least every 5 years</para
></listitem>
      </itemizedlist>
     </sect3>

   </sect2>

   <sect2 id="dam-workflow"
>  <title
>A typical DAM workflow with &digikam;</title>
     <orderedlist>
        <listitem
><para
>import images from camera, card reader or scanner. As long as the images are stored on the camera media, you can use that as temporary backup.</para
></listitem>
        <listitem
><para
>RAW are converted to DNG and stored away into an RAW archive (not yet implemented)</para
></listitem>
        <listitem
><para
>rate and cull, write-back metadata to the DNG archive</para
></listitem>
        <listitem
><para
>make a backup &eg; on DVD, optical drive or tape</para
></listitem>
        <listitem
><para
>tag, comment, geo-locate</para
></listitem>
        <listitem
><para
>edit and improve photographs</para
></listitem>
        <listitem
><para
>For layered editing use external applications. Back in &digikam;, re-apply the metadata, which was probably lost or curtailed by the other applications.</para
></listitem>
        <listitem
><para
>run the routine backup with following data-integrity checks</para
></listitem>
        <listitem
><para
>protect processed images for copyrights with Digital Watermarking. Export to web galleries, slide shows, MPEG encode, contact sheets, printing &etc;</para
></listitem>
    </orderedlist>
      <para>
        <inlinemediaobject>
            <imageobject
><imagedata fileref="&path;DAM-Workflow.png" format="PNG"/></imageobject>
            <textobject
> <phrase
>Workflow</phrase
> </textobject>
        </inlinemediaobject>
      </para>

  </sect2>


  </sect1>

 <sect1 id="using-camera"
>             <title
>Een digitale camera gebruiken met &digikam;</title>
    <anchor id="camerainterface.anchor"/>

        <sect2
>        <title
>Inleiding tot het cameravenster</title>

            <para
>The Camera Tool allows you to download your photographs directly from your camera into a &digikam; Album. You can access the Camera Tool by clicking on the Camera menu and selecting from the list of configured cameras. See the <link linkend="setup-camera"
>Setup Camera Section</link
> of the manual for instructions on how to setup &digikam; to work with your camera. If you want to have more information about how &digikam; supports digital cameras, please a take a look at <link linkend="using-camerasupport"
>this section</link
>. </para>

            <para
>The Camera Interface is not the only way to get your photographs into &digikam;. See the <link linkend="using-addphototoalbum"
>Adding a photograph to an Album</link
> section for a description of how to add photographs that are already on your hard disk. But Camera Interface provides a lots of advanced settings to import images into your albums database. </para>

            <para
>To be able to use your digital camera with &digikam;, connect the camera to your computer, switch the camera to the image display mode and turn it on. See you camera's user manual if you need more information. </para>

            <para
>When you start the Camera Interface, it will try to connect to the Camera. For some cameras this connection phase can take a little while. When connected, a <guilabel
>Ready</guilabel
> indicator will appear on the bottom and thumbnails of any photographs on the camera will be displayed. Some cameras cannot provide thumbnails of the photographs. If this is the case, you will only see the filenames and a mime-type icon for each item stored by your camera (photograph, movies, sounds, etc). </para>

            <example
>   <title
>The Camera Client Window</title>
                <screenshot
><screeninfo
>The Camera Client Window</screeninfo
> <mediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;cameraclient.png" format="PNG"/> </imageobject
></mediaobject
></screenshot>
            </example>

        </sect2>

        <sect2>
        <title
>Getting information about photographs from the Camera</title>

            <para
>Before downloading photographs to your computer, you may wish to see camera item information. Using the <menuchoice
><guimenuitem
>Properties</guimenuitem
></menuchoice
> and <menuchoice
><guimenuitem
>Metadata</guimenuitem
></menuchoice
> side bar tabs from Camera Interface will launch camera item properties and metadata information. </para>

            <example
>  <title
>The Camera Item Properties Sidebar Tab</title>
                <screenshot
><screeninfo
>The camera item properties sidebar Tab</screeninfo
><mediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;cameraclientitemproperties.png" format="PNG"/> </imageobject
></mediaobject
></screenshot>
            </example>

            <para
>The Properties tab displays file information recorded by the camera and a resume of photographer information to describe how the image has been taken. A flag indicates if the image has not yet been downloaded to the computer. Note, all this information may be unavailable with some digital cameras. </para>

            <para
>The Metadata tab displays an internal picture's metadata like EXIF, Makernotes, GPS, &etc; This information is the same as <link linkend="using-sidebarmetadata"
>sidebar Meta-Data</link
> from the &digikam; main interface or image editor. Note, all these metadata can be unavailable with some digital cameras. </para>

        </sect2>

        <sect2>
        <title
>Downloading photographs to your computer</title>

            <para
>The simplest way to download photographs from your camera to your computer is to click the <guilabel
>Download</guilabel
> button and then click <guilabel
>Download All</guilabel
>. This will download all of the photographs on the camera to a single Album in &digikam;. The download process will not remove the photographs from the camera. It is always advisable to check that the photographs have downloaded safely into the Album you were expecting before deleting them from the camera. </para>

            <para
>If you do not want to download all of the photographs you can select just those that you need using the standard &kde; selection methods. Once you have the photographs selected, click <guilabel
>Download</guilabel
> and then <guilabel
>Download Selected</guilabel
>. The <guilabel
>Download Selected</guilabel
> button will be grayed out until you have selected some photographs. </para>

            <note
><para
>If supported by your camera an option <guilabel
>Download new</guilabel
> is available. Those are images not yet downloaded by &digikam;. In that case the new images are already marked with a star in the thumbnail window. Obviously if you choose this handy option, it will download the new images only. </para
></note>

        </sect2>

        <sect2>
        <title
>Het doelalbum selecteren</title>
        <anchor id="targetalbumdialog.anchor"/>

            <para
>Using <guilabel
>Download All</guilabel
> or <guilabel
>Download Selected</guilabel
> buttons will bring up a dialog, that allows you to select a target Album into which the photographs will be downloaded. The list of existing Albums is displayed, ordered by the Folder method (see the <link linkend="using-myalbumsview"
>Albums View</link
> for details of Album ordering). You can select the target Album from this list and then click OK. </para>

            <example
>   <title
>The Target Album Selection Dialog</title>
                <screenshot
><screeninfo
>The Target Album Selection Dialog</screeninfo
><mediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;cameratargetalbumdialog.png" format="PNG"/> </imageobject
></mediaobject
></screenshot>
            </example>

            <para
>If you want to create a new Album, into which you could download the photographs, click the <guilabel
>New Album</guilabel
> button. The new Album will be created as a sub-folder of the Album that is currently selected in the existing Album list. This means that, if you do not want your new Album to be a sub-folder of an existing folder, you must first select the "My Albums" entry from the very top of the existing Albums list before creating a new Album. </para>

            <para
>Als u het doelalbum hebt geselecteerd, klik op OK en &digikam; zal de foto's van de camera opslaan in dat album. </para>

            <para>
                <inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;cameraclientdownload.png" format="PNG"/> </imageobject
><textobject
><phrase
>The Downloading in Progress</phrase
></textobject
></inlinemediaobject>
            </para>

        </sect2>

        <sect2>
        <title
>Deleting photographs from the camera</title>

            <para
>Once you are happy with the downloaded photographs that you wanted, you are ready to delete photographs from the Camera. You can delete all of the photographs at once by clicking the <menuchoice
> <guimenu
>Delete</guimenu
> <guimenuitem
>Delete All</guimenuitem
> </menuchoice
> button. If you just want to delete a selection of the photographs, you have to select those that you want to delete and click <menuchoice
><guimenu
>Delete</guimenu
> <guimenuitem
>Delete Selected</guimenuitem
></menuchoice
> </para>

            <caution
><para
>Please note that there is no way to restore a photo that you have deleted from the camera. The photographs are not moved to the &kde; Trash Can, they are removed completely. It is best to double check that you have successfully downloaded a photograph into a &digikam; Album before you delete it from the camera. Anyway, if you plan to empty the camera card, you better do that from the camera menu because it is much quicker. </para
></caution>

        </sect2>

        <sect2 id="using-cameraclientrenaming">
        <title
>Automatisch hernoemen</title>

            <para
>Cameras often do not use very meaningful filenames for photographs. The filenames are usually reused once the photographs have been deleted from the camera. This can lead to filename clashes if you download photographs from many shootings into the same Album. It can also be useful to include the date and time that an image was taken into the filename. </para>

            <example
> <title
>Files Renaming Options</title>
                <screenshot
><screeninfo
>Files Renaming Options</screeninfo
><mediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;cameraclientsetting1.png" format="PNG"/> </imageobject
></mediaobject
></screenshot>
            </example>

            <para
>&digikam; can automatically rename your photographs using the date and time information included by the camera in the photograph. To use this feature, click the <guilabel
>Settings</guilabel
> button on the Camera Interface. The Camera Interface window will expand to reveal some extra features. Select <guilabel
>Customize</guilabel
> and then enter any filename prefix you would like. As an option you can add many information independently or by combination including : date, time, original file name, file extension, directory, owner, group, camera name, a sequence number or any other metadata from the photograph. </para>
	 
            <para
>In the next box you find the options for rotating/flipping the image and for date based subalbums. If you check the latter option, folder per day will be automatically generated. </para>
            <para
>The 'On the fly operations' open three more options that act on the photos before storing them on disk. The first two relate to the authors data in <link linkend="author-identity"
>Default Author Identity</link
> settings. If checked, the respective items will be copied into the EXIF tags and IPTC fields. The last option allows a date &amp; time for all downloaded photographs to be set. </para>

            <tip>
                <para>
                <itemizedlist>

		   <listitem
><para
>The sequence number may be needed if you have a camera with a very fast multi-shoot mode where it is possible to get two photographs with exactly the same data and time. </para
></listitem>

                    <listitem
><para
>If you want another date format then the default date format, click on <guilabel
>Date &amp; Time...</guilabel
>, choose <guilabel
>Custom</guilabel
> in <guilabel
>Format</guilabel
> drop-down list and fill in for example "dd.MM.yyyy hh:mm:ss". For more information, read <ulink url="http://doc.qt.digia.com/qt/qdatetime.html#toString"
>QdateTime</ulink
> class reference.</para
></listitem>

                    <listitem
><para
>When you select <guilabel
>Camera filenames</guilabel
>, you have the option to change the filenames to lowercase when downloading. Or use uppercase if you prefer.</para
></listitem>

                </itemizedlist>
                </para>
            </tip>

            <para
>The new filename that &digikam; will use for the photographs when they are downloaded is shown underneath the name provided by the camera in the thumbnail view. The renaming settings will be remembered the next time you use the camera interface. </para>

        </sect2>

        <sect2>
        <title
>Geavanceerde opties van het cameravenster</title>

            <sect3>
            <title
>Automatisch draaien</title>

                <para
>&digikam; can use any information about the orientation of the camera at the moment the photograph was taken for automatic rotation of the photograph when it is downloaded. Not all cameras include this information. See the <link linkend="using-sidebarmetadata"
>sidebar Meta-Data</link
> section for more detail about information that your camera may have embedded in your photographs. </para>

                <example
> <title
>On the fly Operations Options</title>
                    <screenshot
><screeninfo
>On the fly Operations Options</screeninfo
><mediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;cameraclientsetting2.png" format="PNG"/> </imageobject
></mediaobject
></screenshot>
                </example>

                <para
>This automatic rotation is switched on by default, and if your camera does not include the information, &digikam; will leave the photograph at its original orientation. If you would like to switch the automatic rotation off, click the <guilabel
>Advanced</guilabel
> button and deselect the <guilabel
>Auto Orient</guilabel
> option at the bottom of the window. </para>

            </sect3>

            <sect3>
            <title
>Automatisch doelalbums aanmaken</title>

                <para
>If your camera provides information about the date of the photograph's taking, &digikam; can use this to automatically create subalbums in the destination Album when it is downloaded. Subalbums names will be based on image dates. All images which have the same date will be downloaded into the same subalbum. Not all cameras include this information. See the <link linkend="using-sidebarmetadata"
> sidebar Meta-Data</link
> section for more detail about information your camera may have embedded in your photographs. </para>

                <example
> <title
>Albums Auto-creation Options</title>
                    <screenshot
><screeninfo
>Albums Auto-creation Options</screeninfo
><mediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;cameraclientsetting3.png" format="PNG"/> </imageobject
></mediaobject
></screenshot>
                </example>

                <para
>Deze optie is standaard uitgezet. &digikam; zal de foto's in de doelalbums zelf downloaden. Als u deze optie wilt aanzetten, klik op de knop <guilabel
>Uitgebreid</guilabel
> en selecteer het keuzevakje <guilabel
>Foto's plaatsen in automatisch aangemaakte op datum gebaseerde subalbums van doelalbum</guilabel
> onderin het venster. </para>

            </sect3>

        </sect2>

        <sect2>
        <title
>Uploading Photographs to your camera</title>

            <para
>The simplest way to upload photographs from your computer to your camera is to click the <guilabel
>Download</guilabel
> button and then click <guilabel
>Upload</guilabel
>. A standard &kde; file selection dialog will appear to select the files from your computer to copying on your camera. You can select more than one file using the standard &kde; selection methods. </para>

            <para
>When images selection is done, &digikam; will ask you where you want to upload the files on your camera. A camera folder selection dialog will appear. Just select one folder and press OK to start uploading. No images will be removed from your computer. </para>

            <example
>  <title
>The Camera Folder Selection Dialog</title>
                <screenshot
><screeninfo
>The Camera Folder Selection Dialog</screeninfo
><mediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;camerafolderselectiondialog.png" format="PNG"/> </imageobject
></mediaobject
></screenshot>
            </example>

            <note
><para
>Uploading feature is not supported by all camera drivers. </para
></note>

        </sect2>

        <sect2 id="using-gps">
        <title
>How to use a GPS device with &digikam;</title>
            <note
><para>
                    <inlinemediaobject>
                    <imageobject
><imagedata fileref="&path;handheld_gps.png" format="PNG"/></imageobject>
</inlinemediaobject
>GPS (global positioning system) is used as a generic term throughout this document. It just means a location in latitude and longitude global coordinates that can be displayed on a map. The actual technical implementation that provides the data can be the American GPS, the Russian GLONAS, the European GALILEO or any other system. </para
></note>

            <para
>Not only for professional photographers can it be interesting to link an image to a precise geographical location. Not everybody uses an airplane to overfly and scan a certain area with automatic GPS data recording. Environmental planners, military, police, construction bureaus, real estate agencies, all will have an immediate application. </para>
            <para
>But if, after some time, one has forgotten where the image was taken, if one loves the nice feature to open with a simple click a browser displaying a zoom of the area, if you like to send your image as a postcard to another &digikam; user (who is then able to locate your shot), or if you simply need the documentation aspect of it - having position data stored in a photo is great. </para>
            <para
>Now, how do we get GPS data into the images? <ulink url="http://www.exiv2.org/tags.html"
>exiv2</ulink
> supports many kinds of the GPS data fields, even bearing, satellite and map references. So the question is really how to get the data into those fields? There are at least three ways to do this: directly with the appropriate hardware, per post-treatment of GPS and image files using the Geolocation Kipi-plugin (<ulink url="help:/kipi-plugins/geolocalization.html"
>Manual</ulink
>) and per 'manual' insertion of known locations. </para>
            <itemizedlist>

                <listitem
><para
>Direct GPS data insertion into the image files</para>
                    <para
>To our knowledge there is at the time of writing no camera that integrates a GPS unit. But there are a few that combine with GPS receivers, either as a plug-in card or by data transmission through cable or Bluetooth. </para>
                    <para
><ulink url="http://www.engadget.com.nyud.net:8090/2004/09/17/diy-black-box-tagging-photos-with-gps-coordinates/"
>Selfmade Howto</ulink>
                    </para>
                </listitem>

                <listitem
><para
>Post-treatment of GPS data and image files</para>
                    <para
>Using the Geolocation Kipi-plugin (<ulink url="help:/kipi-plugins/geolocalization.html"
>Manual</ulink
> if Kipi-plugins are already installed). </para>
                    <para
>This approach is dead easy: while taking your pictures just keep a GPS device running and carry it around with the camera. Once you are done, download the pictures and the GPS tracks, and run the above plugin. It will correlate the data in the time domain; so it is important that the camera be accurate in its clock setting (the GPS device is always accurate through the satellites). The positional accuracy interpolated from the track points can be as good as 20 meters. Of course, this approach only works if your camera can record EXIF data. </para>
                    <para
>The GPS track download from a device can be managed with the <ulink url="http://gpsman.sourceforge.net/"
>gpsman</ulink
> or <ulink url="http://www.gpsbabel.org"
>gpsbabel</ulink
>. It is important that the downloaded tracks are being stored in gpx format, which is the only one compatible with the Geolocation plugin. </para>
                    <para
>Several programs exist for &Windows; and MacOS that are able to extract and correlate data from images and GPS data tracks. The following site provides the same functionality for &Linux;: <ulink url="http://freefoote.dview.net/linux_gpscorr.html"
>gpsCorr</ulink
> or <ulink url="http://www.carto.net/projects/photoTools/gpsPhoto/"
>gpsPhoto</ulink
> </para>
                </listitem>

                <listitem>
                    <para
>'Manual' insertion of known locations</para>
                    <para
>If you happen to know the latitude/longitude or other data you can use the this script which is a GPS wrapper for Phil Harvey's <ulink url="http://www.sno.phy.queensu.ca/~phil/exiftool"
>ExifTool</ulink
> that uses the signed floating number coordinate notation as produced by maps.google. </para>
                </listitem>

            </itemizedlist>

            <para
>GPS devices: <ulink url="http://www.letsgodigital.org/en/9323/sony_gps_photography/"
>GPS tracker from Sony </ulink
> and <ulink url="http://www.emtac.com/products/bluetooth/index.html#btgps"
>EMTAC bluetooth GPS </ulink
> </para>
        </sect2>
    </sect1>

 <sect1 id="using-setup"
>              <title
>&digikam; instellen</title>

        <sect2 id="setupdialog"
>        <title
>The Setup Section</title>

            <anchor id="setupdialog.anchor"/>

            <para
>&digikam; tries to give you as much control over how it works as possible. There are many options that change the behavior of &digikam;. To access these settings select <menuchoice
><guimenu
>Settings</guimenu
> <guimenuitem
>Configure &digikam;</guimenuitem
></menuchoice
> from the menubar. The configuration dialog is separated into 15 pages. You can change between these pages by clicking on the icons on the left-hand side of the dialog. </para>

         <itemizedlist>
             <listitem
><para
><link linkend="setup-album"
>Albuminstellingen</link
></para
></listitem>
             <listitem
><para
><link linkend="setup-collection"
>Instellingen van een verzameling</link
></para
></listitem>
             <listitem
><para
><link linkend="author-identity"
>Default Author Identity</link
></para
></listitem>
             <listitem
><para
><link linkend="setup-embeddedinfo"
>Metadata (embedded information)</link
></para
></listitem>
             <listitem
><para
><link linkend="setup-tooltip"
>Tooltip Settings</link
></para
></listitem>
             <listitem
><para
><link linkend="setup-mimetype"
>Mime bestandstype-instellingen</link
></para
></listitem>
             <listitem
><para
><link linkend="setup-lighttable"
>Light Table Settings</link
></para
></listitem>
             <listitem
><para
><link linkend="setup-editor"
>Image Editor Settings</link
></para
></listitem>
             <listitem
><para
><link linkend="setup-saveimages"
>Save Image Options</link
></para
></listitem>
             <listitem
><para
><link linkend="setup-raw-decoder"
>RAW Decoder Settings</link
></para
></listitem>
             <listitem
><para
><link linkend="setup-iccprofiles"
>ICC Profiles setup</link
></para
></listitem>
             <listitem
><para
><link linkend="setup-kipiplugins"
>Kipi Plugins Settings</link
></para
></listitem>
             <listitem
><para
><link linkend="setup-slideshow"
>Slide show settings</link
></para
></listitem>
             <listitem
><para
><link linkend="setup-camera"
>Camera Interface Settings</link
></para
></listitem>
             <listitem
><para
><link linkend="setup-miscellaneous"
>Diverse instellingen</link
></para
></listitem>
         </itemizedlist>

            <sect3 id="setup-album"
>                  <title
>Albuminstellingen</title>

                <para
>De albuminstellingen bepalen hoe het hoofdprogramma zich zal gedragen. </para>

                <para>
                    <inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;setupalbum.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject>
                </para>

                <para
>The <guilabel
>Album Library Path</guilabel
> is the location on your hard disk where &digikam; will store all of the Albums. If you change this location without manually moving all of the Albums on the hard disk, &digikam; assumes that there are no existing Albums and will generate a new database at the new location. Your old Albums will not be altered but you will need to change the Album Library Path back to the old location to access them. If you are not sure of what you are doing it is best not to change this location. </para>

                <para
>The <guilabel
>Thumbnails</guilabel
> options are described in the <link linkend="using-imageview"
>Images</link
> section. </para>

                <para
>The <guilabel
>Click action</guilabel
> can be set to <guilabel
>Show embedded preview</guilabel
> or <guilabel
>Start image editor</guilabel
>. You herewith define the default behavior of &digikam; when you click on an image item in the main view. </para>

            </sect3>

            <sect3 id="setup-collection"
>             <title
>Instellingen van een verzameling</title>

                <para
>This dialog manages your Collection types. Album Collections are described in detail in the <link linkend="using-myalbumsview"
>Albums</link
> section. </para>

                <para>
                    <inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;setupcollections.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject>
                </para>

            </sect3>

            <sect3 id="author-identity"
>              <title
>Default Author Identity for IPTC</title>

                <para
>This page contains the default identity and copyright data as shown on the printscreen below. The data will be automatically written into the respective IPTC data fields if so selected during the download from the <link linkend="using-cameraclientrenaming"
>camera interface</link
>. Also, if you call for database synchronisation, this data will be written into the IPTC fields. </para>

                <para>
                    <inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;cameraclientidentity.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject>
                </para>

                <para
>This is an extract of the IPTC specifications:</para>
    <itemizedlist>
      <listitem
><para
><emphasis
>Author</emphasis
> (is synonymous to <emphasis
>Creator</emphasis
> and <emphasis
>By-line</emphasis
>): This field should contain your name, or the name of the person who created the photograph. If it is not appropriate to add the name of the photographer (for example, if the identity of the photographer needs to be protected) the name of a company or organization can also be used. Once saved, this field should not be changed by anyone. This field does not support the use of commas or semi-colons as separator. </para
></listitem>

      <listitem
><para
><emphasis
>Author title</emphasis
> (synonymous with <emphasis
>By-line title</emphasis
>): This field should contain the job title of the photographer. Examples might include titles such as: Staff Photographer, Freelance Photographer, or Independent Commercial Photographer. Since this is a qualifier for the Author field, the Author field must also be filled out. </para
></listitem>

      <listitem
><para
><emphasis
>Credit</emphasis
> (synonymous with Provider): Use the credit field to identify who is providing the photograph. This does not necessarily have to be the author. If a photographer is working for a news agency such as Reuters or the Associated Press, these organizations could be listed here as they are &quot;providing&quot; the image for use by others. If the image is a stock photograph, then the group (agency) involved in supplying the image should be listed here. </para
></listitem>

      <listitem
><para
><emphasis
>Source</emphasis
>: The Source field should be used to identify the original owner or copyright holder of the photograph. The value of this field should never be changed after the information is entered following the image's creation. While not yet enforced by the custom panels, you should consider this to be a &quot;write-once&quot; field. The source could be an individual, an agency, or a member of an agency. To aid in later searches, it is suggested to separate any slashes &quot;/&quot; with a blank space. Use the form &quot;photographer / agency&quot; rather than &quot;photographer/agency.&quot; Source may also be different from Creator and from the names listed in the Copyright Notice. </para
></listitem>

     <listitem
><para
><emphasis
>Copyright Notice</emphasis
>: The Copyright Notice should contain any necessary copyright notice for claiming the intellectual property, and should identify the current owner(s) of the copyright for the photograph. Usually, this would be the photographer, but if the image was done by an employee or as work-for-hire, then the agency or company should be listed. Use the form appropriate to your country. For the United States you would typically follow the form of &copy; {date of first publication} name of copyright owner, as in &quot;&copy;2005 John Doe.&quot; Note, the word &quot;copyright&quot; or the abbreviation &quot;copr&quot; may be used in place of the &copy; symbol. In some foreign countries only the copyright symbol is recognized and the abbreviation does not work. Furthermore the copyright symbol must be a full circle with a &quot;c&quot; inside; using something like (c) where the parentheses form a partial circle is not sufficient. For additional protection worldwide, use of the phrase, &quot;all rights reserved&quot; following the notice above is encouraged. In Europe you would use: Copyright {Year} {Copyright owner}, all rights reserved. In Japan, for maximum protection, the following three items should appear in the copyright field of the IPTC Core: (a) the word, Copyright; (b) year of the first publication; and (c) name of the author. You may also wish to include the phrase &quot;all rights reserved.&quot; </para
></listitem>
   </itemizedlist>

            </sect3>

            <sect3 id="setup-embeddedinfo"
>           <title
>Metadata (embedded information settings)</title>

                <para
>Image files can have some meta-data embedded into the image file format. This meta-data can be stored in a number of standard formats. &digikam; can read meta-data in the EXIF format if it is present in the file. &digikam; can also write captions into the <ulink url="http://www.exif.org"
>EXIF information</ulink
>. Writing captions to the EXIF section is limited to JPEG images for now (the exiv2 library is in development and will be extended to PNG and TIFF format metadata embedding in the near future). </para>

                <para>
                    <inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;setupembeddedinfo.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject>
                </para>

                <para
>Met deze instellingen kunt u bepalen hoe &digikam; zal omgaan met ingebedde informatie. </para>

                <para
><guilabel
>Show images/thumbnails rotated according to orientation tag</guilabel
> : this will use any orientation information that your camera has included in the EXIF information to automatically rotate your photographs so that they are the correct way up when displayed. It will not actually rotate the image file, only the display of the image on the screen. If you want to permanently rotate the image on file, you can right-click on the thumbnail and select <guilabel
>Auto-rotate/flip according to EXIF orientation</guilabel
>. The image will then be rotated on disk and the tag will be reset to "normal". If your camera routinely gets this orientation information wrong you might like to switch this feature off. </para>

                <para
><guilabel
>Set orientation tag to normal after rotate/flip</guilabel
> : the Auto Rotate option automatically corrects the orientation of images taken with digital cameras that have an orientation sensor. The camera adds an orientation tag to the image's EXIF meta-data. &digikam; can read this tag to adjust the image accordingly. If you manually rotate an image, this meta-data will be incorrect. This option will set the orientation tag to "Normal" after an adjustment, assuming that you rotated it to the correct orientation. Switch this off if you don't want &digikam; to make changes to the orientation tag, when you rotate or flip the image. </para>

                <para
>The <guilabel
>IPTC Actions</guilabel
> will save the data into the respective IPTC fields, which ensures a permanent metadata storage in the image and not only in &digikam;'s database. Thus, metadata is persistent across applications, and may be exported or imported into &digikam; without loss. </para>

                <para
><guilabel
>Save image captions as embedded text</guilabel
> : this will synchronize the captions that you add to your photographs with those in embedded in the image. This is useful because the captions embedded in the image can be read by other image viewers. Care should be taken if you have images that already have captions embedded in them because these captions will be overwritten by the captions made within &digikam;. </para>

            </sect3>

            <sect3 id="setup-tooltip"
>                <title
>Tooltip Settings</title>

                <para
>This setup page covers all options of information appearing when the mouse hovers over a file in the main view. According the checked options they will be shown or not. </para>

                <para>
                    <inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;setuptooltip.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject>
                </para>

            </sect3>

            <sect3 id="setup-mimetype"
>               <title
>Mime bestandstype-instellingen</title>

                <para
>&digikam; can understand lots of different image file types as well as some video and audio formats. To control which types of files &digikam; will try to display you can add or remove file extensions from these lists. Any files that are in the &digikam; Album folders that do not match these extensions will be ignored by &digikam;. </para>
                <note
><para
>The default settings can be easily restored by clicking on the update buttons to the right of each category.</para
></note>

                <para>
                    <inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;setupmimetypes.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject>
                </para>

            </sect3>

            <sect3 id="setup-lighttable"
>               <title
>Light Table Settings</title>

                <para
>The setting of the &digikam; Light Table can be set to default values on this page so that every time you open the Light Table, these settings are activated (if possible, because for images having different sizes the synchronous mode does not work). The &quot;Load full image size&quot; is only recommended for fast maschines, but if you have one, enable this option for better viewing results. </para>
                <para>
                    <inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;setuplighttable.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject>
                </para>

            </sect3>

            <sect3 id="setup-editor"
>                 <title
>Image Editor Settings</title>
                <para
>By default the Image Editor will use a black background behind photographs when they are displayed. If you prefer a different background color you can choose one here. You can also turn off the ToolBar when the Image Editor is in full screen mode. </para>
                <para
>Over and underexposed areas of an image can be indicated by dark and light marker colors that can be defined here. In the editor this viewing mode can be switched on and off with F10 and F11 respectively.</para>
                <para>
                    <inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;setupimageeditor.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject>
                </para>

            </sect3>

            <sect3 id="setup-saveimages"
>             <title
>Save Image Options</title>

                <para
>Als u wijzigingen aanbrengt in JPEG-bestanden en ze vervolgens opslaat, dan worden deze bestanden opnieuw gecodeerd. Elke keer dat een JPEG-bestand wordt gecodeerd moet worden bepaald welk kwaliteitsniveau gebruikt zal worden. Helaas wordt het toegepaste kwaliteitsniveau niet opgeslagen in het afbeeldingsbestand. Dit betekent dat het programma niet hetzelfde kwaliteitsniveau kan gebruiken bij het opslaan van een gewijzigde afbeelding als is gebruikt bij de originele afbeelding. U kunt hier een standaard kwaliteitsniveau instellen die het programma zal gebruiken bij het opslaan van afbeeldingen. Sleep de schuifregelaar van <guilabel
>JPEG-kwaliteit</guilabel
> naar links voor een lage kwaliteit of naar rechts voor een hoge kwaliteit (1 = laagste kwaliteit, 100 = hoogste kwaliteit en geen compressie). </para>
                <para
>Chroma subsampling is the practice of encoding images by implementing more resolution for luminance information than for color information. Please read <ulink url="http://en.wikipedia.org/wiki/Chroma_subsampling"
>this</ulink
> Wikipedia article for a full explanation. </para>
                <para>
                    <inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;setupsaveimages.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject>
                </para>

                <para
>With <guilabel
>PNG compression</guilabel
> option, you can reduce PNG image files size. This operation does not reduce image quality because PNG uses a lossless algorithm. The only effect is that image data needs more time to compress/decompress. If you have a fast computer you can change this value to use a high compression factor (1: low compression / 9: high compression). </para>

                <para
>With <guilabel
>Compress TIFF</guilabel
> option, you can toggle to use <emphasis
>Deflate</emphasis
> compression algorithm with TIFF image files. This will reduce TIFF image files sizes. It has no image quality effect because <emphasis
>Deflate</emphasis
> is a lossless algorithm. </para>

                <para
>With the <guilabel
>LossLess JPEG 2000 files</guilabel
> option allows for lossless storage, or, if the lossy options is selected, even then the quality for comparative files size is much better than normal JPEG. At the time of writing, metadata is not yet supported, but it is in the 'pipeline'. </para>

            </sect3>

            <sect3 id="setup-raw-decoder"
>            <title
>RAW Decoder Settings</title>

                <para
>In eerdere versies van &digikam; was de afbeeldingsbewerker (toen afbeeldingweergave genoemd) slechts een viewer voor foto's. Maar deze verandert snel in een handig foto-manipulatie-gereedschap. In dit dialoog kunt u bepalen hoe de afbeeldingsbewerker zich zal gedragen. </para>

                <para
><guilabel
>16-bit color depth</guilabel
></para>
                <para
>If enabled, all RAW files will be decoded to 16-bit color depth using a linear gamma curve. To prevent dark image rendering in the editor, it is recommended to use Color Management in this mode. If disabled, all RAW files will be decoded to 8-bit color depth with a BT.709 gamma curve and a 99th-percentile white point. This mode is faster than 16-bit decoding. In 8-bit mode only will the <guilabel
>brightness</guilabel
> setting be taken into account (dcraw limitation). </para>

                <para
><guilabel
>RGB interpoleren als vier kleuren</guilabel
></para>
                <para
>The default is to assume that all green pixels are the same. If even-row green pixels of the CCD sensor are more sensitive to ultraviolet light than odd-row this difference causes a mesh pattern in the output; using this option solves this problem with minimal loss of detail. To resume, this option blurs the image a little, but it eliminates false 2x2 mesh patterns with VNG quality method or mazes with AHD quality method.</para>

                <para>
                    <inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;setuprawfiledecoding.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject>
                </para>

                <para
><guilabel
>Gebruik de kleurbalans van de camera</guilabel
></para>
                <para
>Use the camera's custom white-balance settings if set. Otherwise apply <guilabel
>Automatic color balance</guilabel
> if this option is set.</para>

                <para
><guilabel
>Automatische kleurbalans</guilabel
></para>
                <para
>Only used if camera white balance is not set. The default is to use a fixed color balance based on a white card photographed in sunlight.</para>

                <para
><guilabel
>Use Super CCD secondary sensors</guilabel
></para>
                <para
>For Fuji Super CCD SLR cameras only. Use the secondary sensors, in effect underexposing the image by four stops to reveal detail in the highlights. For all other camera types this option is being ignored.</para>

                <para
><guilabel
>Accentueringen</guilabel
></para>
                <para
>This is the story of the three highlight options, courtesy of Nicolas Vilars:</para>
                <para
>Default is here to consider highlights (read: part of your images that are burned due to the inability of your camera to capture the highlights) as plain / solid white (<guilabel
>solid white</guilabel
> option). You can get some fancy results with the <guilabel
>unclip</guilabel
> option which will paint the highlights in various pinks. At last you can try to consider recovering some parts of the missing information from the highlights (<guilabel
>reconstruct</guilabel
> option).</para>
                <para
>This is possible because the blue pixels tends to saturate less quickly than the greens and the reds. &digikam;/dcraw will try to reconstruct the missing green and red colors from the remaining none saturated blue pixels. Of course here everything is a question of tradeoff between how much color or white you want.</para>
                <para
>If you select <guilabel
>reconstruct</guilabel
> as the option, you will be given the choice to set a level. A value of 3 is a compromise and can/should be adapted on a per image basis.</para>
                <note
><para
>A small warning here, for the few curious that have read the man pages of Dcraw, the author says that 5 is the compromise, 0 is solid white and 1 unclip. This is because in &digikam; 0 and 1 are the "solid white" and "unclip" options in the drop down menu (if you select these, the level slider will be grayed out). Therefore, the slider in &digikam; with the "reconstruct" option will let you choose between 0 to 7 (instead of 0 to 9 in Dcraw command line) where 3 is the compromise instead of 5 in "native" Dcraw command line tool.</para
></note>

                <para
><guilabel
>Brightness</guilabel
> (works in 8 bit mode only)</para>
                <para
>Set the luminosity to your taste, you probably need to go a little higher than the default = 1. But this can be adjusted later with the image options in the &digikam; image editor. Given the cost in time for demosaicing, stay conservative. </para>

                <para
><guilabel
>Kwaliteit</guilabel
></para>
                <para
>A <ulink url="http://en.wikipedia.org/wiki/Demosaicing"
>demosaicing</ulink
> algorithm is a digital image process used to interpolate a complete image from the partial raw data received from the color-filtered image sensor internal to many digital cameras in form of a matrix of colored pixels. Also known as CFA interpolation or color reconstruction.</para>
                <para
>&digikam; and Dcraw offer us three alternatives: bi-linear, VNG interpolation, AHD interpolation. It seems that <emphasis
>AHD interpolation</emphasis
> (for Adaptive Homogeneity-Directed) is the best choice for quality according to some test that I have performed and the paper of the person that implemented it. <emphasis
>VNG interpolation</emphasis
> (Variable Number of Gradients) was the first algorithm used by Dcraw but suffers from color artifacts on the edge. <emphasis
>Bilinear</emphasis
> is interesting if you are looking for speed with a acceptable result.</para>

                 <para
><guilabel
>Ruisreductie activeren</guilabel
></para>
                 <para
>While demosaicing your image you can additionally ask for noise reduction (at a slight speed penalty). This option applies a noise reduction algorithm while the image still is in CIE Lab color space. Because the noise is only applied to the Luminosity layer (the "L" of the Lab), it should not blur your image as traditional noise reduction algorithms do in RGB mode. So, if you converted an image from RAW and it appears noisy, rather than applying a denoiser, go back and re-convert with this option enabled. The defaults are: <emphasis
>Threshold</emphasis
> = 100. Higher values will increase the smoothing, lower will decrease smoothing. </para>

                <anchor id="CA.anchor"/>
                <para
><guilabel
>Enable chromatic aberration (CA) correction</guilabel
></para>
                <para
>If you know the CA of your lenses you can set the red and blue correction values here. This is certainly the optimal method for CA correction as it is done during RAW conversion. </para>

           </sect3>

           <sect3 id="setup-iccprofiles"
>            <title
>ICC Profiles setup</title>

              <para
>&digikam; is color-management enabled. RAW files - as they come - are not color managed at all. Your camera provides the data it has captured in a raw format and will let you manage all the processing. Every camera has its specifics as to how it captures color information, therefore you will need to apply a specific profile to the images you want to process. Please refer to the section <link linkend="using-iccprofile"
>ICC color profile management</link
> for more details an explanations. </para>
              <para
>Basically, a profile "maps" the color information and gives information on how one should render them. It gives also information to LCMS and &digikam; on how to translate the color information from one color space to an other in order to keep the colors as accurate as possible across all rendring media. </para>
                <para>
                    <inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;setupiccprofiles.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject>
                </para>

              <para
><guilabel
>Behavior</guilabel
> Ask when opening an image in image editor / Launch Color Management tool with RAW files </para>
              <para
><guilabel
>Color Profiles Directory</guilabel
> Set this to the folder where you store all your profiles &eg; "/usr/share/color/icc" or "/home/user/.color/icc". &digikam; will scan this folder when starting up.</para>
              <para
><guilabel
>ICC Profiles Settings</guilabel
> Here you are given the ability to provide &quot;default&quot; choices for your profiles. Everything is adaptable later-on at the opening of a RAW file.</para>
              <itemizedlist>

                <listitem
><para
>The <guilabel
>Use color managed view</guilabel
> is an alternative to using Xcalib or Argyll. Only your image will be color managed, not your entire screen! </para
></listitem>

                <listitem
><para
>You have to provide a workspace profile (linear profiles such as sRGB, ECI-RGB, LStar-RGB, Adobe-RGB or CIE-RGB). If you want to print your images, you may want to opt for Adobe RGB, if it is only for web publishing, sRGB is better (Adobe RGB will be displayed slightly dull in non color managed enabled software such as browsers). However you may change this later of course (by attributing another profile), therefore Adobe RGB can be a good choice for storing and image handling as you can always change it to sRGB before releasing an image for your blog.</para
><para
>Do not use non-linear profiles as they will change the color-balance</para>
                </listitem>

                <listitem
><para
>The input profile should match the camera maker and model you are using. 'Not all profiles are created equal', there are some that have no tone mapping/gamma correction included (Canon). As of now, dcraw does not correct gamma for 16 bit depth conversion, which means that you have to do the tone mapping yourself.</para
></listitem>

                <listitem
><para
>There are some other options such as the soft proof profile which enables you to emulate, granted that you have a profile for it, how your image will render for a particular device. It is useful before printing for instance because your printer has a smaller gamut than your camera and some colors might look saturated. You may want to fix this manually instead of relying on the "blind" algorithm of your printer.</para
></listitem>

              </itemizedlist>

              <para
>For most cameras it is pretty obvious what color profile they propose for the type at hand, not so for the Canon's. Here is a table of camera/profiles matches, it is non-authoritative of course: </para>
              <informaltable
><tgroup cols="2">
                <thead
><row>
                    <entry
>Camera</entry>
                    <entry
>Profile series</entry>
                    </row
></thead>
                    <tbody>
                        <row
>   <entry
>Canon 1D mark II</entry
>     <entry
>6051</entry
>      </row>
                        <row
>   <entry
>Canon 1D mark II</entry
>     <entry
>6111</entry
>      </row>
                        <row
>   <entry
>Canon 1Ds</entry
>            <entry
>6021</entry
>      </row>
                        <row
>   <entry
>Canon 1Ds mark II</entry
>    <entry
>6081</entry
>      </row>
                        <row
>   <entry
>Canon 5D</entry
>      <entry
>6091</entry
>      </row>
                        <row
>   <entry
>Canon 10D</entry
>     <entry
>6031</entry
>      </row>
                        <row
>   <entry
>Canon 20D</entry
>     <entry
>6061</entry
>      </row>
                        <row
>   <entry
>Canon 30D</entry
>     <entry
>6112</entry
>      </row>
                        <row
>   <entry
>Canon 40D</entry
>     <entry
>6101</entry
>      </row>
                        <row
>   <entry
>Canon 300D</entry
>    <entry
>6031</entry
>      </row>
                        <row
>   <entry
>Canon 350D</entry
>    <entry
>6111 of 6071</entry
>      </row>
                        <row
>   <entry
>Canon 400D</entry
>    <entry
>6131</entry
>      </row>
                     </tbody>
                  </tgroup>
              </informaltable>
              <para
>The Canon profile extension betray the target style: F for Faithful Style, L for Landscape Style, N for Neutral Style, P for Portrait Style, S for Standard Style. </para>

              <para
>Here you find a typical <link linkend="raw-workflow"
>RAW workflow</link
> scenario.</para>
            </sect3>

            <sect3 id="setup-kipiplugins"
>            <title
>Kipi Plugins Settings</title>

                <para
>Kipi is the &kde; Image Plugin Interface. It is an interface that is supported by a number of &kde; image viewer/editor applications. By providing this interface, &digikam; can take advantage of many plugins that are written to work with any application that implements the Kipi interface. </para>

               <para>
                    <inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;setupkipiplugins.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject>
                </para>

                <para
>If your operating system has the Kipi plugins package installed, you will see a list of available plugins. Select those that you want to use and they will be loaded into &digikam;. The plugins will appear as new menu entries in the main menu bar and in the context menu for thumbnails. </para>

                <para
>De sneltoetsen voor de plugins kunt u instellen bij menuoptie <menuchoice
><guimenu
>Instellingen</guimenu
> <guimenuitem
>Sneltoetsen instellen</guimenuitem
></menuchoice
>. </para>

                <para
>Voor meer informatie over Kipi-plug-ins, raadpleeg de <ulink url="help:/kipi-plugins/index.html"
>Handleiding voor kipi-plug-ins</ulink
>. </para>

            </sect3>

            <sect3 id="setup-slideshow"
>              <title
>Slide show setup</title>
                <para
>The slide show setup should be easy to understand. The upper slider adjusts the time between image transitions; usually a time of 4-5 seconds is good. The other check boxes enable/disable the metadata to be shown on the bottom of the slide show images during display.</para>
                <para>
                    <inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;setupslideshow.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject>
                </para>
            </sect3>

            <sect3 id="setup-camera"
>                 <title
>Camera Interface Settings</title>

                <para
>The camera settings shows on the left of the list of the currently supported cameras. On the right at the top there is an auto-detect button, which tries to identify the camera connected to your computer (make sure that the camera is connected properly to the computer and turned on in the image display mode). Below this are the port settings; the currently supported are Serial, USB, and USB/FireWire Mass Storage. </para>

                <para>
                    <inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;setupcamera.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject>
                </para>

                <anchor id="cameraselection.anchor"/>

                <para
>Clicking on a camera in the list on the left will display the supported ports which you can then select. If there is only one supported port it will be automatically selected. At the bottom on the right there is a box for setting the exact path in case of a serial port. Please note that USB interface does not need any paths to be set. If you cannot find your camera on the list, you can try to use a generic Mass Storage device selecting <guilabel
>Mounted Camera</guilabel
> item in the list. </para>

                <para
>At the very bottom is where you set the path for a USB or FireWire (IEEE-1394 or i-link) Mass Storage camera. This box becomes active once you select USB or FireWire Mass Storage camera in the camera list. You need to enter here the path where you mount the camera, usually "/mnt/camera" or "/mnt/removable". </para>

                <para>
                    <inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;setupaddcamera.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject>
                </para>

                <para
>Om uw camera te kunnen benaderen met &digikam; sluit u het toestel aan op uw computer, en zet u de camera aan in de image-display-modus. </para>

                <para
>Try and see if &digikam; can auto-detect the camera; if not, you can set the camera model and port manually. Once you have the camera setup, go to the "Cameras" menu in the main interface and you will see the camera listed in the menu. </para>

                <note
><para
>You can choose any title you like for the camera in the setup and this title will be used in the main window <guilabel
>Cameras</guilabel
> menu. If you have more than one camera, you can add them through this setup interface. </para
></note>

            </sect3>

            <sect3 id="setup-miscellaneous"
>          <title
>Diverse instellingen</title>

                <para
>With the <guilabel
>Confirm when moving items to trash</guilabel
> setting you can set the verbosity of &digikam; when you delete a photograph or an Album. See <link linkend="using-deleteimage"
>Deleting a Photograph</link
> and <link linkend="using-deletealbum"
>Deleting an Album</link
> sections for more details. </para>

                <para
>The editorial changes done through the right sidebar can be quietly applied by &digikam; when setting the <guilabel
>Apply changes in the right sidebar without confirmation</guilabel
> option. Otherwise the changes must be applied by pressing the <guilabel
>Apply changes</guilabel
> button. </para>

                <para
>You can also switch off the display of the splash screen when &digikam; loads. This may speed up the start time of &digikam; slightly. </para>

                <anchor id="rescan-items"/>
                <para
><guilabel
>Scan for new items at startup</guilabel
> option will force &digikam; to scan the album library tree for new items added or removed between &digikam; sessions. This may slow down the start time of &digikam;. If any items have been removed from album library, &digikam; will ask you confirmation before to remove definitely item references in database. </para>

                <para>
                    <inlinemediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;setupmisc.png" format="PNG"/> </imageobject
></inlinemediaobject>
                </para>

            </sect3>

        </sect2>

        <sect2 id="setuptheme"
>        <title
>The Theme Setup</title>

            <para
>Color schemes are supplied like themes to personalize &digikam; main interface for you pleasure. To access these settings select <menuchoice
><guimenu
>Settings</guimenu
> <guimenuitem
>Themes</guimenuitem
></menuchoice
> from the menubar and select your preferred theme to use. </para>
        </sect2>

    </sect1>

</chapter>

<!-- ****************************************************************************************** -->

<chapter id="image-editor"
>     <title
>De afbeeldingsbewerker</title>

 <sect1 id="using-imageeditor"
>        <title
>Een inleiding tot de afbeeldingsbewerker</title>
      <anchor id="imageeditor.anchor"/>

        <sect2 id="imageeditor-window"
> <title
>The Image Editor Window</title>
            <para
>&digikam; incorporates a fast Image Editor with a few basic yet powerful image editing tools. You can use the Image Editor to view your photographs and to make corrections and alterations. The Image Editor can be accessed either by clicking on a thumbnail in the Image Window or by right-clicking on a thumbnail and selecting <guilabel
>Edit</guilabel
> from the context menu. </para>

            <para
>The Image Editor provides a number of tools that enable you to adjust a photograph. Some of these tools are provided by plugins to &digikam;. So they may not be available by default on your distribution. See the <link linkend="setup-kipiplugins"
>Setup Image Editor Section</link
> for more details about Kipi-plugins. </para>

            <example
>  <title
>The Image Editor Window</title>
                <screenshot
><screeninfo
>The Image Editor Window</screeninfo
><mediaobject
><imageobject
><imagedata fileref="&path;editorpreview.png" format="PNG"/> </imageobject
></mediaobject
></screenshot>
            </example>

            <para
>De afbeeldingsbewerker heeft 1 venster met: <itemizedlist>

                <listitem
><para
>Een statusbalk onderlangs die bestandsnaam, bestandsnummer, zoomniveau en afbeeldingsgrootte toont. </para
></listitem>

                <listitem
><para
>A menu bar across the top and below that a tool bar that provides quick access to some commonly used functions. </para
></listitem>

            </itemizedlist>
            </para>

            <para>
                <inlinemediaobject>
                    <imageobject
><imagedata fileref="&path;editortoolbar.png" format="PNG"/></imageobject>
                    <textobject
> <phrase
>De werkbalk van de afbeeldingsbewerker</phrase
> </textobject>
                </inlinemediaobject>
            </para>

            <para>

            <orderedlist>

                <listitem
><para
>First Current Album Image.</para
></listitem>

                <listitem
><para
>Vorige afbeelding.</para
></listitem>

                <listitem
><para
>Volgende afbeelding.</para
></listitem>

                <listitem
><para
>Last Current Album Image.</para
></listitem>

                <listitem
><para
>Save the modified image.</para
></listitem>

                <listitem
><para
>Undoing last action.</para
></listitem>

                <listitem
><para
>Redoing previous action.</para
></listitem>

                <listitem
><para
>Restore the Current Image From Disk.</para
></listitem>

                <listitem
><para
>Zoom Into the Image.</para
></listitem>

                <listitem
><para
>Zoom Out of the Image.</para
></listitem>

                <listitem
><para
>Toggle Auto Zooming (if selected image will fit in the window).</para
></listitem>

                <listitem
><para
>Rotate the Current Image.</para
></listitem>

                <listitem
><para
>Crop Image to the Selected Region.</para
></listitem>

            </orderedlist>

            </para>
          </sect2>

        <sect2
>       <title
>Uw oorspronkelijke foto terughalen</title>

            <para
>The editing functions of the Image Editor will make changes to your photograph. None of the editing functions will change the original photograph unless you select <menuchoice
><guimenu
>File</guimenu
> <guimenuitem
>Save</guimenuitem
></menuchoice
> or click the <guilabel
>Save</guilabel
> button in the tool bar. Note that once you have saved the changed version you will not be able to recover the original photograph. </para>

            <para
>U kunt eerst een kopie aanmaken van de foto voordat u wijzigingen aanbrengt. Selecteer <menuchoice
><guimenu
>Bestand</guimenu
> <guimenuitem
>Opslaan als</guimenuitem
></menuchoice
> om een werkkopie op te slaan. </para>

            <para
>At any time <emphasis
>before</emphasis
> you save your photograph you can restore the view to the original image by selecting <menuchoice
><guimenu
>File</guimenu
> <guimenuitem
>Revert</guimenuitem
></menuchoice
> or clicking the <inlinemediaobject
> <imageobject
><imagedata fileref="&path;editorrevertbutton.png" format="PNG"/></imageobject
> <textobject
><phrase
>The Image Editor Revert Button</phrase
></textobject
> </inlinemediaobject
> <guilabel
>Revert</guilabel
> button on the tool bar. You will lose any changes that you have made to the photograph since it was last saved. </para>

        </sect2>

        <sect2
>       <title
>Acties ongedaan maken/opnieuw uitvoeren</title>

            <para
>Bijna alle aanpassingen die u in de afbeeldingsbewerker hebt toegepast op een foto kunnen ongedaan worden gemaakt. U maakt een aanpassing ongedaan via menuoptie <menuchoice
><guimenu
>Bewerken</guimenu
><guimenuitem
>Ongedaan maken</guimenuitem
></menuchoice
>. Ongedaan gemaakte handelingen kunt u opnieuw uitvoeren via de menuoptie <menuchoice
><guimenu
>Bewerken</guimenu
><guimenuitem
>Opnieuw</guimenuitem
></menuchoice
>. </para>

            <para
>If these are done frequently, you really should memorize the keyboard shortcuts, <guilabel
>&Ctrl;-Z</guilabel
> to undo an action, and <guilabel
>&Ctrl;-Shift-Z</guilabel
> to redo an action. </para>

            <para
>You have to press the &LMB; over the undo or redo icon in the tool bar and hold it down for a moment to produce a context menu. If you choose one of the menu items, all undo/redo actions until the chosen ones are undone/redone. </para>

        </sect2>

        <sect2
>       <title
>Navigeren door de foto's</title>

            <para
>Once you have started the Image Editor you can move between photographs in the same view you started from by using the navigator buttons on the toolbar, <keycap
>PgUp</keycap
>, <keycap
>PgDown</keycap
> or the entries in the <guilabel
>File</guilabel
> menu. If you have made any changes to the current photograph you will be asked if you want to save them. </para>

        </sect2>

        <sect2
>       <title
>De weergave wijzigen</title>

            <para
>U kunt een foto in- en uitzoomen met <keycombo action="press"
>&Ctrl;<keycap
>muiswiel</keycap
></keycombo
>, de werkbalkpictogrammen of de items in het menu Beeld. </para>
            <para
>Om een foto in het venster te laten passen gebruikt u deze knop op de werkbalk: <guilabel
>Zoom automatisch passend</guilabel
> <inlinemediaobject>
                <imageobject
><imagedata fileref="&path;editorautosizebutton.png" format="PNG"/></imageobject>
                <textobject
> <phrase
>De knop voor Automatisch passend maken van de afbeeldingsbewerker</phrase
> </textobject>
            </inlinemediaobject>
            </para>

            <para
><menuchoice
><guimenu
>View</guimenu
> <guimenuitem
>Full Screen Mode</guimenuitem
></menuchoice
> will display the photograph using the full screen mode. You can move back to the normal view by pressing the <keycombo
>&Esc;</keycombo
> key. By default the toolbar is still displayed even in Full Screen Mode. If you would prefer that the toolbar is not displayed you can turn it off in the Configure &digikam; dialog accessed from the main &digikam; window, see the <link linkend="setup-editor"
>Setup Image Editor Section</link
>. </para>

         </sect2>

        <sect2
>       <title
>Afbeeldingen afdrukken</title>

            <para
>When you want to print the current image from the Image Editor, select <menuchoice
><guimenu
>File</guimenu
> <guimenuitem
>Print image</guimenuitem
></menuchoice
> (&Ctrl;+P) and you get the standard &kde; Print dialog, where you can adjust the settings before printing your photograph. </para>

           <para
>From the main window view you can print single images or whole sets of them. Entire thumbnail pages can be printed with your selection. All you need to do is selecting images the standard way and call <menuchoice
><guimenu
>Image</guimenu
> <guimenuitem
>Print Assistant</guimenuitem
></menuchoice
>. Then follow the instructions and choices to make. </para>
         </sect2>

    </sect1>
&doc-photo-editing; &doc-color-management; </chapter>

<!-- *********************************************************************** -->
&doc-menu-descriptions;

<!-- *********************************************************************** -->

&doc-credits-annexes;

<appendix id="installation"
>        <title
>Installatie</title>

<sect1 id="getting-kapp"
>                <title
>Hoe &digikam; te verkrijgen</title>

<para
>De website van &digikam; kunt u vinden op <ulink url="http://www.digikam.org"
>http://www.digikam.org</ulink
>. U kunt hier regelmatig kijken voor het laatste nieuws over &digikam;. U kunt &digikam; verkrijgen in binair formaat en als broncode vanaf de digiKam website. </para>

<para
>U kunt ook een checkout doen voor de modulen met broncode van <emphasis
>digikam</emphasis
> en <emphasis
>kipi</emphasis
>  vanuit de &kde; Extragear Git repository als volgt: <screen width="40"
><prompt
>%</prompt
> <userinput
>git clone git://anongit.kde.org/digikam</userinput>
    <prompt
>%</prompt
> <userinput
>git clone git://anongit.kde.org/digikam-doc</userinput>
    <prompt
>%</prompt
> <userinput
>git clone git://anongit.kde.org/kipi-plugins</userinput>
    <prompt
>%</prompt
> <userinput
>git clone git://anongit.kde.org/kipi-plugins-doc</userinput
>
</screen>

</para>

<para
>De laatste uitgaven kunnen vanaf deze &URL; <ulink url="ftp://ftp.kde.org/pub/kde/unstable/digikam/"
> ftp://ftp.kde.org/pub/kde/unstable/digikam/</ulink
> worden gedownload. </para>

</sect1>

<sect1 id="requirements"
>                <title
>Vereisten</title>

<para
>In order to successfully use &digikam;, you need the following <ulink url="http://digikam.org/download?q=download/dependencies"
> digiKam dependencies</ulink
>. All library dependencies require development and binary packages installed on your computer to compile &digikam;. </para>

<para
>Zeer waarschijnlijk zijn deze pakketten beschikbaar bij uw Linux-distributeur. </para>

</sect1>

<sect1 id="compilation"
>                 <title
>Compilatie en installatie</title>

<para
>In order to compile and install &digikam; on your system, type the following in the base folder of the <emphasis
>libkipi</emphasis
> and <emphasis
>digikam</emphasis
> module distributions. You should use a separate build folder to help cleaning up sources if something goes wrong. <screen width="40"
><prompt
>%</prompt
> <userinput
>mkdir build </userinput>
    <prompt
>%</prompt
> <userinput
>cmake -DCMAKE_BUILD_TYPE=debugfull -DCMAKE_INSTALL_PREFIX=`kde4-config --prefix` .. </userinput>
   <prompt
>%</prompt
> <userinput
>make</userinput>
    <prompt
>%</prompt
> <userinput
>su</userinput>
    <prompt
>%</prompt
> <userinput
>make install</userinput
>
</screen>
</para>

<note>
<title
>Belangrijke opmerkingen</title>

<para
>Stap 3 is vereist als u libkipi/libkexiv2 installeert in een niet-standaard locatie en u moet pkg-config informeren over hun paden. </para>

<para
>U kunt de compilatie en installatie aanpassen met opties voor <emphasis
>cmake</emphasis
>. Typ <userinput
>cmake --help</userinput
> op de commandoregel om te kijken welke opties er beschikbaar zijn. </para>

<para
>Gebruik de optie <emphasis
>-DCMAKE_BUILD_TYPE=debugfull</emphasis
> met <emphasis
>cmake</emphasis
> om bugrapport te leveren met volledige informatie. </para>

<para
>Omdat &digikam; afhankelijk is van <emphasis
>libkipi</emphasis
> en <emphasis
>libkexif</emphasis
> dient u deze bibliotheken eerst te bouwen voordat u &digikam; compileert. </para>

</note>

<para
>Omdat &digikam; CMake gebruikt hoort u geen problemen te ondervinden met de compilatie. Wanneer u alsnog in de problemen raakt, meld ze dan op <email
>digikam-users@kde.org</email
>. </para>

</sect1>

</appendix>

&documentation.index;

</book>
